PlusAchtergrond

Schatting militaire experts: de Russen verloren nu al meer soldaten dan de VS in 20 jaar Afghanistan

Oekraïense militairen gaan door spullen die Russische soldaten hebben achtergelaten nadat hun gepantserde voertuig door de Oekraïeners was uitgeschakeld. Beeld Thomas Peter/REUTERS
Oekraïense militairen gaan door spullen die Russische soldaten hebben achtergelaten nadat hun gepantserde voertuig door de Oekraïeners was uitgeschakeld.Beeld Thomas Peter/REUTERS

Na precies drie weken strijd in Oekraïne zijn de verliezen aan Russische zijde ongekend. Militaire experts schatten dat er tot achtduizend militairen zijn omgekomen. Maar daarmee is de oorlog zeker nog niet verloren. ‘Ze zijn nog steeds bezig hun doelen te bereiken.’

Raymond Boere

Het Oekraïense leger kon het woensdag niet laten triomfantelijk een opsomming te geven over de verliezen die het zijn tegenstander had toegebracht. Er zouden zo’n 14.000 Russische soldaten zijn gesneuveld en er zouden 430 tanks, 1375 pantservoertuigen, 190 artilleriesystemen en 108 helikopters zijn uitgeschakeld.

Of de cijfers kloppen, is niet na te gaan. Niemand heeft een goed overzicht. Op internet verzamelt onderzoekscollectief Oryx foto’s van al het kapot geschoten materieel, waardoor in elk geval een beeld is te krijgen van wat zeker niet meer werkt.

Volgens Oryx zouden de Russen zouden in totaal 1349 militaire voertuigen hebben verloren. De Oekraïners zouden er op hun beurt 360 hebben verloren. Maar ook deze cijfers zijn niet compleet. Daarnaast is het voor Oekraïners veel makkelijker om militair schroot te fotograferen en te delen op internet dan voor de Russen. Dat geeft een vertekend beeld.

Lijden zit verankerd in de Russische ziel

Het is moeilijk te zeggen hoe groot de verliezen precies zijn. Maar zowel voormalig landmachtgeneraal Mart de Kruif als hoogleraar militaire ­operationele wetenschappen Frans ­Osinga weet dat het inmiddels om duizenden militairen gaat. De Kruif hoort betrouwbare getallen, die liggen ergens tussen de zes- en acht­duizend Russische manschappen. Dat zijn in het zwartste scenario vierhonderd doden per dag. Volgens beide experts een ongekend groot aantal. Ter ver­gelijking: in twintig jaar strijd in ­Afghanistan sneuvelden daar 2500 Amerikaanse soldaten.

Een Oekraïense soldaat inspecteert een achtergelaten Russisch voertuig bij Charkov. Beeld Andrew Marienko/AP
Een Oekraïense soldaat inspecteert een achtergelaten Russisch voertuig bij Charkov.Beeld Andrew Marienko/AP

Zo veel dode kameraden moet iets doen met de troepen, denkt oud-­generaal De Kruif. “Maar in de Russische ziel is het lijden meer verankerd dan bij ons. Toch is ook een mensenleven bij hen niet minder waard. Dit moet impact hebben op de eenheden. Maar welke? Het kan demoraliseren, maar het kan ook zijn dat Russen bereid zijn nog harder te vechten.”

Dat er onder de doden waarschijnlijk ook vier generaals zijn, doet het moraal ook al geen goed. Al is die impact in het grotere geheel beperkt, denkt De Kruif. “Dat generaals voorop gaan in de strijd kan een enorm voordeel hebben. De commandovoering is daardoor veel sneller. Dat hebben de Russen afgekeken van de Duitsers in de Tweede Wereldoorlog.”

Slim opgezette verdediging

Na drie weken strijd zijn de Russen volgens De Kruif nog steeds bezig hun doelen te bereiken, alleen valt de snelheid tegen. Er zijn problemen met de aanvoerlijnen die bovendien ook nog eens worden aangevallen. En de Oekraïners bieden hardnekkig weerstand. “Ze gaan de strijd niet aan in het open veld, maar vechten in gebieden die ze zelf hebben uitgekozen.”

De Oekraïners hebben volgens hoogleraar Osinga hun verdediging slim opgezet. Ze hebben ervoor gezorgd dat de Russen geen heer en meester zijn in de lucht waardoor ze niet makkelijk kunnen bombarderen. En ze hebben hun steden goed verdedigd. Zo’n stad is daardoor een haast onneembare vesting en levensgevaarlijk voor aanvallers. “Je ziet nu dus ook dat de Russen zijn overgegaan op middeleeuwse belegering en het beschieten en vernietigen van de steden in de hoop dat de Oekraïners zich overgeven, maar dat gebeurt niet.”

Tegelijkertijd bestoken Oekraïense speciale eenheden de Russische aanvoerlijnen voortdurend. “Als de Russen overwicht zouden hebben in de lucht, zouden deze eenheden niet vrij kunnen bewegen.”

Volgens Osinga zijn de tegenslagen een verklaring voor de Russische bereidheid nu ook concessies te doen. “Ze zoeken een elegante uitweg nu, bijvoorbeeld met hun verklaring dat het hen niet om een bezetting van het hele land is te doen.”

Het zou Osinga niet verbazen als er binnenkort vrede wordt gesloten. Oekraïne sluit zich dan niet aan bij de Navo, president Zelenski mag blijven zitten, maar de soevereiniteit van het land is fors aangetast door de gebieden die nu zijn veroverd, vooral met de havens. En dat is volgens Osinga zorgelijk. “Cynisch gedacht geeft dat de Russen de tijd aan te sterken en het over een paar jaar nog eens te proberen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden