PlusReportage

Velen willen Kiev verlaten: ‘De Russische tanks zouden niet ver meer zijn’

Inwoners van Kiev, bepakt en bezakt bij een busstation. Velen willen naar het westen, weg van het oorlogsgeweld. Beeld Pierre Crom/Getty Images
Inwoners van Kiev, bepakt en bezakt bij een busstation. Velen willen naar het westen, weg van het oorlogsgeweld.Beeld Pierre Crom/Getty Images

De enorme files in Kiev zeggen alles over de schrik in Oekraïne. Het is plots oorlog met Rusland, veel Oekraïners willen weg. Correspondent Joost Bosman over een dag vol verbijstering.

Joost Bosman

Om 05.00 uur ’s ochtends word ik gewekt door een galmende dreun. Foute boel, voel ik direct. Nieuwsberichten op mijn telefoon bevestigen bange vermoedens: het is oorlog, of zoals de Russische president Vladimir Poetin het verwoordt: een ‘speciale operatie’ is ingezet in Donbas om ‘Oekraïne te demilitariseren’. Het gaat niet om de bezetting van heel Oekraïne, beweert Poetin dan nog.

De houdbaarheid van dat onware verhaal vervliegt als Oekraïense radio- en tv-zenders raketinslagen melden uit andere delen van het land. Oleh Sinajoek in Charkiv, Oost-Oekraïne, heeft ook explosies gehoord en zegt dat veel bewoners zijn stad proberen te ontvluchten. Ze gaan naar het westen. “Maar mensen zijn natuurlijk erg nerveus,” zegt Sinajoek, die zelf kalmte wil uitstralen.

Rijen voor de pinautomaat

Elders in het hele land kiezen mensen eieren voor hun geld. Er staan rijen bij pinautomaten aan cash te komen, rijen bij benzinestations om aan brandstof te komen, rijen bij bloedbanken om bloed te geven voor de gewonden. Hoeveel dat er dan al zijn weet niemand.

Vanuit Kramatorsk (Donetskregio) vertelt aalmoezenier Vasilj Ivanjoek een inmiddels bekend verhaal: luchtalarm, raketinslagen, vluchtende burgers. “Dit is wat we van Poetin konden verwachtten,” zegt de geestelijke. Zelfs in het toch wat veiliger gewaande Lviv zitten mensen in de schuilkelders, verneem ik van een vriend. Ze komen van alle kanten, de Russen.

Een Oekraïense vriendin, Anja, belt. Haar dochter met twee kinderen en ex-man vertrekken uit Kiev, per auto. “Jij moet ook weg waar je nu zit,” adviseert ze. Mijn tijdelijke adres is op de linkeroever en als ze bruggen over de Dnipro bombarderen, kan ik de rivier niet meer oversteken. “Kom je niet meer bij het station,” zegt ze nog maar een keer.

Anja wil weg, zoals zovelen. Vliegen kan al niet meer. Vanwege inkomend raket- en granaatvuur is het veel te gevaarlijk rond luchthavens. Er is eerder een passagierstoestel geraakt in dit land. We spreken af elkaar op het centrale treinstation van Kiev te treffen om te bepalen wat we kunnen doen.

Ongeloof in de ogen

De metro laat iedereen maar gewoon door, om de menigte soepeler te laten doorstromen. Plotselinge reizigers dragen koffers en slepen grote tassen mee. Maar waarheen? Sommigen wachten zittend op hun bagage, gelaten voor zich uitkijkend en met ongeloof in de ogen. Van paniek is geen sprake.

Een fotograaf van AFP die zich al in een scherfvest met ‘Press’ erop heeft gehesen, legt de taferelen in de metro met zijn camera vast. “Het lijkt erop dat Rusland deze klus snel wil klaren. Tanks zouden al niet ver meer van Kiev zijn,” weet hij. Iedereen heeft wel nieuws op dat soort momenten.

Op het station staan lange rijen voor de ingang, alleen mensen met een treinkaartje mogen direct doorlopen. Ik heb er geen. “Pak je perskaart,” zegt Anja. “Dan laten ze ons misschien door.” Het werkt. Voor de internationale kassa wacht opnieuw een lange stoet van mensen die deze oorlog willen ontvluchten.

“Ik had mijn rotzooi niet op tijd bij elkaar,” klaagt een Engelsman. “Anders was ik gisteren al vertrokken. Nu ben ik te laat.” Naar Polen wil hij. “Maar of er vandaag nog een trein gaat? Ik weet het niet,” verzucht de Brit.

Avondklok

’s Middags om drie uur gaan de luchtalarmen weer af. De tweede golf raketaanvallen galmt rond de miljoenenstad. Burgemeester Vitali Klytsjko, de beroemde Oekraïense bokser en politicus, meldt dat vier metrostations voor inwoners beschikbaar zijn als schuilkelders. Even later meldt hij een avondklok. Tussen 22.00 uur en 07.00 uur mag niemand meer op straat komen. Niet vanwege het coronavirus, maar door een lang voorspelde oorlog waarvan zovelen hoopten dat die nooit zou komen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden