Hoe herstel je de Notre-Dame?

Beeld ANP

'We gaan hem herbouwen,' zei president Macron, maandagavond, terwijl de vlammen uit het dak van de Notre-Dame sloegen. Maar hoe herstel je een eeuwenoude kerk? 'Het gaat jaren duren, maar het komt goed.'

Een tragedie. Een ramp. Maar ook: een kans. Architect André van Stigt ziet een half etmaal nadat de meest iconische kathedraal van Frankrijk grotendeels in as is gelegd, alweer lichtpuntjes.

"Als iedereen de schouders eronder zet, is dit goed te herstellen. Duurt een jaar of tien, schat ik."

Van Stigt heeft ervaring met het herstellen van monumenten: zijn kantoor was onder meer betrokken bij het herstel van het Olympische Stadion, de Oude Kerk en de Westerkerk. De schade aan de Notre-Dame valt volgens hem relatief mee. "Voor achterstallig onderhoud was al 150 miljoen euro nodig, ik denk dat daar nu zo'n 40 miljoen bijkomt. Dit is een mooie kans om dat geld bijeen te krijgen."

Schenkingen
En inderdaad, de ochtend na de dramatische brand stroomt het geld al binnen. Bernard Arnault, eigenaar van modehuis Louis Vuitton en Dior, heeft 200 miljoen euro beschikbaar gesteld. François-Henri Pinault, topman van het bedrijf achter Gucci en Yves Saint Laurent, zegde 100 miljoen euro toe. In Nederland is een crowdfundingsactie begonnen.

Herstellen in de oorspronkelijke staat, daar zal het de komende jaren op neerkomen. Waarbij het een punt van discussie blijft wat daar onder wordt verstaan. "Door de eeuwen heen is de Notre-Dame heel vaak gerestaureerd. De torenspits, die nu is ingestort, was er bij de restauratie in 1845 door architect Viollet-le-Duc op gezet," zegt Gabri van Tussenbroek, hoogleraar stedelijke identiteit en monumenten aan de UvA en bouwhistoricus bij de gemeente Amsterdam.

Hij ziet parallellen met de brand die in 1645 woedde in de Nieuwe Kerk. "Net als bij de Notre Dame is toen de hele kap afgebrand. Maar de gewelven bleven staan. Binnen drie jaar zat er weer een nieuwe kap op."

Permanent onderhoud
De kapconstructie van de Notre-Dame stamt uit de 13de eeuw. Dat die verloren is gegaan, is dramatisch, vindt Van Tussenbroek. Herbouwen met dezelfde materialen, in dit geval hout, is wat specialisten doen bij het restaureren van dit soort historische gebouwen, zegt architect Cor Bouwstra, die de afgebrande Urbanuskerk in Amstelveen herstelde.

"Tegelijkertijd kun je ook kijken of je zaken kunt vernieuwen die toch al nodig waren." Volgens Van Stigt was bij de Notre-Dame sprake van tientallen jaren aan achterstallig onderhoud.

"Oude gebouwen hebben permanent onderhoud nodig, net als auto's een jaarlijkse beurt krijgen. Bij het Olympisch Stadion kost dit jaarlijks een half miljoen euro, bij De Hallen drie ton. Het is ongelooflijk dat voor een gebouw als de Notre-Dame door de jaren heen zo weinig geld apart is gezet."

Never waste a good crisis, zegt Van Stigt. "Nu is er een uitgelezen kans om het gebouw brandveiliger en duurzamer te krijgen. Denk aan sprinklerinstallaties en aan betere isolatie."

Lees ook: Brand Notre-Dame uit, drie mensen lichtgewond

Beeld anp
Beeld anp
Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden