PlusPunt voor punt

Vlaams-Waalse twist legt Belgisch kabinet lam

Voor de zoveelste keer zijn Belgische kabinetsonderhandelingen stukgelopen. Waarom lukt het steeds niet?

Sophie Wilmès is de huidige premier van België.Beeld AFP

1. Hoelang heeft België geen regering?

Dat ligt er maar aan vanaf wanneer je telt. De verkiezingen waren op 26 mei vorig jaar, dus de partijen zijn nu al 267 dagen aan het praten, met vooralsnog nul resultaat. De regering-Michel I is echter al gevallen op 21 december 2018 (struikelblok was het VN-Migratiepact). Besloten werd toen met een demissionaire regering verder te gaan tot aan de verkiezingen van mei. Die regering zit er nu nog steeds, zij het met een andere premier: Sophie Wilmès. Zij vervangt Charles Michel, die voorzitter is geworden van de Europese Raad. ­België heeft dus eigenlijk al 436 dagen geen federaal kabinet.

Wat is het probleem?

Er zijn heel veel problemen, maar in de kern komt het hierop neer: de winnaars in Vlaanderen en Wallonië willen niet met elkaar in zee. En zonder een van beide is geen meerderheidsregering mogelijk. Sinds de verkiezingen heeft koning Filip al onderhandelaars van zes (!) politieke partijen op pad gestuurd om een regering te vormen, maar geen daarvan kon de Nieuw-Vlaamse Alliantie (N-VA) en de Waalse socialisten van de PS om de tafel krijgen. Niet alleen omdat de eerste nogal rechts is en de tweede nogal links, maar ook omdat ze principieel een andere visie hebben op de toekomst van België.

De Vlaamse nationalisten van de N-VA willen dat België een zogenoemde confederale staat wordt. Zij zien België het liefst als een verbond van onafhankelijke staten, zijnde in elk geval Vlaanderen en Wallonië. De PS is daar faliekant op tegen en wil alleen maar praten met de N-VA als die afscheid neemt van dat standpunt. En die wil dat niet.

3. Hoe kan het dat België toch gewoon blijft functioneren?

Dat komt doordat veel van de dagelijkse dingen geregeld worden door de verschillende deelstaatregeringen en -parlementen. Vlaanderen heeft een eigen regering en parlement, en datzelfde geldt voor Wallonië, het Brussels Gewest, de Duitstalige én de Franstalige Gemeenschap. De federale regering, op dit moment dus de regering-Wilmès, gaat onder meer over buitenlandse zaken, defensie en pensioenen. Wat wel lastig begint te worden, is de nationale begroting.

4. En wat nu?

Dat is de grote vraag. Paul Magnette van de PS zei vrijdag met zoveel woorden dat hij er genoeg van heeft. “J’en ai marre!” N-VA-voorman Bart De Wever sloeg terug met de oproep om ‘niet te plooien voor de oekazes van de PS en een Vlaams front te vormen’. Dat werd prompt opgevat als een oorlogsverklaring. Een ander prominent Vlaams kopstuk (Theo Francken) zei het nog wat steviger. “De PS komt uit dat gedeelte van het land [Wallonië] dat jarenlang niet al te best presteert, en waarvoor wij [Vlaanderen] wel een groot deel van de facturen betalen.” De sfeer is niet al te best op dit moment.

Koning Filip heeft nu alle partijvoorzitters uitgenodigd te komen praten. Daar heeft hij drie dagen voor uitgetrokken, en dat is zeer uitzonderlijk. “De koning weet het waarschijnlijk ook niet meer,” somberde een verslaggever van de VRT. De woorden ‘nieuwe verkiezingen’ zijn nog niet gevallen, waarschijnlijk omdat die niks oplossen. Maar hoe het verder moet, weet niemand.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden