Plus

EU zet sein op groen voor onderhandelingen met Albanië en Noord-Macedonië

Voor één kwestie geldt ondanks corona een uitzondering in Brussel: het startsein klinkt voor de toetredingsonderhandelingen met Albanië en Noord-Macedonië.

Aan Albanië (vlag links) en Noord-Macedonië (vlag rechts) worden verschillende eisen gesteld.Beeld EPA

Vorige week leidde het op diplomatiek niveau tot verhitte (video-)discussies. Pas op het laatste moment werd maandag zeker dat ministers van de 27 landen in de Europese Unie dinsdag, na jaren gedraal, het sein op (licht)groen zetten voor de toetredingsonderhandelingen met ­Albanië en Noord-Macedonië. Frankrijk, Nederland en Denemarken staken er in oktober nog een stokje voor. Deze maand leken alle hindernissen uit de weg geruimd – tot het corona­virus toesloeg.

Daardoor dreigde de gênante situatie te ontstaan dat Albanië en Noord-Macedonië na dat lange, frustrerende verblijf in de wachtkamer eindelijk naar het loket werden geroepen, naar een dicht rolluik en een briefje ‘EU wegens ziekte gesloten’.

Nieuwe teleurstelling

Kroatië, dit halfjaar EU-voorzitter, heeft er alles aan gedaan om dat te voorkomen. Toenadering tot de westelijke Balkan is topprioriteit voor de Kroaten. Op 7 mei zou in Zagreb een feestelijke top moeten plaatsvinden tussen de EU en alle zes Balkanlanden die nog geen lid zijn, maar ­iedereen (behalve de Kroaten zelf) gaat ervan uit dat die bijeenkomst wordt afgeblazen. Tot overmaat van ramp is de stad zondag ook nog getroffen door een aardbeving.

Dat de ministeriële videovergadering vandaag doorgaat, is daarom een opsteker voor Kroatië. Deze ‘raad algemene zaken’ dient als voorbe­reiding op de reguliere Europese top van regeringsleiders. Die was gepland voor donderdag en vrijdag, maar gaat niet door: in plaats daarvan is er donderdag een ‘EU-videotop’ over de coronacrisis. Daardoor trokken diplomaten het nut van de voorbereidende ministerraad in ­twijfel. Om een nieuwe teleurstelling voor Albanië en Noord-Macedonië te voorkomen, komt die er dus toch.

Ook inhoudelijk waren er nog appeltjes te schillen. Doorslaggevend in het verwachte ‘ja’ is de tevredenheid van Frankrijk met de hervorming van het toetredingsproces. De Europese Commissie presenteerde vorige maand een opzet waarmee die onderhandelingen politieker worden, met meer aandacht voor de rechtsstaat. Bovendien wordt het mogelijk het proces terug te draaien als de kandidaat-lidstaat wegglijdt van EU-standaarden, zoals met Turkije is gebeurd.

Nederland en andere landen hadden moeite met de koppeling tussen Albanië en Noord-­Macedonië. Het was alles of niets, terwijl Nederland meer problemen had met Albanië dan met Noord-Macedonië. Die zorg is in het aanstaande besluit weggenomen: er komt alsnog een ontkoppeling, met verschillende eisen aan beide landen. Albanië heeft meer huiswerk te doen voordat de gesprekken echt kunnen beginnen, onder meer op het gebied van corruptiebestrijding, zware criminaliteit en persvrijheid.

Bovendien zijn aan dit besluit geen tijdstippen verbonden. Wanneer de aftrap plaatsvindt, blijft ongewis. Toetredingsonderhandelingen zijn hoe dan ook een zaak van lange adem: die met Servië begonnen in 2014, met Montenegro in 2012, en met Turkije in 2005.

Geen hechte vrienden

Voor al deze landen geldt, ook voor Albanië en Noord-Macedonië, dat het enthousiasme voor de EU er niet groter op is geworden. In de coronacrisis bleek de EU immers niet bepaald een hechte vriendenclub. Duitsland en Frankrijk wilden aanvankelijk hun mondmaskers voor zichzelf houden (dat exportverbod is inmiddels van de baan), terwijl onder meer Polen, Hongarije en België hun grenzen sloten. Zelfs voor EU-burgers uit buurlanden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden