Plus

Wat is er gebeurd met Poetin-criticus Alexej Navalny?

Is Aleksej Navalny de zoveelste Rus die zijn tegenstand jegens de gevestigde orde moet bekopen met een aanslag op zijn leven? Zijn medestanders zijn ervan overtuigd dat hij is vergiftigd. Navalny ligt in coma in een ziekenhuis in Omsk, nadat hij onwel werd in het vliegtuig.

De Russische oppositieleider Alexej Navalny.Beeld Hollandse Hoogte / EPA

Zijn toestand is stabiel. De resultaten van de bloedanalyse zijn (nog) niet bekendgemaakt. Navalny’s artsen verklaarden dinsdagmiddag dat zijn conditie het niet toestaat dat hij wordt vervoerd. Het Kremlin bood alvast hulp aan bij transport van Navalny naar een Europees land en zijn ‘lijfarts’ Anastasia Vasiljeva heeft die hulp aanvaard.

De hardnekkige en bekende criticaster van de Russische president Vladimir Poetin en de regerende partij Verenigd Rusland vloog donderdag in alle vroegte vanuit het Siberische Tomsk terug naar Moskou en werd in het vliegtuig onwel.

Na een noodstop in Omsk bracht een toegesnelde ambulance de oppositieleider in bewusteloze toestand met spoed naar een ziekenhuis. Hij werd kunstmatig in coma gehouden en aangesloten op een beademingsapparaat op de intensivecareafdeling.

Kopje thee

Volgens zijn woordvoerder Kira Jarmysj had Navalny alleen een kopje thee gedronken, gekocht op de luchthaven van Tomsk. ‘We nemen aan dat er iets door de thee is gemengd. Het was het enige wat hij ’s ochtends dronk. Artsen zeggen dat het gif sneller door de hete vloeistof werd opgenomen,’  twitterde Jarmysj.

De politicus at of dronk niets in het vliegtuig, meldt de Russische luchtvaartmaatschappij S7 Airlines. De directeur en eigenaar van de cafetaria op de luchthaven van Tomsk zei dat hij een intern onderzoek is begonnen. “We zullen ook de opnames van bewakingscamera’s bestuderen,’’ vertelde hij aan persbureau Interfax.

Servet

Tijdens de vlucht vertelde Navalny aan Jarmysj dat hij zich niet lekker voelde. “Hij vroeg me een servet, want hij zweette. Hij vroeg ook of ik met hem wilde blijven praten, omdat hij zich wilde concentreren op mijn stem,’’ vertelde Jarmysj aan radiostation Echo van Moskou.

Toen Navalny terugkwam van het toilet, raakte hij buiten bewustzijn. Op de site van de Russische krant Komsomolskaja Pravda staat een filmpje van een medepassagier, waarin te horen is hoe hij het uitschreeuwt van de pijn. Medisch personeel loopt door het vliegtuig naar de achteruitgang.

Volgens een arts die donderdagochtend de pers kort te woord stond, is het ziekenhuis in Omsk goed toegerust om dit soort vermeende vergiftigingen te behandelen. “We vechten werkelijk voor zijn leven,’’ aldus de arts.

Jarmysj was daar minder van overtuigd. Ze schreef op Twitter dat de artsen aanvankelijk heel open waren, maar daarna steeds minder informatie wilden delen. Ook duurde het uren voordat de eerste resultaten van de analyses naar buiten kwamen. ‘De houding van de artsen overtuigt mij ervan dat Aleksej is vergiftigd,’ aldus Jarmysj op Twitter.

Beeld Hollandse Hoogte / EPA

Natriumoxide

Het ministerie van Volksgezondheid verklaarde dat het verschillende versies bekijkt van wat er zou zijn gebeurd. Mogelijk gaat het om een vergiftiging met natriumoxide, een stof die onder meer wordt gebruikt om straatverlichting te verhelderen. Volgens het ministerie van Volksgezondheid van de regio Omsk zijn alle mogelijke specialisten betrokken bij de behandeling van Navalny.

Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov zei dat hij de berichten over de ziekenhuisopname van Navalny volgt. Hij wenste hem ‘een spoedig herstel, zoals elke burger van het land’. Peskov zei ook dat er een onderzoek zou worden geopend, als informatie over Navalny’s vergiftiging zou worden bevestigd. Maar volgens Peskov moet er eerst worden gewacht op de diagnose en testresultaten.

Ksenia Fadeeva, woordvoerder van het hoofdkwartier van Navalny in Tomsk, vertelde dat hij geen klachten had op de drie dagen dat hij in de stad verbleef, ook donderdagochtend niet.

In de steden Novosibirsk, Perm, Moermansk en Sint Petersburg hielden aanhangers van Navalny eenmansprotestacties, evenals bij het ziekenhuis in Omsk. In Moskou werden meerdere actievoerders gearresteerd, die bij het hoofdkantoor van de Russische veiligheidsdienst FSB, de Loebjanka, betoogden.

Navalny, die waarschijnlijk vorig jaar ook al werd vergiftigd toen hij een maand in de gevangenis zat, is niet de eerste tegenstander van de Russische president Vladimir Poetin op wie een moordaanslag wordt gepleegd. Een overzicht.

2004  De Oekraïense presidentskandidaat Viktor Joesjenko, die een pro-Westerse koers voorstaat voor zijn land, wordt vergiftigd. Het Oostenrijkse ziekenhuis dat hem behandelt, zegt dat het dioxine in zijn bloed heeft aangetroffen. Hij overleeft de aanslag, maar zijn gezicht blijft voor het leven gehavend.

2006  Journalist Anna Politkovskaja wordt doodgeschoten in de portiek van haar flat.

2006 Voormalig medewerker van de Russische veiligheidsdienst FSB Aleksandr Litvinenko wordt in Londen vergiftigd met het radioactieve polonium. Hij overlijdt drie weken later in het ziekenhuis.

2015 Politicus Boris Nemtsov wordt op een steenworp afstand van het Kremlin doodgeschoten.

2015 Journalist en politicus Vladimir Kara-Moerza wordt vergiftigd. Hij overleeft, maar wordt twee jaar later opnieuw vergiftigd. Ook die aanslag overleeft hij ternauwernood.

Vliegtuig uit Duitsland onderweg om Navalny op te halen in Omsk

Vanuit Duitsland is vrijdagochtend vroeg een vliegtuig vertrokken naar Rusland om Aleksej Navalny op te halen. Aan boord is een team van artsen om Navalny te behandelen. Gehoopt wordt dat Navalny nog vrijdag aankomt in een ziekenhuis in Berlijn, waar hij wordt opgenomen. De papieren voor het vervoer naar Duitsland zouden al in orde zijn.

Het Siberische ziekenhuis waar hij is opgenomen, zou echter zeggen dat zijn toestand niet stabiel genoeg is voor zo’n verplaatsing. Dat zegt de woordvoerder van de oppositieleider, die het juist levensgevaarlijk noemt om Navalny in het ziekenhuis te laten. Het ziekenhuis in Omsk zou niet beschikken over de juiste apparatuur. Ook is volgens haar nog geen diagnose gesteld. ‘Het verbod op het vervoeren van Aleksej vormt een direct gevaar voor zijn leven,’ waarschuwde ze op Twitter.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden