Plus

Een harde brexit komt steeds dichterbij

Eigenlijk hadden Europese regeringsleiders donderdag hun zegen moeten geven aan een akkoord over brexit. Een harde uittreding komt steeds dichterbij. 

Londen wil onvoorwaardelijke toegang tot Europese wateren voor de Britse vissersBeeld Getty Images

Opnieuw gaat een deadline voor een overeenkomst tussen Europa en het Verenigd Koninkrijk haast geruisloos voorbij. Met minder honderd dagen te gaan voor de Britten hoe dan ook uit het blok treden, is nog altijd geen akkoord bereikt over de economische en politieke betrekkingen daarna. De gelatenheid hierover in zowel Brussel als Londen is veelzeggend.

Een belangrijk plenair punt tijdens de top van regeringsleiders donderdag in Brussel is de toespraak van hoofdonderhandelaar Michel Barnier. Formeel zal hij een stand van zaken geven over het scheidingsakkoord.

Informeel weet iedereen allang: dat is er nog steeds niet. Zicht op een doorbraak is er evenmin. Naar buiten toe dragen beide partijen uit dat een akkoord wel degelijk tot de mogelijk­heden behoort. Maar om zo ver te komen is steeds minder tijd, terwijl het nog te verzetten werk gigantisch is.

De tijd tikt door

Woensdagavond telefoneerden de voorzitters van de Europese Commissie én Raad ter voorbereiding met de Britse premier Boris Johnson, die dit weekend ook bezoek kreeg van de Franse president Emmanuel Macron. Op maandag en dinsdag hielden de Europese ministers van Buitenlandse Zaken een inleidende top in Brussel. Erg zinvol was die niet, zei de Duitse minister van Europazaken Michael Roth. ‘Op inhoudelijk gebied hebben we nauwelijks vooruitgang geboekt. We zitten echt in een moeilijke fase, de tijd tikt door.’

Johnson zei in september dat hij het punt had bereikt om de handdoek te gooien als er vandaag nog geen akkoord zou zijn. Daar lijkt hij op terug te zijn gekomen. Want hoewel Politico gisteren meldde dat Londen geen fiducie heeft in een snel akkoord, zou Johnson ten minste het verloop van de gesprekken in komende twee dagen af willen wachten.

In de wandelgangen zingt rond dat de deadline nog maar eens moet worden opgeschoven. De Franse staatssecretaris van Europese Zaken stelde dit weekend voor die begin november te leggen. “We moeten het hoofd koel houden. Juist in de slotfase van de onderhandelingen.”

Kwaad bloed

Een heet hangijzer voor vandaag, morgen en in de rest van de tijd die er nog is, is de visserij. Het Verenigd Koninkrijk wil onvoorwaardelijke toegang tot de Europese wateren en het liefst voor iedere vissoort die daar zwemt een quotum afspreken.

Europa wil op zijn beurt dat de Britten zich compromitteren aan het zogeheten level playing field, regels op het gebied van arbeidsrecht en milieubescherming, tot staatssteun.

Wat niet helpt, is dat de regering-Johnson nogal wat kwaad bloed heeft gezet bij Europese collega’s. Zo was er de United Kingdom ­Internal Market Bill, die substantieel afwijkt van afspraken over de landsgrens tussen Ierland (Europese Unie) en Noord-Ierland (Verenigd Koninkrijk). Londen probeerde met de wet te regelen dat ná de Britse uittreding, voor alle landen binnen het eigen Koninkrijk dezelfde handelsregels blijven gelden. Die stap is in strijd met de internationale wetgeving – namelijk het vorig jaar gesloten terugtrekkingsakkoord. Sinds begin deze maand loopt daarom een Europese inbreukprocedure tegen het Verenigd Koninkrijk.

De Duitse minister Roth wil van geen wijken weten: “Het terugtrekkingsakkoord – en al helemaal het Noord-Ierland-protocol – zijn voor ons van levensbelang. Een harde brexit is voor beide partijen pijnlijk, maar voor onze Britse vrienden het meest.” 

Normale top

Het mag dit jaar Europese toppen hebben geregend (negen tot nu toe), die van de komende dagen is de eerste die op de ‘gewone’ jaarkalender stond en die ook ‘gewoon’ doorgaat, fysiek in Brussel. Gezien de stijgende besmettingscijfers, ook in de Belgische hoofdstad, zijn de regels voor de regeringsleiders extra streng. “Er is geen enkel nauw contact mogelijk,” aldus een EU-functionaris. Behalve brexit komen ook klimaatbeleid aan de orde, vooral het nieuwe 2030-uitstootdoel van 55 procent minder CO2, en bestrijding van de Covid-19-pandemie. EU-samenwerking is er op dat vlak nauwelijks. Verder praten de regeringsleiders over de betrekkingen met Afrikaanse landen en andere buitenlandkwesties.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden