PlusNieuws

Nederland haalt vijf IS-vrouwen en hun kinderen op in Syrië ‘met speciale operatie’

Na vier jaar tegenstribbelen heeft de Nederlandse overheid gisteren in één klap vijf Nederlandse IS-vrouwen en elf kinderen teruggehaald uit Syrië. Ze zullen waarschijnlijk niet de laatsten zijn die worden gerepatrieerd.

Cyril Rosman en Carla van der Wal
Vrouwen in het Koerdische kamp Al Roj waar vrouwen en kinderen vastzitten die eerder verbleven in het Kalifaat van IS.  Beeld ANP / AFP
Vrouwen in het Koerdische kamp Al Roj waar vrouwen en kinderen vastzitten die eerder verbleven in het Kalifaat van IS.Beeld ANP / AFP

Met ‘een speciale operatie’ en na ‘een zorgvuldig voorbereidingsproces’ werden de vijf Nederlandse IS-vrouwen en hun kinderen gisterochtend vroeg door de lokale Koerdische autoriteiten overgedragen aan Nederland, zo schrijven de ministers Dilan Yesilgoz (Justitie)en Wopke Hoekstra (Buitenlandse Zaken) in een brief aan de Tweede Kamer. De vrouwen en kinderen worden onder begeleiding van de Marechaussee overgevlogen naar Nederland.

Op Schiphol zullen de vrouwen worden aangehouden en en vervolgens worden vastgezet op de speciale terrorismeafdeling voor vrouwen van de gevangenis in Zwolle. De kinderen worden overgedragen aan de Raad voor de Kinderbescherming en ondergebracht bij familie van de vrouwen of in pleeggezinnen.

Sommigen van de vrouwen en kinderen zaten in Noordoost-Syrië al vier jaar in een detentiekamp. Ze belanden er, net als honderden andere Europese vrouwen, na de val van het IS-kalifaat. Ze vormen al jaren een hoofdpijndossier voor het Nederlandse kabinet.

Zelfgekozen lot

Nederland wilde lang niet meewerken aan terugkeer: de vrouwen kozen er immers zelf voor naar Syrië te reizen en zich daar aan te sluiten bij een terroristische organisatie. Daarnaast wordt gevreesd dat ze na terugkeer een gevaar voor Nederland vormen. Veel vrouwen wilden, na de nederlaag van IS, wel terug naar Nederland, al was het maar voor hun (heel jonge) kinderen.

Mondjesmaat kwamen er ook wel vrouwen en kinderen terug, zij ontsnapten uit de kampen en wisten op eigen gelegenheid Turkije of Irak te bereiken. Vanuit daar was terugkeer mogelijk.

Strafdossiers

Het uitzicht op terugkeer veranderde toen de rechtbank in Rotterdam vorig jaar in een juridische procedure oordeelde dat als Nederland zich niet inspande om de vrouwen terug te halen, de rechter zich genoodzaakt zou zien de strafdossiers tegen hen te sluiten. De ultieme consequentie daarvan zou zijn dat Nederlandse vrouwen die jarenlang onderdeel uitmaakten van een gruwelijke terroristische organisatie die dood en verderf zaaide, vrijuit zouden gaan als ze uiteindelijk toch in Nederland zouden terugkeren.

Als eerste werden afgelopen zomer een vrouw, Ilham B. uit Gouda, en haar twee kinderen teruggehaald. Gisteren waren het er vijf in één keer. Hun identiteit is niet bekend gemaakt, maar de rechtszaak in kwestie ging over Amber K. (2 kinderen), Hafida H. (3 kinderen), Nawal H. (4 kinderen), Meryem S. (2 kinderen) en Naima, de moeder van Meryem.

Al die vrouwen sloten zich jaren geleden aan bij IS. Nawal (uit Utrecht) en Hafida (uit Delft ) waren afgelopen zomer nog te zien in een documentaire vanuit kamp Al Roj. Daarin zeiden ze dat ze naar Syrië gingen om vrijheid te zoeken, maar ‘dat echte vrijheid in Nederland’ bleek te zijn. De (Nederlandse) echtgenoten van de vrouwen zijn omgekomen of zitten vast in een Koerdische gevangenis in het gebied.

De terugkeerders zullen zich de komende maanden voor de rechtbank moeten verantwoorden. Eind november werd een teruggekeerde Syriëganger nog tot vijf jaar cel veroordeeld.

Procedures tegen de staat

Het hoofdpijndossier is echter nog lang niet gesloten. Er zitten nog zo’n 25 Nederlandse vrouwen in kamp Al Roj, met tientallen kinderen. Zeker acht van hen hebben een vergelijkbare procedure lopen als de vrouwen die gisteren werden opgehaald. Ook zij willen terug.

Daarnaast zijn er in dat kamp nog twee Nederlandse kinderen die gisteren buiten de boot vielen bij de repatriëringsmissie. Hun moeder is overleden, hun vader, de Haagse jihadist Hatim Rodgers, gaf zich in 2019 over aan de Koerden en is sindsdien spoorloos. De kinderen, toen een maand en drie jaar oud, kwamen in een detentiekamp. Een Duitse vrouw ontfermt zich nu in het kamp over hen. Een familielid in Nederland heeft zich gemeld om hier voor de kinderen te zorgen. Of het ook zo ver komt is nu nog onduidelijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden