PlusExclusief

Truss zegt ‘sorry’, maar is dat genoeg?

De Britse premier Liz Truss probeert politiek te overleven, terwijl haar regering tracht het verloren vertrouwen terug te winnen. Maar de aangerichte schade kan nog lang doorwerken.

Niels Posthumus
'Ik denk dat het kenmerkend is voor een eerlijk politicus als die kan zeggen: ja, ik heb een fout gemaakt.' Beeld Daniel Leal - WPA Pool/Getty Images
'Ik denk dat het kenmerkend is voor een eerlijk politicus als die kan zeggen: ja, ik heb een fout gemaakt.'Beeld Daniel Leal - WPA Pool/Getty Images

Liz Truss heeft haar excuses aangeboden voor ‘de fouten’ die zij in haar eerste weken als premier van het Verenigd Koninkrijk maakte. Met haar economische plannen ging ze ‘te ver en te snel’, gaf ze maandagavond toe. Toch klopte ze zich ook een heel klein beetje op de borst door te zeggen: “Ik denk dat het kenmerkend is voor een eerlijk politicus als die kan zeggen: ja, ik heb een fout gemaakt.” Haar voorganger Boris Johnson had daar vaak nogal wat moeite mee.

De vraag is alleen of eerlijkheid Truss nog kan redden. Maandag wees een peiling uit dat nog slechts een op de vijf conservatieve kiezers achter haar premierschap staat. En de conservatieve krant The Daily Telegraph kopte zondag: ‘De transformatie van het VK in het nieuwe Italië is bijna compleet’. Daarmee doelde de krant op zowel de enorme economische als politieke instabiliteit in het land. Als Truss wordt gedwongen af te treden, is zij de vierde conservatieve premier in zes jaar tijd die dit doet. En de conservatieve regering is zelfs al aan de vierde minister van financiën in vier maanden toe.

De nieuwste man op die post, Jeremy Hunt, probeert intussen uit alle macht het geïmplodeerde vertrouwen te repareren. Maar dat komt met een politiek prijskaartje. Zo kortte hij de maatregel om de energieprijs kunstmatig laag te houden met ruim een jaar in. Want die was te duur. De Britse overheid springt nu nog bij tot april. Daarna zouden energieprijzen dus alsnog kunnen verdubbelen.

Kaasschaafmethode

Zo’n financiële strop is voor een zeer groot aantal Britse gezinnen geen stemmentrekker. En dat terwijl de Conservatieve Partij al op reusachtige achterstand staat in de peilingen. Een sluitende begroting is echter essentieel om nog iets over te laten van wat ooit de Conservatieve reputatie omtrent financiële degelijkheid was. Hunt waarschuwt niet voor niets dat ‘veel moeilijke beslissingen’ nodig zijn om ‘het vertrouwen in onze nationale financiën te waarborgen’.

Hij doelt op aanstaande bezuinigingen. Thomas Pope van denktank Institute for Government denkt dat die niet eenvoudig te vinden zijn. Want ruimte voor de kaasschaafmethode is er niet in het economisch moeizaam draaiende VK. Waar Hunt ook het geld weghaalt, het zal voelbaar zijn. Pope: “Hij moet beslissen – en uitleggen – welke overheidsdiensten daardoor slechter mogen gaan presteren.”

Maar nood breekt wet. Want met het argument dat Labour altijd te kwistig geld uitdeelt, slaat de Conservatieve Partij zijn grootste politieke rivaal graag om de oren. Dus zal de door Truss gecreëerde financiële chaos lang nadreunen, waarschuwde columnist Daniel Finkelstein in The Times. “Het zal jaren duren voordat de Conservatieve Partij weer het argument kan gebruiken dat alleen zij fiscaal verstandig handelen. En juist dat argument leverde hen herhaaldelijk de verkiezingsoverwinning op.”

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden