PlusAchtergrond

Zonder toerist dreigt nieuwe crisis in Griekenland

Ook Griekenland gaat de strenge coronabeperkingen versoepelen. Het land heeft verrassend weinig besmettingen en krijgt veel lof voor de succesvolle aanpak. Maar het stilvallen van het toerisme dreigt een ramp te worden.

Zwemmen bij Griekse stranden en het bezoeken van de eilanden werd in maart verboden.Beeld AP

Griekenland het beste jongetje van de Europese klas? Dat klinkt ongeloofwaardig, na de economische wantoestanden eerder dit decennium, en de rampzalige aanpak van de vluchtelingenproblematiek daarna. Toch is Griekenland dé positieve verrassing in de coronacrisis. Het land heeft opmerkelijk lage aantallen besmettingen en doden.

Tot en met woensdag telde het land krap 2600 besmettingen, en 139 sterfgevallen. Vergelijk dat eens met België, dat een vergelijkbaar aantal inwoners heeft. Daar raakten al ruim 46.000 mensen besmet, en zijn 7200 doden te betreuren. De landen meten anders en Griekenland test minder, dus de cijfers zijn wellicht wat geflatteerd. Maar iedereen is het erover eens dat het land kranig standhoudt nu het zich voor de derde keer binnen tien jaar in een crisissituatie bevindt.

Het geheim van de Grieken? Ze grepen snel in, toen duidelijk werd welke kant het in brandhaard Italië opging. Alle ingrediënten waren immers aanwezig voor een vergelijkbaar rampscenario. Ook Griekenland heeft een vergrijsde, kwetsbare bevolking – een kwart is met pensioen. Bovendien zijn de familiebanden sterk, met veel onderling bezoek en lichamelijk contact. En dan is de gezondheidszorg nog eens ernstig uitgekleed in de bezuinigingsrondes van de afgelopen tien jaar. Aan het begin van de corona-epidemie beschikten ziekenhuizen over slechts 560 bedden op de intensive care.

Dus verbood de regering van premier Kyriakos Mitsotakis al eind februari alle carnavals­optochten, nog voor het eerste slachtoffer gevallen was. De scholen gingen dicht op 4 maart, eerder dan in de meeste andere landen. Cafés, restaurants en sportscholen volgden enkele dagen later, net als winkels en toeristische attracties. Ook zwemmen aan de stranden werd verboden, en bezoek aan eilanden voor wie er niet woont. Daar is de gezondheidszorg immers helemaal dramatisch. Sinds 23 maart zit het land in lockdown.

Respect voor ouderen

De Grieken houden zich massaal aan de strenge regels. Verbazend massaal misschien wel. Vanzelfsprekend is dat niet in een land waar het dragen van een veiligheidsgordel en motorhelm vaak al als een keuze wordt beschouwd, net als het betalen van belasting. Dat de Grieken nu wel de regels van de overheid opvolgen, ligt volgens psychologe Areti Vergouli aan het doel. “Griekenland is een patriarchale samenleving, met groot respect voor ouderen. Zij spelen een belangrijke rol binnen families, die ook nog eens heel hecht zijn,” zegt ze. “De maatregelen worden gepresenteerd als noodzakelijk om die ouderen te beschermen. Dat maakt ze acceptabel. Terwijl de burgers zich vaak verzetten tegen verkeersregels of belastingen, omdat die alleen de regering zouden dienen.”

Zelfs met Pasen, het belangrijkste feest van het jaar waarin Grieken er traditioneel massaal op uit trekken, waren er nauwelijks overtredingen. Atheners roosterden lam op hun balkons en dakterrassen in plaats van in hun geboortedorp, en toverden de hoofdstad zo om tot één grote barbecue. “We hebben de eerste besmettingsgolf met discipline en solidariteit terug­geduwd,” zei Mitsotakis. “We houden koers, en beginnen langzaam aan de overgang naar een nieuw tijdperk.”

Hoogseizoen

Volgende week gaan als eerste winkels en kappers weer open. Daarna stapsgewijs kerken, scholen en horeca. Ook binnenlands reizen wordt weer mondjesmaat mogelijk. Begin juli moet alles bij het oude zijn. Nogal snel, oordelen critici, maar Mitsotakis’ haast is begrijpelijk. Dan begint immers het toeristische hoog­seizoen.

Maar een weekje bakken op de stranden van Kos of tot diep in de nacht feesten op Mykonos: kan dat deze zomer wel zonder dat het aantal besmettingen weer de lucht in schiet? Voor een land dat een kwart van zijn geld verdient met toerisme, vooral van buitenlanders, is die vraag van levensbelang. De economie was net een beetje aan het opkrabbelen, nadat die sinds 2008 met een kwart gekrompen was. Geen wonder dus dat Griekenland er bij de EU op aandringt om met bijvoorbeeld coronatests op vliegvelden en mondkapjes toerisme weer mogelijk te maken.

De voorspelling van het IMF is echter inktzwart: dat verwacht dat Griekenland het van alle eurolanden het zwaarst voor zijn kiezen krijgt, met een krimp van 10 procent dit jaar. Een nieuwe crisis ligt op de loer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden