Een straatartieste wordt in veiligheid gebracht tijdens een van de demonstraties in het park van Tuen Mun.

Plus Reportage

In dit Hongkongse stadje is China wél geliefd

Een straatartieste wordt in veiligheid gebracht tijdens een van de demonstraties in het park van Tuen Mun. Beeld AP

In Tuen Mun vragen de half miljoen inwoners niet om democratie. Dit deel van Hongkong koestert de band met het vasteland. ‘Water, groenten, alles komt uit China.’

Carrie Lam, de leider van Hongkong, doet het best goed, vindt meneer Yip. Zwaar leunend op zijn wandelstok loopt de 80-jarige man, die zijn volledige naam niet wil geven, langzaam het park van Tuen Mun in. “Ze heeft de politie nog geen opdracht gegeven de demonstranten af te maken. Bam, bam, bam!” Met zijn hand toont hij hoe hij dat voor zich ziet.

Nog maar weinig inwoners van Hongkong steunen hun regering, laat staan de politie die geweld gebruikt tegen jonge demonstranten. Die gaan nog altijd dagelijks de straat op om te protesteren tegen de Chinese invloed op Hongkong, en tegen Carrie Lam zich daar niet tegen verzet. In het noordwesten van het gebied onder haar leiderschap, na een uur reizen met de trein langs groene heuvels en vissersdorpjes, klinken andere geluiden. Daar zijn op het platteland en in de dorpen en kleinere steden aanhangers van Lam te vinden, mensen die haar pro-Chinese koers waarderen.

Straatarm

De relatie met het vasteland is hier hechter dan verder in het zuiden. Een kilometer of tien verderop, bij de brug over de baai, ligt de grens met miljoenenstad Shenzhen; in het winkelcentrum naast het park komen Chinezen hun boodschappen doen.

Veel bejaarde inwoners van dit westelijke stukje van wat de Britse kolonisator New Territories noemde, herinneren zich nog goed dat ze ooit zelf vasteland-Chinezen waren, op zoek naar een betere toekomst. Zes, zeven jaar waren ze, de Volksrepubliek was net uitgeroepen en China was straatarm. Sommigen lieten hun studie achter om geld te verdienen in de bouw of als chauffeur van een Britse kolonist. Het was een zwaar leven, ver verwijderd van de wereld waar hun kinderen nu in leven.

In het park tussen de flats klinken weemoedige liefdesliedjes. Zwaar opgemaakte vrouwen, in fonkelende minirokken en met grote oorbellen, wiegen met hun heupen. Een beveiliger maant ze het volume laag te houden.

Honderden zwetende mannen kijken toe. Ze zitten op bankjes of op de stenen rand van het grasveld, of ze hangen tegen een pilaar van het prieeltje. Met kleine ventilators wuiven ze zichzelf koelte toe. Een van de mannen loopt naar voren en stopt de zangeres een briefje van honderd Hongkong dollar (8,50 euro) toe. De vrouw in smaragdgroene jurk zingt door terwijl ze het briefje even tegen het licht houdt.

Voor de Chinezen van over de grens het park ontdekten, dik tien jaar geleden, werden op deze plek Kantonese operaliederen gezongen. Nu komen mannen van het vasteland hier doen wat in hun eigen land niet mag, zoals gokken en naar mooie vrouwen kijken die tegen betaling liefdesliedjes in het Mandarijn zingen.

De vrouwen vallen ook in de smaak bij de lokale mannelijke bevolking. De beveiliger vertelt over de mannen die hadden gespaard voor een nieuwe vissersboot, en hun hele kapitaal aan een vrouw besteedden. Andere mannen trouwen met een Chinese van het vasteland, die dan een Hongkongse identiteitskaart krijgt. Toch is het vermaak gezond, denkt de beveiliger. Volgens hem leven de mannen – sommigen zitten in een rolstoel – er langer door.

In de schaduw staat zangeres Xiao Tao (50) te wachten op haar beurt. “Tot een paar maanden geleden waren hier veel meer Chinese mannen,” verzucht ze. Iedereen zegt het: de grens is vlakbij maar de Chinese mannen durven hem niet meer over te steken, uit angst voor de pro-democratieprotesten die Hongkong al maanden overspoelen.

Verwende aanstellers

Drie maanden geleden kwamen ‘zwarte T-shirts’, demonstranten vernoemd naar hun kledingkeuze, naar dit park. Duizenden demonstreerden tegen de overlast die de zangers en hun publiek zouden veroorzaken. Daarna huurde het park beveiligers in en halveerde het aantal toeschouwers.

Esther Sze (68) is op weg naar de negentigste verjaardag van haar moeder in een naastgelegen flatgebouw. De jonge betogers zijn verwende aanstellers, vindt ze. “Toen ik jong was, had ik twee banen. Mijn salaris ging naar mijn familie, en twintig procent mocht ik zelf houden. Geld voor luxe of reizen was er niet,” zegt Sze. Met lede ogen ziet ze nu hoe de jeugd het ‘prachtige Hongkong’ kapotmaakt. “Als Hongkonger ben je lid van een familie,” vindt Sze. “Hoe kun je je daarvan afscheiden? Water, groenten, alles komt uit China. Ze waarderen het niet.”

Meneer Kwok weet wel hoe dat komt. De gepensioneerde bouwvakker zit te schilderen met zijn rug naar de zangeressen gekeerd. Zijn hele naam wil hij niet geven. Tussen een paar struiken heeft hij een zeil opgehangen tegen de zon, op het tafeltje voor hem ligt een groot vel papier. Met een kwastje schildert hij stuk voor stuk de naalden aan een pijnboom. De temperatuur ligt rond de veertig graden en zijn gezicht glimt van het zweet.

Eenzijdigheid

“Jonge mensen zijn misleid door hun opleiding. Ze geloven dat democratie het belangrijkste is in de hele wereld.” Meneer Kwok ziet wel belangrijker thema’s voor de jonge Hongkongers: werkgelegenheid, woningnood, problemen waar de regering beleid voor heeft.

Dat de Chinese regering zich steeds meer met Hongkong bemoeit, daar kan Carrie Lam niet veel aan doen, denkt Kwok. De schilder valt even stil. Dan vertelt hij over zijn schilderijen in westerse, realistische stijl. Het is niet de smaak van de Chinezen. “Zo’n werk is heel veelzijdig. Eenzijdig is niet goed, je mag één kant niet over je heen laten lopen.”

Achter hem is Xiao Tao net klaar met zingen. Ze geeft de microfoon aan een collega en zoekt de schaduw weer op. Overal heeft ze gewoond. Ze somt op: Guangxi, Sichuan, Hunan… “Wat maakt het uit waar ik vandaan kom?,” vraagt ze. “Al ben je in Hongkong geboren, iedereen heeft Chinees bloed.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden