PlusExclusief

Gruwelijke moord op Hindoestaanse kleermaker verhoogt spanningen India nog verder

Zoons van de vermoorde kleermaker Kanhaiya Lal Teli dragen een portret van hun vader na een gebedsbijeenkomst in Udaipur. Beeld Reuters
Zoons van de vermoorde kleermaker Kanhaiya Lal Teli dragen een portret van hun vader na een gebedsbijeenkomst in Udaipur.Beeld Reuters

Belediging van de profeet Mohammed door de woordvoerder van de regerende partij van premier Modi leidt tot geweld en spanningen in India. Een kleermaker die zich achter de belediging schaarde, werd op afschuwelijke wijze vermoord.

Erik van Zwam

De Indiase politie arresteerde deze week twee islamitische daders en twee moslims die het brein waren achter de gruwelijke moord vorige week op een Hindoestaanse kleermaker in Udaipur, in de deelstaat Rajasthan. De mannen filmden hoe ze Kanhaiya Lal Teli meerdere malen staken met een mes en hem de keel doorsneden in zijn winkel, waar hij bezig was geweest de maten van een klant op te nemen. De video werd op sociale media gepost.

In een tweede video, die de daders iets later opnamen, zwaaiden ze dreigend met een vleesmes, terwijl ze waarschuwen dat minister-president Narendra Modi hetzelfde lot is beschoren. De moordenaars waren herkenbaar in beeld en werden kort erna gearresteerd. De vermoedelijke bedenkers van de brute aanval werden afgelopen weekend opgepakt.

De spanningen tussen de moslim- en hindoegemeenschappen liepen meteen fors op. In Rajasthan werden bijeenkomsten van meer dan een paar mensen verboden en het internet ging op zwart. Winkels lieten de rolluiken zakken. Na een paar dagen zaten vooral arme mensen vrijwel zonder voedsel, omdat ze nauwelijks voorraden hebben. De moslimwijk Khanji Pir in Udaipur werd van de buitenwereld afgesloten, om wraakacties van Hindoes te verhinderen.

‘Hindoes eerst’-beleid

De moord op de kleermaker had te maken met een belediging van de profeet Mohammed. Het begon op 27 mei met een televisieoptreden van de woordvoerder van de regerende BJP van premier Modi, Nupur Sharma. Ze verscheen vrijwel elke avond wel ergens op televisie om het ‘Hindoes eerst’-beleid van Modi uit te dragen, dat tot veel controverse leidt onder moslims, een minderheid die 14 procent van de bevolking uitmaakt.

Op Sharma’s uitspraken volgden gewelddadige protesten van moslims. Zo’n twintig islamitische landen reageerden verontwaardigd en eisten excuses. Juist nu India intensief probeert om de economische banden met Golfstaten te verbeteren, kwam dat heel slecht uit.

Sharma’s opmerkingen werden eerst genegeerd door haar partij, maar dat bleek onhoudbaar. Sharma maakte, min of meer noodgedwongen, halfhartig excuses voor haar hatelijke woorden. Ze trok haar uitspraken ‘onvoorwaardelijk terug’, maar zei ter rechtvaardiging dat ze uitgelokt waren door voortdurende beledigingen van hindoegod Shiva. Het doek viel, regeringspartij BJP schorste haar en op veel plekken in het land werd ze aangeklaagd voor haatzaaien.

Datzelfde overkwam kleermaker Teli. Net als veel andere Hindoes in India steunde hij op sociale media Sharma’s opmerkingen. Een winkelier van een zaak tegenover zijn winkel stapte naar de politie en klaagde Teli aan voor haatzaaien. Teli werd gearresteerd, maar snel weer vrijgelaten. Op sociale media was Teli inmiddels het gezicht geworden van de hindoesteun aan Sharma en aan haar opmerkingen over de profeet.

Beschuldigende vinger naar Pakistan

Teli voelde zich bedreigd, sloot zijn winkel en vroeg beveiliging bij de politie, die hij even kreeg. Toen Teli dacht dat het rumoer was overgewaaid, opende hij zijn kleermakersatelier weer. Twee klanten wachtten die dag op hun beurt in zijn zaak. Toen hij zijn rug naar de wachtenden draaide om de maten van een ander op te nemen, sloegen die toe.

De vlam sloeg in de pan in het land dat toch al kampt met etnische spanningen. Sinds premier Modi in 2014 aan de macht kwam, zijn die spanningen alleen maar toegenomen. Modi voedt voortdurend het sentiment dat Hindoes eeuwenlang slachtoffer zijn geweest van moslimoverheersers. Modi heeft een geheel eigen interpretatie van de Indiase historie, die fundamentalistische Hindoes een rechtvaardiging geeft om moslims, moskeeën en woonplaatsen aan te pakken.

Inmiddels doet de Indiase antiterreurorganisatie onderzoek naar de moord op Teli. Beschuldigingen van buitenlandse betrokkenheid worden onderzocht. Een beschuldigende vinger wordt gewezen naar Pakistan en een daar opererende terreurorganisatie met mogelijk internationale banden. De Pakistaanse regering wees de aantijging resoluut van de hand. De relatie tussen de twee landen is sinds hun onafhankelijkheid gespannen. Pakistan is een hoofdzakelijk streng islamitisch land, terwijl in India de meerderheid hindoe is.

Nieuwe brandhaarden

Vorige week vrijdag kwam het Indiase hooggerechtshof met een uitspraak over de opmerkingen die Nupur Sharma maakte over de profeet Mohammed. De rechters verweten Sharma ‘een losse tong die een heel land in brand heeft gezet’. Het was haar schuld dat haar uitspraken in delen van India tot geweld hebben geleid. De rechters constateerden dat de dood van Teli ook een gevolg is van haar ‘beledigende uitbarsting’. Sharma wordt aanbevolen om op televisie haar verontschuldigingen aan te bieden aan heel India.

Of met deze snoeiharde veroordeling de lont uit het kruitvat is getrokken, is afwachten. In India wachten steeds weer nieuwe brandhaarden, zoals nu in de beroemde stad Varanasi, waar Hindoes willen bidden in het complex van de Gyanvapimoskee, omdat daar vroeger een tempel zou hebben gestaan. Een tikkende tijdbom, een van de vele die het land kent.

Agenten handhaven een avondklok die werd ingevoerd na de moord op Kanhaiya Lal Teli. Beeld AFP
Agenten handhaven een avondklok die werd ingevoerd na de moord op Kanhaiya Lal Teli.Beeld AFP
In Indonesië wordt geprotesteerd tegen de Indiase regeringswoordvoerder Nupur Sharma. Beeld ANP
In Indonesië wordt geprotesteerd tegen de Indiase regeringswoordvoerder Nupur Sharma.Beeld ANP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden