Nieuws

Veiligheidspact VS, VK en Australië wekt wrevel bij China

Een nieuw veiligheidspact tussen de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en Australië heeft geleid tot een felle reactie van China, waarop het pact duidelijk – zij het impliciet – is gericht. Maar ook Frankrijk is boos.

Aukus, zoals het samenwerkingsverband heet, werd donderdag gepresenteerd door de Amerikaanse president Joe Biden en de Britse en Australische premiers, Boris Johnson en Scott Morrison.  Beeld EPA
Aukus, zoals het samenwerkingsverband heet, werd donderdag gepresenteerd door de Amerikaanse president Joe Biden en de Britse en Australische premiers, Boris Johnson en Scott Morrison.Beeld EPA

Een veiligheidspact tussen de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en Australië heeft geleid tot een felle reactie van China, waarop het pact duidelijk – zij het impliciet – is gericht. Maar ook Frankrijk is boos.

Aukus, zoals het samenwerkingsverband heet, werd donderdag gepresenteerd door de Amerikaanse president Joe Biden en de Britse en Australische premiers, Boris Johnson en Scott Morrison. De landen zullen op militair en technologisch vlak meer gaan samenwerken. Volgens Biden is de toekomst van de drie – van de hele wereld zelfs – afhankelijk van de stabiliteit in de zogeheten Indo-Pacific, het gebied tussen de Indische en Grote Oceaan.

Het woord China viel niet tijdens de persconferentie, maar er bestaat geen twijfel: dit pact is in alles gericht op de groeiende Chinese macht in de regio. Peking reageerde dan ook als door een wesp gestoken. Het ministerie van Buitenlandse Zaken beticht het trio van ‘ouderwetse Koude Oorlog-mentaliteit’ en noemt Aukus een bedreiging voor de vrede in het gebied.

De Chinese staatskrant Global Times – altijd in voor een staaltje oorlogsretoriek – ging nog een stapje verder. Het waarschuwde Australië: blijft het aan de leiband van de VS lopen, dan zullen ‘Australiërs de eerste westerse troepen zijn die hun leven geven in de Zuid-Chinese Zee’.

Geopolitieke verschuiving

Of het zover zal komen, is natuurlijk maar de vraag. Toch zorgt het pact wel degelijk voor een grote geopolitieke verschuiving. Australië schipperde tot dusverre tussen China – waarvan het economisch sterk afhankelijk is – en de VS. Nu lijkt het een kant te hebben gekozen. Die van de VS.

In ruil voor die intensievere samenwerking gaan de VS en het Verenigd Koninkrijk Australië helpen met het ontwikkelen van zeker acht nucleaire onderzeeërs. Dat is bijzonder: het gaat om gevoelige technologie, die de VS eerder alleen met de Britten deelde. Wereldwijd beschikken maar zes landen over dergelijke onderzeeërs, die door de nucleaire aandrijving nooit hoeven te stoppen voor brandstof. Dat is strategisch een voordeel ten opzichte van met diesel aangedreven onderzeeërs. Overigens worden de Australische onderzeeërs niet uitgerust met nucleaire wapens.

Grote verliezer is Frankrijk, dat in 2016 een overeenkomst sloot met Australië voor de levering van conventionele – niet-nucleaire – onderzeeërs. Die order was miljarden euro’s waard, maar is nu van tafel. Minister van Buitenlandse Zaken Jean-Yves Le Drian sprak van een ‘mes in de rug’ van Frankrijk. Hij vergeleek het Amerikaanse optreden met het America First-beleid van Donald Trump. “Dit doen bondgenoten niet.”

Daar komt bij dat Frankrijk overzeese gebieden bezit in de Indo-Pacific. Het geldt als een belangrijke speler in de regio. Dat Frankrijk, net als de rest van Europa, gisteren werd verrast met de aankondiging van een nieuw bondgenootschap, zal de trans-Atlantische banden geen goed doen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden