Plus

Kaas slachtoffer in handelsoorlog VS en EU

Wat heeft Edammer kaas met vliegtuigen te maken? Beide zijn onderdeel van de oplaaiende handelsruzie tussen de VS en de Europese Unie.

VS-ambassadeur Pete Hoekstra bij de opening van de Goudse kaasmarkt. Beeld anp

1. Waar gaat het om?

De Europese vliegtuigbouwer Airbus werd ­vorig jaar door wereldhandelsorganisatie WTO veroordeeld omdat het concern miljarden aan ongeoorloofde staatssteun heeft ontvangen. Concurrent Boeing claimt dat die subsidie het bedrijf tientallen miljarden omzet heeft gekost.

Op zijn beurt klaagt Airbus over illegale steun van de Amerikaanse overheid aan Boeing. Ook de EU verwijt de VS verkapte staatssteun te ­geven aan de vliegtuiggigant door steevast overheidsorders in Seattle te plaatsen.

Zo blies de net aangetreden Trump een mega-order voor tankvliegtuigen voor de Amerikaanse luchtmacht bij Airbus af om de order aan Boeing te gunnen. De Europese vliegtuig­bouwer zegt daardoor 100 miljard dollar omzet te zijn misgelopen. De WTO moet zich nog over de Europese claim uitspreken.

Trump wil nu dat Europa de ten onrechte verstrekte staatssteun terugbetaalt en zijn klachten over Amerikaanse steun aan Boeing laat ­vallen. Zo niet, dan volgen er handelssancties, onder meer tegen Europese kaas, van camembert tot Goudse.

2. Moeten onze kaasboeren opdraaien voor die ruzie?

Dat valt wel mee. In totaal ging vorig jaar voor 75 miljoen euro Nederlandse kaas naar de VS. Een flink bedrag, maar de totale kaasexport ­bedroeg vorig jaar 3,5 miljard euro.

In hoeverre andere sectoren worden getroffen, is onduidelijk. De mogelijke importheffingen betreffen een bonte lijst van producten. Zo worden producten mogelijk dubbel aangeslagen als ze uit de vier Airbuslanden komen: Duitsland, Frankrijk, Groot-Brittannië en Spanje. Nederland, met nota bene het hoofdkantoor van Airbus Industries op Schiphol, staat daar niet bij.

Trump heeft ook alcoholvrij bier, olijfolie, ­haring, jam, chocolademelk, wijn, tassen en tapijten op zijn lijst gezet. In totaal betreft het 11,3 miljard euro aan exportproducten van de EU naar de VS, precies het bedrag dat Washington claimt te zijn misgelopen door de Airbussteun.

Veel producten stonden al op de lijst die vorig jaar circuleerde, toen de VS ook al met een ­handelsoorlog tegen de EU dreigde.

3. Moeten we de dreigementen van Trump ­serieus nemen?

"Ja," luidt het korte antwoord van Raoul Leering, hoofd Internationale Handel bij ING. "Trump heeft laten zien dat hij niet alleen blaft, maar ook bijt. Kijk naar de heffingen op staal en aluminium en naar de heffingen op Chinese producten."

Onlangs dreigde Trump opnieuw invoertarieven op Europese auto's in te voeren. Dat is vooral voor Duitse automakers een schrikbeeld. "Trump wil een deal en hij zet sancties in om maximaal druk uit te oefenen," zegt Leering over de tactiek van de Amerikaanse president.

Eerder liet Trump weten dat een handelsoorlog gemakkelijk gewonnen zou kunnen worden door de VS, omdat ze met vrijwel elk land een handelstekort hebben. Andere landen hebben dus meer te verliezen bij een oorlog dan de VS.

Dat argument gaat nauwelijks op voor de EU, zegt Leering. De bijdrage van de EU aan de Amerikaanse economie is bijna net zo groot als omgekeerd, dus de VS heeft net zo veel te winnen of te verliezen bij een handelsoorlog.

4. Hoe gaat het nu verder?

Moeilijk te zeggen. De EU heeft al aangekondigd met tegenmaatregelen te komen als Trump zijn dreigement doorzet. Dat deed ze vorig jaar ook, toen de VS de importheffingen op staal en aluminium verhoogde.

Toen werd onderling afgesproken om te praten over de afschaffing van alle importtarieven voor industriële producten, zoals auto's en ­machines. Deskundigen verwachten dat die ­gesprekken tot resultaten zullen leiden.

Amerikaanse en Europese heffingen ontlopen elkaar niet zo veel. De onderhandelingen ­worden pas een probleem als ook de landbouw erin wordt betrokken, zoals de Amerikanen opeens eisen.

Verschillende studies laten zien dat een handelsoorlog met de VS de EU zo'n 0,3 tot 0,6 procent economische groei kost.

Maar of zo'n handelsoorlog er komt, is niet te zeggen. Vorig jaar kon de Europese Commissie met een paar kleine toezeggingen de angel uit het conflict trekken. Misschien moet de Commissie binnenkort weer aan de bak.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden