PlusInterview

Marcel Levi vanuit brandhaard Engeland: ‘Het is nog altijd alle hens aan dek’

Britse ziekenhuizen werden de afgelopen weken overspoeld, 1 op 30 Londenaars heeft het virus. Ziekenhuis­directeur Marcel Levi stelt voorzichtig dat de ergste chaos voorbij is. Maar: ‘De snelheid waarmee het uit de hand kan lopen is gigantisch.’

Een constante stroom patiënten wordt door ambulances naar de Londense ziekenhuizen gebracht.  Beeld AP
Een constante stroom patiënten wordt door ambulances naar de Londense ziekenhuizen gebracht.Beeld AP

Even snel, een half uur tussen de bedrijven door, heeft ­Marcel Levi tijd om vanuit Londen verslag te doen van de crisissituatie in Engeland. De Nederlandse ziekenhuisdirecteur van de University College London Hospitals en internist behandelt zelf ook coronapatiënten op de intensive care in de hoofdvestiging aan Euston Road. Daar zag hij de afgelopen tien dagen hoe de stroom coronapatiënten die binnen werd ge­reden maar niet afnam. “Het was schrikken hoeveel patiënten erbij kwamen. Net voor afgelopen weekend zag je daardoor ook een enorme piek aan ambulances die uit moesten rijden.”

Hij doelt daarmee ook op de chaos de afgelopen twee weken in het zuiden van Engeland – nu de coronabrandhaard van Europa. De aantallen besmettingen zijn sinds december – toen een nieuwe, vermoedelijk veel besmettelijkere variant van het virus opdook – zo snel opgelopen dat in Londen (circa 9 miljoen inwoners) nu één op de dertig inwoners corona onder de ­leden heeft. De BBC meldde dat door het hele land mensen in nood vele uren op een ambulance moesten wachten. Zo duurde het acht uur tot ambulancepersoneel in Londen ter plaatse was om zuurstof toe te dienen aan een jongeman die ademhalingsproblemen had door een corona-infectie.

Die taferelen, zegt Levi voorzichtig, lijken in Londen inmiddels achter de rug. Van rijen ­ambulances voor de ziekenhuizen is geen sprake meer en door rigoureuze uitbreidingen van het aantal ic- en reguliere ziekenhuisbedden, is het volgens hem gelukt de aanwas van nieuwe patiënten ternauwernood voor te blijven. “Daarmee is niet gezegd dat het geen probleem is natuurlijk. Het is nog altijd alle hens aan dek. Zowel in de zalen als op de intensive care zijn de aantallen patiënten gigantisch.”

Jongere patiënten

In Britse media zong ook rond dat er inmiddels zo veel patiënten bijkomen op de ic’s, dat artsen harde keuzes moeten maken over welke patiënt ze wel of niet aannemen, oftewel: triage. The Daily Mail citeerde een Londense arts van het Imperial College-ziekenhuis, die zei dat daar al voorrang wordt gegeven aan jonge patiënten.

Die berichten weerspreekt Levi. Volgens hem is het tot nu toe altijd mogelijk geweest iedereen met een medische indicatie voor de intensive care op te nemen. Het gevreesde ‘Critcon level four’, zoals dit zwartste scenario in het Verenigd Koninkrijk wordt genoemd, is volgens hem nergens van kracht geweest. “En zeker niet in het Imperial, waar ik direct kijk op heb.”

Toch heeft het land nog genoeg zorgen. Nu in Londen de groei lijkt af te vlakken, tekent zich een toename af van het aantal besmettingen in de Midlands en Noordoost-Engeland. Het is volgens Levi een kwestie van tijd tot het virus ook massaal om zich heen zal grijpen in Manchester en Liverpool. “Dan komen weer veel patiënten richting Londen, omdat hier meer ziekenhuizen en voorzieningen zijn. Afbouwen zit er voorlopig nog niet in.”

Datzelfde geldt voor de lockdownmaatregelen. In het heel het Verenigd Koninkrijk zijn alle scholen, horeca en niet-essentiële winkels ­gesloten. In Engeland zijn de regels nog wat strenger dan in Schotland en Noord-Ierland: mensen die zonder geldige reden hun huis ­verlaten, riskeren een boete. De lockdown in Engeland is zeker tot half februari van kracht, maar minister voor Kabinetszaken Michael ­Gove zei tegen The Guardian dat de kans groot is dat de maatregelen pas ergens in maart kunnen worden afgeschaald.

De effecten van de inmiddels derde lockdown in het land beginnen zichtbaar te worden. Het dagelijkse aantal vastgestelde coronabesmettingen neemt sinds enkele dagen wat af, maar nog altijd komen er dagelijks bijna 50.000 ­besmettingen bij en zijn afgelopen week 26.000 coronapatiënten opgenomen in het ziekenhuis. En dat zijn niet alleen ouderen: de laatste cijfers laten zien dat een kwart van de opgenomen ­patiënten tussen de veertig en zestig jaar is.

Voor de vele doden zijn tijdelijke mortuaria ingericht. Beeld REUTERS
Voor de vele doden zijn tijdelijke mortuaria ingericht.Beeld REUTERS

Vaccinatie

Of versoepeling van de maatregelen in zicht komt, hangt volgens minister Gove ook af van de vraag of het vaccinatieprogramma voor die tijd effect zal hebben op de verspreiding van het virus. Zoals het er nu uitziet zullen in het VK per half februari alle mensen in de kwetsbaarste groepen en al het zorgpersoneel hun eerste prik hebben gehad. Tegen het dringende advies van de vaccinfabrikanten in wordt de tweede prik bij de Britten een paar weken uitgesteld om meer mensen de eerste te kunnen geven. Volgens de fabrikanten bieden de vaccins pas betrouwbare bescherming na beide injecties, maar in het VK zet men erop in dat de eerste prik al wat weerstand biedt voor de korte termijn. Levi: “De hoop is dat als de tachtigplussers op grote schaal gevaccineerd zijn, je dat ook gaat terugzien in het aantal opgenomen patiënten.”

Wat virologen en ­beleidsmakers in het VK en daarbuiten bijzonder bezighoudt is hoeveel ­besmettelijker de Britse variant nu daadwerkelijk is, en hoe groot de invloed van de mutatie is geweest op de razendsnelle verspreiding in ­Engeland. De mutatie zou volgens de eerste ­onderzoeksresultaten tot 70 procent besmettelijker zijn dan het oorspronkelijke virus. Maar andere onderzoeken spreken dat tegen, zegt ­Levi. “Er zijn voldoende aanwijzingen dat de nieuwe variant besmettelijker is. Dus het speelt zeker een rol, maar of dat het hele verhaal is, daar ben ik niet helemaal zeker van.”

Net als in Ierland, waar de afgelopen weken de aantallen besmettingen door het dak zijn ­gegaan zijn, klinkt in Engeland veel kritiek op de beslissing om de maatregelen vlak voor kerst te versoepelen. Het massale gewinkel voor ­kerstinkopen en de familiebezoeken tijdens de feestdagen zouden weleens een veel ­belangrijkere oorzaak kunnen zijn geweest van de enorme toename van het aantal besmettingen.

Lichtpuntje

Wat die theorie kracht bijzet, is het gegeven dat in de ziekenhuizen van Levi lang niet alleen de Britse mutatie in groten getale wordt aangetroffen. Ook de ‘oude variant’ tiert nog welig, blijkt uit tests onder patiënten. Dat strookt niet met het idee dat de stijging hoofdzakelijk is toe te schrijven aan de besmettelijkere virusmutatie.

Het zou een lichtpuntje voor Nederland zijn. Sinds de Britse variant hier is aangetroffen wordt gevreesd dat de situatie in Londen ons voorland is. Toch is het volgens Levi hoe dan ook zaak dat de maatregelen niet opnieuw te vroeg worden afgebouwd. 

Als het dan toch misgaat, kunnen ziekenhuizen daar maar beter goed op voorbereid zijn, ­benadrukt de ziekenhuisdirecteur. “Want de snelheid waarmee het uit de hand kan lopen is werkelijk gigantisch. Je moet echt binnen no-­time kunnen opschalen.”

Marcel Levi is internist en ceo van University College London Hospitals.  Beeld Marc Driessen
Marcel Levi is internist en ceo van University College London Hospitals.Beeld Marc Driessen
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden