PlusNieuws

Tunesische president ontslaat premier en zet parlement buitenspel

Tien jaar na de revolutie schudt Tunesië, de ­bakermat van de Arabische Lente, weer op haar grondvesten. Na hevige antioverheids­protesten heeft ­president Kais Saied het parlement ­buitenspel ­gezet en de ­premier ontslagen.

De beslissing van de president volgde op een dag van hevig antioverheidsprotest. Beeld NurPhoto via Getty Images
De beslissing van de president volgde op een dag van hevig antioverheidsprotest.Beeld NurPhoto via Getty Images

Zijn verkiezing tot president in 2019 noemde Kais Saied destijds al een ‘soort van een revolutie’. Nu, krap twee jaar later, lijkt de Tunesische president voor de volledige revolutie gaan. ­Gisteren kondigde de 63-jarige Saied aan de premier te hebben ontslagen en het parlement tijdelijk te hebben opgeschort. Naar eigen zeggen volgens de wet en met als bedoeling binnen dertig dagen een nieuwe premier aan te wijzen waarmee hij het land uit de crisis zal trekken, maar critici en internationale waarnemers spreken van een staatsgreep.

De abrupte beslissing van Saied volgde op een dag van hevig protest. Het rommelt al langer in Tunesië, dat de bakermat was van de Arabische Lente in 2010, maar al jaren gebukt gaat onder een hevige economische crisis, die door de coronapandemie nog veel erger is geworden. Gisteren werd de nationale feestdag ter ere van de stichting van de Tunesische Republiek in 1957 aangegrepen om massaal tegen de regering te protesteren. De demonstranten pleitten ­massaal voor het afzetten van de regering van premier Hichem Mechichi – en daaraan gaf ­Saied uren later dus ook gehoor.

Feestvierders

Hoe breed de steun is voor de beslissing van de president is nog onduidelijk. De president, die volgens de grondwet uit 2014 alleen gaat over het leger en buitenlandse zaken, lag al langer in de clinch met de premier en het door de islamitische partij Ennahda gedomineerde parlement. Hij lijkt de volkswoede nu aan te grijpen om zijn politieke opponenten te passeren. Parlementsvoorzitter Rached Ghannouchi sprak gisteren van een coup en riep Ennahda-aanhangers op in verzet te gaan.

Vannacht waren het echter vooral de aanhangers van de president die van zich lieten horen. Na de aankondiging gingen volgens persbureau Reuters vele duizenden Tunesiërs de straat op om het afzetten van de regering te vieren. De president voegde zich bij zijn aanhang op de Habib Bourguiba Avenue, de straat die tien jaar geleden ook het epicentrum was van de revolutie.

‘Kogels met kogels beantwoorden’

Maar dat de president er ook niet helemaal gerust op is, viel op te maken uit zijn toespraak, waarin hij zich ook wendde tot zijn tegenstanders. “Ik waarschuw ieder die erover denkt naar de wapens te grijpen. Als iemand een kogel afvuurt, zal het leger dat met kogels beantwoorden.”

Het leger werd ook meteen ingezet. Enkele uren nadat de president de opschorting van het parlement had aangekondigd, arriveerden meerdere militaire voertuigen bij het parlementsgebouw in Tunis. De voertuigen zouden het gebouw omsingelen. Volgens ooggetuigen zou parlementsleider Ghannouchi hebben geprobeerd om het gebouw te betreden. Hij zou daarbij zijn tegengehouden door militairen.

De Arabische Lente

De Arabische Lente, zoals de golf van opstanden, protesten en revoluties in de Arabische wereld in het vorig decennium wordt genoemd, begon in december 2010 in Tunesië. De directe aanleiding van de volksopstand in het Noord-Afrikaanse land was de dood van een 26-jarige fruitverkoper die zich op straat in brand had gestoken als daad van verzet tegen de uitzichtloze economische situatie in het land. Na hevige protesten ontvluchtte de autocratische president Zine El Abidine Ben-Ali het land, waarmee de ­Arabische Lente definitief werd ontketend. De vonk sloeg over naar Libië, Egypte en Jemen. Op minder grote schaal ontketende het ook protesten in Marokko, Jordanië, Algerije en Irak. De oorzaken van de opstanden verschilden per land, maar in grote lijnen waren die allemaal gericht tegen corruptie en voor meer ­democratie. Van de landen waar de Arabische Lente tot grote veranderingen in het politieke bestel heeft geleid, werd Tunesië lang gezien als het enige land waar de revolutie ook daadwerkelijk voor meer democratie heeft gezorgd. Maar op economisch gebied is het land er na de revolutie steeds verder op achteruit gegaan.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden