PlusAchtergrond

Van lachplicht tot een ufoverbod: Frankrijk is wereldkampioen rare regeltjes

Franse juristen organiseren een wedstrijd: welke burgemeester neemt het vreemdste besluit? Het land kampt met ‘regeltjesinflatie’, waarbij op lokaal niveau de meest bizarre decreten worden uitgevaardigd.

Frank Renout
null Beeld AFP
Beeld AFP

De burgemeester van het Franse dorpje Essarts en Bocage zat in 2019 in de put. Het werd herfst, de dagen werden korter en de zon verdween. Dus wat doe je dan? Als een echte Franse politicus probeerde hij de jaargetijden met regels en wetten te lijf te gaan. De burgemeester vaardigde een decreet uit om de herfstdip te verjagen. De inwoners van zijn dorp kregen de opdracht een week lang te lachen.

In de officiële tekst van 2 oktober 2019 staat letterlijk dat het ‘(1) aanbevolen is om te lachen, (2) er alleen gehuild mag worden als dat is van het lachen, en (3) het verboden is om je dood te lachen’.

Het was een besluit met een knipoog, maar een Franse burgemeester die met regels komt voor de meest triviale kwesties is geen uitzondering. Frankrijk wordt wel wereldkampioen regelgeving genoemd. Problemen los je op met wetten, decreten, besluiten, voorschriften, bepalingen, geboden en verboden.

Vorig jaar telde de Franse Staatscourant in totaal maar liefst 83.570 pagina’s met nieuwe bepalingen en verordeningen, een record. Het aantal wetsartikelen is in twintig jaar met 73 procent toegenomen. “We noemen het regeltjesinflatie,” zegt Raphael Costa, jurist aan de Universiteit van Versailles-Saint Quentin en Yvelines. “Elk jaar komen er ontzettend veel nieuwe maatregelen bij. Heel veel ervan zijn volstrekt overbodig.”

In 2008 besloot de burgemeester van Sarpourenx in de Pyreneeën om een gemeentelijk verbod op doodgaan af te kondigen. De reden: de plaatselijke begraafplaats was vol. De burgemeester hoopte zo aandacht te krijgen voor het probleem.

Lokale wijn

Om de Franse regeldrift op een ludieke manier aan de kaak te stellen, organiseert Costa deze zomer een wedstrijd om het meest bizarre gemeentebesluit van Frankrijk te kiezen. Dat gebeurt met een bloedserieuze jury van wetenschappers, politici, rechters en advocaten.

“Sommige gemeentelijke regels zijn grappig én serieus,” zegt Costa. “Maar soms doen burgemeesters het alleen om zichzelf op de kaart te zetten, voor media-aandacht. Dat deed bijvoorbeeld de burgemeester van Châteauneuf-du-Pape: hij wilde aandacht van de pers voor de lokale wijn.” In 1954 werd in Châteauneuf-du-Pape daarom als stunt een ufoverbod afgekondigd. In de gemeentestukken werd officieel opgenomen dat vliegende schotels niet welkom waren. Dat verbod geldt nog steeds. “En het is effectief: er is hier nog nooit een ufo langsgekomen,” aldus de burgemeester.

Bizarre besluiten

De landelijke wedstrijd voor bizarre Franse besluiten duurt nog tot 15 september. “Daarna komt de jury bijeen en in oktober maken we de winnaar bekend,” zegt Raphael Costa. Wellicht kan de gemeente Sainte-Colombe-sur-Seine, in de Bourgogne, een gooi doen. In 2008 werd daar een voortplantingsverbod afgekondigd. Het was het ‘protestantwoord’ van de burgemeester op de sluiting van de lokale kraamkliniek.

In Montereau, ten zuidoosten van Parijs, gebeurde het tegenovergestelde. De burgemeester vaardigde er in 2019 een pro-viagradecreet uit, ‘om de kans op voortplanting te vergroten’. In het stadje dreigde een schoolklas te worden gesloten bij gebrek aan kinderen. En zoals het Fransen betaamt: kinderen krijgen, dat regel je gewoon. Met een decreet en een pilletje.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden