null Beeld Artur Krynicki
Beeld Artur Krynicki

Het eurekamoment van Joost Kok: hij ziet op het voetbalveld puntjes met een wil

PlusEureka

Wetenschappers vertellen deze zomer over dat ene inzicht dat het verloop van hun carrière bepaalt. Deze week: Joost Kok, hoogleraar informatica aan de Universiteit Twente.

“Mijn eureka­moment was het moment dat ik mensen zag als bewegende puntjes. Een abstractie als in de natuurkunde, met het verschil dat deze puntjes een eigen wil hebben.”

“Misschien behoeft dit inzicht enige uitleg. Als we nu willen weten waar een file op de weg is, nemen we gewoon alle data van de telefoonmaatschappijen en kijken we waar alle mobieltjes stilstaan. Dat trucje kun je toepassen op allerlei situaties. Neem een voetbalwedstrijd inclusief scheidsrechter en bal. Dat zijn 24 puntjes die je volgt via de elektronica in de hesjes of met camera’s. En daarna kun je geweldig onderzoek doen. In een visualisatie van bovenaf zie je de patronen.”

“Op abstract niveau zie je hoe een wedstrijd in elkaar steekt. Je ziet hoe het veld wordt gebruikt en je kunt de plek op het veld aanwijzen vanaf waar het meest wordt geschoten. Ook zie je welke spelers de meeste meters maken.”

“Het mooiste is dat je met die data ook voorspellingen kunt doen. Als een bepaalde speler, zeg Hakim Ziyech, zich op een bepaald punt bevindt, net buiten het strafschopgebied, is de kans groot dat er iets gebeurt. En als een bepaalde speler iets harder loopt, is de kans op een schot veel groter.”

“Als hoogleraar abstraheer ik en kijk ik door een bepaalde bril. Die 22 voetballers breng je terug tot atomaire deeltjes waar je analyses op kunt loslaten en waarmee je nieuwe inzichten verwerft die je anders niet zou krijgen.”

Van Jim Jansen verscheen onlangs Voetballers zijn net bewegende deeltjes met nog 55 andere eurekamomenten van Nederlandse en Vlaamse wetenschappers. New Scientist, €14,99.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden