Donald Trump kleineert zijn geheime diensten

Door de dreigingsanalyses van zijn inlichtingendiensten af te doen als ‘ook maar een mening’ brengt president Trump volgens critici zijn eigen land in gevaar.

Beeld AP

Door wie laat president Trump zich adviseren over zijn buitenlandbeleid? Niet door de daarvoor meest aangewezen instanties, de Amerikaanse inlichtingendiensten. Die moeten ‘terug naar de schoolbanken’, adviseerde Trump woensdagavond op Twitter. Ze zijn ‘extreem passief en naïef’ over de dreiging van Iran.

De nieuwe botsing met de top van de inlichtingendiensten volgt op de bespreking van de jaarlijkse rapportage over de belangrijkste mondiale dreigingen in de Senaat, afgelopen dinsdag. Doorgaans is dat een saaie bureaucratische exercitie waarmee het Witte Huis zich niet bemoeit, maar de optredens van Dan Coats, de hoogste Amerikaanse inlichtingenfunctionaris, CIA-directeur Gina Haspel en andere spionagekopstukken onderstreepten dat zij de wereld met heel andere ogen bezien dan hun president.

Ze achten het onwaarschijnlijk dat Noord- Korea zijn nucleaire ambities vaarwel zegt, zien IS in Syrië en Irak nog als een reële dreiging, vinden de groeiende samenwerking tussen China en Rusland een risico, denken niet dat Iran atoomwapens ontwikkelt en concluderen dat de handelspolitiek van het Witte Huis en het ‘unilateralisme’ bondgenootschappen onder druk zetten. Deze stellingnames staan haaks op die van president Trump.

De spionagediensten zijn het in fundamentele kwesties oneens met de opperbevelhebber van de Amerikaanse strijdkrachten. Trumps kritiek jaagt onder zijn aanhangers de twijfel aan over de betrouwbaarheid van de diensten.

Levens in de waagschaal

Voormalig CIA-kopstuk Douglas Wise spreekt vandaag in The New York Times van ‘ongepaste publieke politieke druk’ om de leiding van de inlichtingendiensten achter Trumps politieke doelen te krijgen. De rol van de inlichtingendiensten kan zo worden gecorrumpeerd, wat volgens Wise niets minder is dan ‘een existentieel gevaar’ voor de VS.

‘De president heeft de gevaarlijke gewoonte de inlichtingendiensten te ondermijnen ten faveure van zijn alternatieve werkelijkheid,’ twitterde de Democratische senator Mark Warner. ‘Mensen wagen hun levens voor belangrijke informatie die hij op Twitter gewoon terzijde schuift.’

Ook enkele Republikeinen nemen weifelend afstand. “Ik zou liever zien dat de president Twitter mijdt - zeker bij dit soort belangrijke kwesties over nationale veiligheid,” aldus de tweede man van de Republikeinen in de Senaat, John Thune, op CNN.

Fox

Trump lijkt zijn visie vooral te ontlenen aan een clubje geharnaste commentatoren op tv-zender Fox, van wie een aantal functies heeft of heeft gehad in het Witte Huis. Met name de gepensioneerde viersterrengeneraal Jack Keane wordt invloed toegedicht, naast Trumps nationale veiligheidsadviseur John Bolton.

Trumps medestanders stellen dat de dreigingsanalyses van de inlichtingendiensten de standpunten weergeven van het nationale veiligheidsestablishment. In zijn verkiezingscampagne beloofde Trump zich daartegen af te zetten. “Het establishment zit fout en hij zit goed,” zegt Trumps oud-strateeg Steve Bannon. “Hij heeft de Navo sterker gemaakt. In het Midden-Oosten zijn we meer betrokken. De vernietiging van het kalifaat van IS is een feit.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden