PlusAnalyse

Eén ding is zeker: de voorspelde ruime zege voor Biden is het niet

Donald Trump na zijn speech waarin hij de winst claimde.  Beeld EPA
Donald Trump na zijn speech waarin hij de winst claimde.Beeld EPA

Na een slopende nacht zijn de Amerikaanse verkiezingen nog onbeslist. Alles hangt af van een handjevol staten, waarvan de uitslag nog dagen op zich kan laten wachten. Eén ding is zeker: de voorspelde ruime zege voor Joe Biden is het niet.

Dat waarvoor al weken werd gewaarschuwd, ­gebeurde: om half drie lokale tijd claimde president Donald Trump bij het Witte Huis dat hij de verkiezingen al gewonnen had moeten hebben, maar dat een ‘heel zielige groep’ dat ten onrechte had tegengehouden.

“We maakten ons op voor een groot feest. We wonnen alles. En plotseling werd het gewoon afgeblazen,” aldus Trump. Zonder toelichting sprak hij van bedrog van de Amerikaanse bevolking, en zei hij naar het Hooggerechtshof te zullen stappen. Waarop hij doelde, verduidelijkte hij niet; aanwijzingen dat er gesjoemeld is met de verkiezingen waren er niet.

Uitdager Joe Biden was een uur eerder al het podium opgeklommen, om de Amerikaanse bevolking eraan te herinneren dat de definitieve verkiezingsuitslag in meerdere belangrijke swing states nog lang ongewis kan blijven.

Mogelijk pas vrijdag uitslag

De Democraat zei vertrouwen te hebben in de winst. De toespraak, die hij gaf op een moment dat de voorlopige uitslag er voor hem steeds somberder begon uit te zien, leek er echter vooral op gericht te voorkomen dat Trump de verkiezingswinst vroegtijdig zou opeisen, zoals hij een uur later ook trachtte te doen.

Wie van de twee kandidaten de benodigde 270 kiesmannen achter zich krijgt om zich de winnaar van de verkiezingen te mogen noemen, hangt af van de uitslagen in de drie Rust Belt-staten Pennsylvania, Wisconsin en Michigan.

Al van tevoren was bekend dat de uitslag van ­deze staten langer op zich zou laten wachten, doordat hier massaal per post was gestemd vanwege het coronavirus. Lokale wet­geving had het tellen van de poststemmen voor de verkiezingsdag verboden.

Woensdagochtend om elf uur Nederlandse tijd stond Biden volgens AP News op 238 kiesmannen en Trump op 213. In het uiterste geval is de uitslag van Pennsylvania, dat met 20 kiesmannen de doorslag kan geven, pas vrijdag bekend.

Rode luchtspiegeling

In aanloop naar de verkiezingen waarschuwden Democraten al dat Trump bij een spannende tussenstand de winst voortijdig zou kunnen claimen of een poging zou doen later getelde stemmen in diskrediet te brengen. Data-analisten wezen er deze zomer al op dat het door de verlaat getelde poststemmen niet ondenkbaar is dat de voorlopige uitslag in de verkiezingsnacht een vertekend beeld geeft. Zo’n ­‘rode luchtspiegeling’ zou in de daaropvolgende ­dagen nog kunnen omslaan in een ‘blauwe golf’ in het voordeel van de Democraten.

Biden had woensdagochtend volgens de voorlopige tellingen in cruciale swing states een achterstand op Trump. Ook als hij die nog kan inhalen, is duidelijk dat er van die ruime overwinning die peilingen hem toedichtten, weinig terechtkomt. Maandenlang werd voor Biden een voorsprong van gemiddeld zo’n 10 procentpunt voorspeld, maar als in een herhaling van vier jaar geleden sloegen de prognoses in de loop van de verkiezingsnacht om.

Vooraf meenden de gerenommeerde peilingbureaus dit keer een beter beeld te hebben van het kiesgedrag van de ‘stille’ achterban van Trump. Het ziet ernaar uit dat hun dat weer niet is gelukt.

Alleen Arizona

De Amerikaanse kaart met de verkiezingsuitslagen was – afgezien van het handjevol staten waarvan de uitslag nog niet bekend is – woensdagochtend haast identiek aan die van vier jaar geleden. Slechts één swing state wist Biden vooralsnog te ‘flippen’: Arizona. In Florida, Ohio en Texas heeft Bidens boodschap van ‘hoop, liefde en licht’ Trumps steun niet aan het wankelen kunnen brengen.

De voorlopige uitslag maakt zo, voor zover daar nog twijfel over was, korte metten met nog iets: het idee dat het trumpisme een bevlieging was. Na vier jaar zien we geen afrekening, maar een herbevestiging van het vertrouwen van de helft van de Amerikanen in Trump als leider. Wie het land ook gaat besturen, de realiteit is dat de president aan het roer komt te staan van een diep verdeeld land.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden