PlusAchtergrond

Vakantie-eiland Cyprus treurt: de Russen blijven weg

Een leeg hotel in Ayia Napa. Beeld Getty Images
Een leeg hotel in Ayia Napa.Beeld Getty Images

Geen EU-land waarvan de toerismesector zo hard wordt getroffen door de sancties tegen Rusland als Cyprus. Na de coronacrisis krijgt het vakantie-eiland een nieuwe klap. Dat de vakantiegangers nu naar aartsvijand Turkije gaan, maakt het nog wranger.

Thijs Kettenis

Vooral in het zuidoosten van Cyprus zit de sector met de handen in het haar. In de dorpen Agia Napa en Protaras was de afgelopen jaren meer dan de helft van de gasten Russisch. Normaal gesproken zijn de 160 kamers van het Corfu Hotel rond deze tijd grotendeels bezet. “Ik ga over een paar dagen open met zes boekingen,” zegt eigenaar Stelios Panagiotou bij het zwembad, dat hij net heeft laten vollopen. “Als die doorgaan tenminste, want gasten kunnen tot het laatste moment annuleren.”

Zo’n 80 procent van zijn klanten komt normaal gesproken via Russische reisorganisaties, nog eens 15 procent via Oekraïense. Ook die zullen dit jaar niet komen. Collega’s in hetzelfde schuitje kiezen ervoor hun hotel maar helemaal op slot te houden. Panagiotou durft dat niet aan. “Dan raak ik uit beeld bij reisorganisaties. En als de oorlog dan straks voorbij is, ben ik bang dat ze niet meer terugkomen.”

Een financieel risico is het wel: ook met maar zes verhuurde kamers moet dertig man personeel komen opdraven. “De receptie moet worden bemand, de kamers schoongemaakt, het ontbijtbuffet klaargezet en aangevuld, het zwembad schoongehouden. Eerst twee jaar corona en nu dit. Wie weet overleef ik dit seizoen financieel niet, maar ik heb geen keus.”

Attractiepark Parko Paliatso in Ayia Napa. Beeld Getty Images
Attractiepark Parko Paliatso in Ayia Napa.Beeld Getty Images

De Britten voorbij

Het aantal Russische vakantiegangers vervijfvoudigde in tien jaar tijd tot 800.000 in 2019. Vooral de onrust in Arabische landen als Egypte en Tunesië, maar ook in buurland Turkije, gaf Cyprus een zetje in de rug. In topjaar 2019 moesten de Russen alleen de Britten nog voor zich dulden. Vorig jaar gingen ze die zelfs voorbij, al kwam dat vooral doordat zij vanwege strenge coronaregels nauwelijks op vakantie konden.

Agia Napa, met zijn straten vol vertier achter hagelwitte stranden en een azuurblauwe zee, stond tot enkele jaren geleden vooral bekend als een oord waar dronken Britse jongeren zich misdroegen. Maar de Russische opschriften hebben de Engelse in sommige winkels verdrongen. Tot de oorlog in Oekraïne uitbrak en de westerse wereld sancties instelde, waaronder een vliegverbod voor Russische vliegtuigen, verwachtte Cyprus dat tot één op de vier toeristen in 2022 Rus zou zijn.

Panagiotou begrijpt de noodzaak van de sancties, maar vindt ze ook een nare bijsmaak hebben. “Wat in Oekraïne gebeurt, is afschuwelijk. Maar degenen die normaal bij mij op vakantie komen, zijn niet de vriendjes van Poetin. Die gaan heus niet in een driesterrenhotel in Agia Napa zitten. Bij mij komt de middenklasse.”

De Russische ambassadeur op Cyprus stelde het nog scherper. “Waar gaan onze toeristen nu heen? Naar Turkije. Is dat wat jullie willen? Dat ze daar hun geld uitgeven? De zomer komt eraan, jullie sluiten het luchtruim voor Russische toestellen. Jullie schieten jezelf in de voet.”

Open zenuw

Met de verwijzing naar aartsvijand Turkije raakt de ambassadeur een open zenuw. Dat land doet niet mee aan de sancties en verwelkomt dus ook Russische vakantievluchten. Bovendien bezet het al sinds een inval in 1974 het noorden van Cyprus zonder dat dat ooit tot sancties heeft geleid. Wrang genoeg Russische toeristen daar, op nog geen 10 kilometer van Agia Napa, gewoon welkom.

Het steekt de Griekstalige Cyprioten. Hun regering behoudt zich het recht voor het luchtruim weer open te stellen voor Russen als Turkije dat ook blijft doen. “Het zou goed zijn als onze regering zijn tanden liet zien, maar ik vrees dat we daarvoor toch te klein zijn,” zegt Lakis Avraamides, hoofd van de regionale toeristische dienst. Intussen probeert hij Russen via alternatieve routes naar Cyprus te krijgen, bijvoorbeeld via een overstap in Servië of Kazachstan, landen die ook niet meedoen aan het vliegverbod.

Maar echt vaart loopt dat niet, ook doordat Cyprus de makkelijke en snelle online-visumprocedure voor Russen heeft stopgezet. Ze moeten nu weer met stapels papier naar de ambassade in Moskou. “Een lichtpuntje is dat we een paar jaar geleden nieuwe markten hebben aangeboord, zoals Polen en Roemenië. Dat gaat steeds beter. Maar je kunt niet in één keer het wegvallen van de Russen opvangen.”

“We zullen zien,” zegt Stefania Iasonos in haar souvenirwinkel in het voetgangersgebied van Agia Napa. Ze heeft aan het begin van de avond twee toeristen in haar zaak, die zeggen de rust wel lekker te vinden. “Het is nog voorseizoen, maar normaal is het rond deze tijd echt wel drukker. Ik zie veel Israëliërs, Scandinaviërs en ook wel Nederlanders. Ik hoop maar dat ze wat meer uitgeven dan de Russen: die kopen meestal niet zo veel.”

Ondernemersrisico

De getroffen ondernemers hoeven niet te rekenen op steun van de Cypriotische regering. “Dit behoort tot het ondernemersrisico. We propageren al jaren dat ondernemers in het toerisme zich op meerdere markten moeten richten, dat doen we als overheid ook,” zegt minister van Financiën Konstantinos Petrides in zijn werkkamer in hoofdstad Nicosia.

Voor hoteleigenaar Panagiotou zit er vooralsnog dus niets anders op dan zijn kamers voor dumpprijzen op boekingssites zetten. “Ik ben gewend met Russische touroperators te werken. Dit is helemaal nieuw voor mij. Gelukkig helpt Andreas me,” zegt hij, doelend op zijn 16-jarige zoon. “En ja, de prijzen zijn laag, ik moet wel, omdat er nog tig andere hotels in hetzelfde schuitje zitten.” Wie dit jaar goedkoop op vakantie wil naar Agia Napa, heeft de accommodatie voor het uitkiezen.

null Beeld Thijs Kettenis
Beeld Thijs Kettenis
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden