PlusAchtergrond

Spotgoedkoop ov-kaartje voert druk op Duits spoor op

Hauptbahnhof in Berlijn. Beeld Getty Images
Hauptbahnhof in Berlijn.Beeld Getty Images

Een zomer lang bijna gratis met het openbaar vervoer door Duitsland reizen. Veel reizigers reageren enthousiast op het plan van de bondsregering om de lasten van burgers te verlichten. Maar kan Deutsche Bahn, het veel bekritiseerde spoorbedrijf, de toestroom wel aan?

Guy Hoeks

Gudrun Wohlgemuth heeft de smaak te pakken. De afgelopen maand ging ze al drie keer met de trein van Düsseldorf naar Berlijn en terug. “Ik heb 4,5 uur ontspannen in de trein zitten lezen,” vertelt de vijftiger, woonachtig in de westelijke deelstaat Noordrijn-Westfalen, opgetogen. Nu gaat ze vanaf het Berlijnse treinstation Hauptbahnhof weer naar huis. Toegegeven: het is prijzig – de heenreis kost minimaal 110 euro – maar alles is beter dan stilstaan in de file.

Vanaf 1 juni krijgen reizigers als Wohlgemuth een cadeautje van de bondsregering. Tot en met eind augustus mag iedereen – ook buitenlanders – voor slechts 9 euro per maand het hele land door reizen. Hoewel hogesnelheidslijnen (ICE) tussen bijvoorbeeld Düsseldorf en Berlijn uitgesloten zijn, geldt het aanbod wel voor alle andere vormen van openbaar vervoer. “Dus ik kan hier in Berlijn en omgeving bijna gratis reizen met de tram, metro en bus. Dat nodigt uit om vaker mijn broer in de wijk Charlottenburg te bezoeken,” aldus Wohlgemuth.

Reizigers verleiden

De stevig afgeprijsde ov-maandkaart past in een breder pakket van lastenverlichtingen, bedoeld om de harde klappen als gevolg van de coronacrisis en de oorlog in Oekraïne voor de Duitse burger en het bedrijfsleven te verzachten. De komende jaren trekt de regering in Berlijn daar 30 miljard euro voor uit. Daaronder vallen onder meer een eenmalige gift van 300 euro per gezin, een tankkorting en een kinderbonus.

Met het spotgoedkope ov-kaartje hoopt het Duitse kabinet mensen te verleiden de auto vaker te laten staan. Net als in Nederland wordt het parkeren in de Duitse steden overal duurder. Parkeerplaatsen moeten plaatsmaken voor terrassen, voetgangersgebieden of fietspaden. Bovendien wordt er door steden als Berlijn, München en Hamburg vol ingezet op (elektrische) deelauto’s van Volkswagendochteronderneming WeShare en ShareNow, een start-up van Mercedes-Benz en BMW.

Bij de loketten voor de treintickets was het maandag, bij de start van het initiatief, een drukte vanjewelste. “We beleven een historische stormloop op onze distributiesystemen,” zei Jörg Sandvoß, directeur van de regionale afdeling van Deutsche Bahn, tegen Duitse media.

Een woordvoerder bevestigde dinsdag in Bild dat het spoorbedrijf al ‘ruim een miljoen’ tickets had verkocht. ‘We bereiden alles voor en alles wat we hebben zetten we letterlijk in beweging – treinen, bussen, servicemedewerkers,’ verklaarde Sandvoß eerder. Dat komt neer op 50 extra treinen met dagelijks 60.000 zitplaatsen erbij.

Bossen en meren

Vanaf woensdag mogen de klanten hun tickets gebruiken. Op Hauptbahnhof heeft Manfred er een hard hoofd in. “DB kan dit nooit aan. Er zijn nu al zo veel vertragingen en er vallen telkens treinen uit. Bovendien is het nu al vol en raakt het nog voller,” bromt de geboren Berlijner, terwijl hij met zijn armen nonchalant over een reling van een trap hangt.

In weekenden en op feestdagen is Deutsche Bahn voornemens de capaciteit verder te verhogen. Er wordt op deze dagen een enorme drukte verwacht, doordat reizigers met mooi weer massaal naar de bossen, de kust en meren buiten de stad zullen trekken.

Achter de toeristenbalie van de gemeente Schwielowsee, dat twee omvangrijke recreatieplassen heeft, zegt Claudia Goerke een stormloop te verwachten. “Niet iedereen kan het zich veroorloven naar Sylt (een dure badplaats aan de Oostzee) te gaan. Daarom hopen we ze hier te verwelkomen.”

Auto laten staan

Terwijl Duitsland een uitgestrekt land is en de afstanden tussen steden en platteland vaak groot, zijn bepaalde plekken niet goed of nauwelijks op het spoornetwerk aangesloten. Daardoor dreigt niet iedereen in gelijke mate te profiteren van het voordelige aanbod. Manfred wrijft met zijn vingers: “Het bespaart de meeste mensen natuurlijk wel veel geld.” Al geeft hij toe dat vooral de tienduizenden pendelaars naar Berlijn goede zaken doen.

Medelijden met de plattelanders heeft hij niet. “De mensen die niet met de trein gaan krijgen nu een korting van 30 cent aan de pomp.” Wohlgemuth schudt haar hoofd en verwoordt wat meer reizigers op Hauptbahnhof denken: “Mensen zouden vaker hun auto moeten laten staan. Het is vanuit ecologisch oogpunt een schande dat we er zo vaak met de wagen op uittrekken en maar eindeloos in de file staan.”

Slechte prestaties

Deutsche Bahn heeft in Duitsland – en inmiddels daarbuiten – geen beste reputatie. In april daalde het aandeel treinen dat op tijd reed onder de 70 procent, blijkt uit cijfers van het spoorbedrijf. Daarmee levert het de slechtste prestatie in jaren.

Wie op Twitter kijkt, ontkomt niet aan de vele boze berichten over vertraagde of uitgevallen treinen. Olaf Girnth uit Oberhausen is dan ook sceptisch over het effect van de regeling. “De vraag is of we na drie maanden zeggen: de treinreis is zo comfortabel dat we dit blijven volhouden. Ik denk het niet.”

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden