Plus

EU-leiders reageren laconiek op uitspraken Boris Johnson

De Britse premier Johnson zegt dat zijn land zich voorbereidt op een no-dealbrexit, maar trekt de stekker niet uit het overleg met de EU. Brussel reageert laconiek.

Boris Johnson: ‘Nu is het tijd voor onze bedrijven, transporteurs en reizigers om zich voor te bereiden.’Beeld Tolga Akmen/AFP

Het valt niet mee om de juiste beeldspraak te vinden voor de huidige stand van zaken rond de brexit. It takes two to tango, zeggen ze vaak bij onderhandelingen, maar Brussel en Londen zijn eerder verzeild geraakt in een ‘danse macabre’. Nee, ook dat beeld klopt niet, want alle deelnemers leven nog en bovendien: dansen is beweging. Dat is het: de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk zijn vastgelopen in een surplace, zoals in het baanwielrennen. Ze staan stil, balancerend op de pedalen, wachtend tot de ander in beweging komt.

Dat was donderdag de boodschap van de 27 EU-regeringsleiders tijdens hun najaarstop in Brussel. De Britse premier Boris Johnson kaatste de bal vrijdag terug, maar maakte zijn eerdere dreigement niet echt waar. Als er 15 oktober geen handelsakkoord zou liggen met de EU, zo waarschuwde hij begin vorige maand, had verder praten geen zin meer en ging zijn land zich met opgeheven hoofd opmaken voor een no-dealbrexit per 1 januari. Op die dag loopt de overgangsperiode af waarin het Verenigd Koninkrijk de facto nog EU-lid is.

Zonder de woorden no deal in de mond te nemen zei de Britse premier dat zijn land zich klaar moet maken voor zo’n exit zonder akkoord. “Ze hebben geweigerd serieus te onderhandelen.”

Hij herhaalde de lang geleden al door de EU afgewezen eis om tot een soort EU-Canadaovereenkomst te komen. “Ik heb geconcludeerd dat we ons moeten voorbereiden op 1 januari met regelingen zoals die met Australië, gebaseerd op de simpele principes van mondiale vrijhandel.”

De EU heeft geen handelsakkoord met Australië, dus Johnson bedoelt de regels van wereldhandelsorganisatie WTO, met bijbehorende douanetarieven en quota. “Nu is het tijd voor onze bedrijven, transporteurs en reizigers om zich voor te bereiden.”

Laconieke reactie

Dat klinkt als die gevreesde breuk met de EU-onderhandelaars, maar Johnson nuanceerde dat. “Als er een fundamenteel andere benadering komt, zijn we bereid te luisteren.”

De in Brussel verzamelde EU-leiders reageerden laconiek. “Ik interpreteer Johnsons verklaring positief,” zei premier Mark Rutte. “Zij willen namelijk ook de gesprekken voortzetten. Als iedereen zegt dat er bewogen moet worden, is er kans dat dat ook gebeurt.”

De volgende onderhandelingsronde tussen de EU en het VK zou maandag moeten beginnen, in Londen. Wat Brussel betreft veranderen Johnsons woorden daar niets aan. Even later zorgde James Slack, woordvoerder van Johnson, voor nieuwe verwarring. “Het handelsoverleg is voorbij,” liet hij weten. “De EU heeft dat in feite beëindigd door te zeggen dat zij haar onderhandelingspositie niet wil veranderen.”

Geen roeping van de EU

De 27 EU-landen blijven verenigd in hun opvatting dat Londen concessies moet doen op de drie probleemthema’s: visserij, eerlijke concurrentie en strak toezicht op de gemaakte afspraken. Londen liet weten ‘teleurgesteld’ te zijn in die conclusie.

Vrijdag hield iedereen in Brussel het gezicht in de plooi. Alleen de Franse president Emmanuel Macron kon zijn irritatie niet verbergen. “Het geval wil dat het gelukkig maken van de Britse premier niet de roeping is van de soevereine leiders van de 27 lidstaten die ervoor kozen in de EU te blijven.”

De baanwedstrijd met die surplace lijkt in elk geval nog niet voorbij, alle deadlines ten spijt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden