Nieuws

Ursula von der Leyen verkozen tot voorzitter Europese Commissie

Met een nipte meerderheid stemde het Europees Parlement dinsdag voor Ursula von der Leyen als nieuwe Commissievoorzitter. ‘Een meerderheid is een meerderheid.’

Ursula von der Leyen reageert op de stemming. Beeld REUTERS

Na ruim zestig jaar en twaalf mannen is het ­zover: de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van de Europese Unie, krijgt een vrouwelijke voorzitter. Het Europees Parlement stemde dinsdagavond met een krappe meerderheid van 383 stemmen (ze had er 374 nodig) in met de voordracht van de 60-jarige Duitse christendemocraat Ursula von der Leyen als opvolger van Jean-Claude Juncker. Ze begint op 1 november aan een ambtstermijn van vijf jaar.

Ze toonde zich na de stemming allesbehalve geschrokken van de krapte van haar meerderheid. “Een meerderheid is een meerderheid. Twee weken geleden kende niemand mij nog.”

Na een week vol twijfels over haar kansen, wist ze veel sceptische Europarlementariërs ’s ochtends voor zich te winnen. Met haar toespraak beroerde ze de pro-Europese krachten, vooral die van de liberalen en een fors deel van de sociaaldemocraten. Daardoor leek ze alsnog af te stevenen op een ruime meerderheid. De verrassing van de avond was dat die er toch niet kwam.

Vorige week hadden veel partijen nog hun bedenkingen bij de ambities van Von der Leyen op het gebied van onder meer klimaatbeleid en rechtsstaat. Ze genoot immers de steun van onder meer Polen, Hongarije en Italië, in tegenstelling tot de sociaaldemocratische ‘Spitzenkandidaat’ Frans Timmermans. Betekent dat niet automatisch dat Von der Leyen minder streng zal optreden tegen deze landen – en ook nog eens tegen klimaatverandering – dan Timmermans zou hebben gedaan?

Speech valt in goede aarde

Die suggestie probeerde de woensdag aftredende CDU-minister van Defensie uit de lucht te halen. Ze zegde toe in de eerste honderd dagen van haar voorzitterschap een ‘groene deal voor ­Europa’ te presenteren: wat haar betreft wordt Europa uiterlijk in 2050 het ‘eerste klimaatneutrale continent van de wereld’ (zonder CO2-uitstoot).

Verder hield ze een pleidooi voor een socialer Europa, voor eerlijke belastingheffing bij grote bedrijven, grondige hervormingen van het asiel- en migratiebeleid en een compromisloze naleving van de afspraken over de rechtsstaat.

Hoewel een deel van de besluitvorming daarover buiten de macht van de Commissievoorzitter ligt (zo zit de hervorming van het migratiebeleid al jarenlang muurvast op het niveau van de lidstaten) viel zowel toon als inhoud van Von der Leyens speech in goede aarde.

Ze wist bovendien Timmermans, de beoogde eerste vicevoorzitter van haar commissie, te verleiden tot zijn eerste tweet in drie weken: ‘Aanpakken van de klimaatcrisis, minimumloon voor alle Europese werknemers, eerlijke belastingheffing, het verdedigen van onze waarden en de handhaving van de rechtsstaat: dat zijn de dingen die ik de kiezers beloofde in de verkiezingscampagne. Goed om te zien dat ze deel uitmaken van het programma van Von der Leyen.’

Compliment

Door haar charmeoffensief naar de pro-EU-partijen raakte Von der Leyen wel de nodige potentiële stemmen kwijt uit de eurokritische hoek, zoals die van het Italiaanse Lega. Van de sociaaldemocraten stemde ongeveer driekwart voor. Timmermans’ zes partijgenoten van de PvdA volhardden tot het bittere eind in hun tegenstem, samen met de collega’s uit België, Duitsland, Frankrijk en Oostenrijk.

De Europese Groenen bleven bij hun vorige week ingenomen ‘nee’. Toch deelde zelfs Bas Eickhout (GroenLinks) tijdens het debat een complimentje uit aan Von der Leyen. “Vergeleken met vorige week is dit een reuzenstap voorwaarts,” prees hij haar toespraak.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden