PlusDerk Sauer

Mijn naam viel nadrukkelijk als ‘buitenlands agent’

null Beeld Artur Krynicki
Beeld Artur Krynicki

Deze zomer werd ik benaderd door een groep journalisten van Vedomosti, de zakenkrant die ik in 1999 oprichtte samen met Financial Times en The Wall Street Journal.

In de loop der jaren groeide Vedomosti uit tot een toonaangevend onafhankelijk medium in Rusland. Deze zomer ging het mis.

Zoals veel andere Russische media werd Vedomosti overgenomen door een aan het Kremlin gelieerde oligarch. Een nieuwe hoofdredacteur maakte korte metten met de onafhankelijke koers van de krant, columnisten raakten hun plek kwijt en de redactie kwam in opstand. “Kun jij ons helpen een nieuwe krant op te starten?” was de vraag. Ik aarzelde.

Het opstarten van een serieus journalistiek platform is onder normale omstandigheden al een forse uitdaging; in het repressieve Russische klimaat leek het gekkenwerk.

Maar hoe zonde zou het zijn als een van de beste journalistieke teams in Rusland uit elkaar zou vallen? Dus stortte ik mij samen met zo’n 25 journalisten van Vedomosti in een nieuw avontuur. Dat bleef niet lang onopgemerkt.

In de Doema werd een onderzoekscommissie ingesteld, die nadrukkelijk mijn naam liet vallen als ‘buitenlands agent’. Ook diverse staatsmedia waarschuwden voor ons initiatief. Afgelopen week gooide de Doema daar nog een schep bovenop door niet meer alleen organisaties, maar ook individuele journalisten en activisten als ‘buitenlandse agenten’ te bestempelen.

Het team werkte echter onverdroten voort en in oktober ging de nieuwe website VTimes de lucht in. Net als een handvol andere onafhankelijke websites die in Rusland opereren, kozen wij ervoor om juridisch vanuit het buitenland te opereren, in ons geval Nederland. Alle journalisten wonen en werken wel gewoon in Rusland.

Deze constructie heeft als voordeel dat de website niet uit de lucht kan worden gehaald en er ook geen beslag kan worden gelegd op gecrowdfund geld. Wie ook maar een roebel uit het buitenland aanneemt, komt op een zwarte lijst, kan niet meer in overheidsdienst werken en heeft permanent de belastingdienst in zijn nek.

Die wet is gericht tegen iedere onafhankelijke journalist of activist die iets schrijft of doet wat de autoriteiten niet aanstaat. Met voorop oppositieleider Aleksej Navalny, die sinds zijn novitsjokvergiftiging in Duitsland zit, maar daar vandaan keihard terugslaat naar de regering-Poetin.

Eerst met een uitvoerig exposé op YouTube, waarin hij aantoonde welke geheim agenten hem al drie jaar volgen en zo goed als zeker schuldig zijn aan zijn vergiftiging. Deze week kwam er een verbluffend telefoongesprek overheen met één van die geheim agenten, waarin Navalny zich uitgeeft voor een hoge ambtenaar. De geheim agent tuint er volledig in en bekent alles. Op YouTube bekeken miljoenen Russen zijn video, maar in de officiële media hierover geen woord. Behalve natuurlijk bij VTimes.

Derk Sauer is uitgever van The Moscow Times en columnist bij Het Parool. Hij is ook ­oprichter van de Russische krant Vedomosti en oud-uitgever van RBK Gazeta.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden