PlusAchtergrond

‘Oorlogstaal Poetin vooral bedoeld om twijfel bij eigen volk weg te nemen’

De Russische president Vladimir Poetin spreekt het parlement (doema) toe in Moskou.  Beeld via REUTERS
De Russische president Vladimir Poetin spreekt het parlement (doema) toe in Moskou.Beeld via REUTERS

De Russische president Vladimir Poetin uitte deze week stevige oorlogstaal richting het Westen. Volgens Poetin moet de echte militaire actie in Oekraïne nog beginnen. ‘Hij staat onder druk in eigen land.’

Sanne Schelfaut

Het was een van zijn meest dreigende toespraken tot nu toe. Vladimir Poetin daagde deze week de westerse bondgenoten van Oekraïne uit door in het parlement te zeggen dat als ze Rusland ‘op het slagveld willen verslaan, ze dat vooral moeten proberen.’ “Iedereen moet weten dat we nog niet serieus zijn begonnen. We hebben vaak gehoord dat het Westen ons wil bevechten tot de laatste Oekraïner. Dit is een tragedie voor het Oekraïense volk, maar het lijkt erop dat het die kant opgaat.”

De harde taal van Poetin is volgens Mart de Kruif, voormalig commandant der landstrijdkrachten vooral bedoeld om de eigen bevolking gerust te stellen. “Ik denk niet dat zijn woorden veel indruk hebben gemaakt op de westerse bondgenoten van Kiev. In eigen land ligt dat anders. Hij probeert ‘de vijand’ groter te maken door dit soort spierballentaal te uiten, zo van ‘kom op maar op’. Verwijzingen naar het zogenaamde ongenaakbare Russische leger vallen bij veel Russen in goede aarde.’’

Knoop doorhakken

De Kruif stelt dat Poetins stevige retoriek ook te maken heeft met het gegeven dat hij in eigen land steeds meer onder druk komt te staan. “De strijd gaat niet zoals hij wil. Het duurt te lang, het kost te veel menskracht en materiaal. Het leidt tot vragen en twijfel en daar zit hij niet op te wachten. Poetin merkt dat zijn leger op bijna alle fronten tegen de grenzen aanloopt. De oorlogsindustrie zal op volle toeren moeten draaien om de strijd vol te kunnen houden. Er is recent een wet aangenomen die het mogelijk maakt om bedrijven te dwingen extra werk te verrichten in het belang van het Russische leger.”

Ook mobilisatie van dienstplichtigen komt volgens de oud-commandant een stap dichterbij. “Dat is een dilemma. Want veel Russen zien mobilisatie totaal niet zitten, daarnaast kost het veel extra tijd en moeite deze dienstplichtigen in te zetten in deze nietsontziende oorlog. Dus liever zou hij dat besluit niet nemen, maar de komende weken is de kans groot dat hij toch een knoop moet doorhakken.”

Op het slagveld verlegt de strijd zich vooral naar de provincie Donetsk (Donbas) en vallen de Russen bijna dagelijks de regio rond de op een na grootste stad Charkov aan. In de regio Donetsk zijn het vooral de steden Kramatorsk en Slovjansk die het moeten ontgelden, vanwege hun strategische ligging. De provincie Loehansk in de Donbas is bijna 100 procent in Russische handen.

Beter te verdedigen

De Kruif: “Voor de Oekraïense troepen is het gebied rond Kramatorsk en Slovjansk beter te verdedigen dan Loehansk. Heuvelachtig, rivieren; zo'n terrein is verdraaid lastig voor de Russen om aan te vallen. Daarnaast beginnen de Oekraïners voordeel te krijgen van de langeafstandswapens die het Westen heeft gestuurd en nu operationeel zijn. Daarmee vallen ze onder meer de wapenbevoorrading van de Russen aan. De vuurkracht van dit leger is enorm, ze kunnen zo'n 50.000 granaten per dag afschieten. Als de Oekraïners de vuurkracht kunnen afstoppen, is dat voor hen flinke winst.”

Al met al is er ook volgens De Kruif voorlopig geen zicht op het einde van de oorlog. “Er wordt heel hard gevochten, maar met gering resultaat voor beide partijen. Daarnaast worden de Russische militairen in het zuiden, rond de stad Cherson, vaker belaagd door het Oekraïense leger. In dit door de Russen bezette deel van het land zie je een toename van het aantal partizanenacties tegen pro-Russische bestuurders. De bevolking moet over het algemeen niks hebben van de bezetters. Het betekent dat Poetin ook hier veel troepen nodig heeft om de controle over het zuiden te behouden.”

Ook op diplomatiek niveau zijn er al weken geen ontwikkelingen. Poetin meldde tijdens zijn speech in de Doema eventuele vredesonderhandelingen niet te verwerpen, maar merkte meteen op dat zolang de Russische wensen niet worden geaccepteerd, het conflict doorgaat. De Russische buitenlandminister Sergej Lavrov liet gisteren ook zien dat er voorlopig weinig moet worden verwacht van een diplomatiek oplossing. Hij verliet de tweedaagse conferentie van de G20-landen in Indonesië voortijdig vanwege kritiek op de Russische invasie in Oekraïne.

Poetin tijdens zijn toespraak donderdagavond in het Russische parlement.  Beeld ANP / EPA
Poetin tijdens zijn toespraak donderdagavond in het Russische parlement.Beeld ANP / EPA

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden