Plus

Klimaatpaniek in de westerse wereld laat opkomend China koud

In de aanloop naar de VN-klimaattop in november is de vraag wie de grootste stappen moeten zetten: ontwikkelde landen of opkomende economieën?

Een lading kolen wordt vervoerd over het Grote Kanaal Peking-Hangzou. Beeld Barcroft Media via Getty Images
Een lading kolen wordt vervoerd over het Grote Kanaal Peking-Hangzou.Beeld Barcroft Media via Getty Images

Nederland, Europa en andere westerse landen kunnen klimaatplannen maken wat ze willen, maar ondertussen bouwt China nieuwe kolencentrales. Dat argument klinkt geregeld, niet alleen bij klimaatsceptici, maar ook bij veel mensen die het probleem van de opwarming van de aarde wel degelijk erkennen. Waarom zouden we hier zonnepaneeltjes op het dak leggen als de écht vervuilende landen op dezelfde weg doorgaan?

China voert de productie van elektriciteit uit steenkool verder op. Op dit moment zijn er bouwplannen op zeker zestig locaties, soms gaat het daarbij om meerdere centrales. Vorig jaar kwam er 38,4 gigawatt aan vermogen uit kolen bij, vele malen meer dan elders in de wereld. China is sinds 2006, toen het de Verenigde Staten inhaalde, de grootste opwarmer ter wereld. Ook India gebruikt veel steenkolen.

Maar: deze landen tellen wel veel meer inwoners dan de VS en EU en dus is de uitstoot per persoon er veel lager dan hier. Dit gegeven wordt beklemtoond in de Chinese media, die niet zijn geschrokken van het jongste IPCC-rapport. Op de websites van staatsmedia als Global Times is het zoeken naar berichten over het klimaatrapport.

Ondertussen heeft China recent ernstige problemen meegemaakt door extreem weer. Die problemen zullen alleen maar toenemen, verwachten experts. Maakt niemand in China zich dan zorgen? Zeker wel, maar de terughoudende reactie is verklaarbaar. De media in het land staan onder controle van de overheid, die het beeld in stand wil houden dat Peking de problemen adequaat aanpakt.

Maar de Chinezen hebben inhoudelijk ook een punt. Tijdens de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, in september vorig jaar, stak leider Xi Jinping zijn nek uit. China zal vanaf 2030 zorgen voor een dalende uitstoot en toewerken naar CO2-neutraliteit in 2060, is zijn belofte. Tien jaar later dan de VS en Europa, maar het is een zware opgave voor een land dat zich nog ontwikkelt en tot voor kort in VN-verband geen verplichtingen kreeg opgelegd.

Politieke cultuur

De Chinese rust is ook verklaarbaar door de politieke cultuur. Peking zet lijnen uit voor de lange termijn, eenmaal ingevoerd beleid wordt niet snel omgegooid. In veel democratieën is dat wel anders. Kijk naar de Verenigde Staten, waar president Joe Biden radicaal gebroken heeft met de klimaatscepsis van zijn voorganger Donald Trump. Wie weet wat Bidens opvolger over drie jaar gaat doen? Ook in Nederland moet nog maar blijken of de doelstellingen in een nieuw regeerakkoord worden aangescherpt.

Westerse leiders kunnen in de verleiding komen in de aanloop naar de volgende klimaattop, in november van dit jaar in Schotland, te wijzen naar China, India, Nigeria en andere opkomende landen. Die kunnen terugslaan met een verwijzing naar de klimaatschuld van het Westen, opgebouwd sinds de industriële revolutie. Europa en Noord-Amerika hebben sinds 1800 veruit de meeste broeikasgassen uitgeblazen, dus vragen andere werelddelen: mogen wij ons ook even ontwikkelen?

Groene technologie

Economische vooruitgang zal in opkomende landen zo schoon mogelijk moeten gebeuren en dat kan ook kansen bieden. Zo is China hard op weg kampioen in groene technologie te worden, simpelweg omdat er geld mee te verdienen is. De meeste zonnepanelen worden er al gemaakt en de ontwikkeling van krachtige batterijen is een topprioriteit voor de overheid.

Europa en de VS zullen flink hun best moeten doen om die concurrentie bij te benen. Maar ook wat de klimaatdoelstellingen betreft, kan het Westen zich niet op de borst kloppen. De doelen zijn hier wat eerder vastgesteld en ze zijn iets ambitieuzer dan in opkomende landen. Maar terwijl het IPCC al decennia waarschuwt, is de CO2-uitstoot in de rijke delen van de wereld alleen maar toegenomen.

Onder de rijke landen zijn er bovendien nog altijd dwarsliggers, Australië voorop. Dat blijft inzetten op steenkolen, ook voor de export, en het heeft nog geen jaartal vastgelegd waarin het klimaatneutraal wil zijn. Wellicht kan politieke druk helpen om Australië aan boord te krijgen, in de aanloop naar de top in Schotland.

China lijdt onder extreem weer

China is onlangs getroffen door ernstige overstromingen, veroorzaakt door extreem weer. In de provincie Henan kwamen in juli meer dan 300 mensen om het leven toen huizen, tunnels en metrolijnen onder water kwamen te staan.

Het land staan nog grote problemen te wachten, waarschuwen Chinese wetenschappers in de krant South China Morning Post. Niet alleen door regenval en rivieren, maar ook wat betreft droogte en zeespiegelstijging. Het westen van China is nu al heel droog. Veruit de meeste mensen wonen in de laaggelegen kuststrook in het oosten, daar zullen dijken en afvoerkanalen de wateroverlast moeten tegengaan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden