Nieuws

Dit gebeurde er vannacht: ‘Russische troepen in positie voor beschieting Kiev’, ruzie om biologische wapens

Steeds weer nieuwe Oekraïense vluchtelingen arriveren aan de Poolse grens. Beeld AP
Steeds weer nieuwe Oekraïense vluchtelingen arriveren aan de Poolse grens.Beeld AP

Russische pogingen om op verschillende fronten door te breken zijn vannacht mislukt, aldus de Oekraïense legerleiding. Op de Russische staatstelevisie klinkt nu de eerste kritiek op de oorlog.

Bob van Huët

Het Oekraïense leger meldde in de nacht van donderdag op vrijdag nieuwe aanvallen van Russische eenheden op verschillende plaatsen. Onder andere bij de noordelijke stad Tsjernihiv zouden tanks zijn tegengehouden, volgens een rapport van de Oekraïense generale staf dat op Facebook is gepubliceerd. In het zuiden probeerden Russische troepen opnieuw de stad Mykolayiv in handen te krijgen, evenals wegen naar Zaporizja en Kryvyi Rih. De aanvallen zouden zijn afgeslagen met zware verliezen voor de Russen. De informatie kan niet onafhankelijk worden geverifieerd.

Blijkens satellietbeelden van het Amerikaanse bedrijf Maxar Technologies is het veelbesproken, 60 kilometer lange Russische konvooi ten noordwesten van Kiev nu grotendeels opgesplitst. Volgens Britse militaire bronnen is op de laatste luchtfoto's te zien hoe eenheden zijn verspreid in bosgebied. Ook zou zichtbaar zijn dat artillerie- en raketlanceerinstalaties zijn gepositioneerd om hoofdstad Kiev onder vuur te nemen.

De afgelopen dagen waren de Russische activiteiten onzichtbaar door bewolking. Donderdag klaarde de lucht op en kon Maxar nieuwe foto’s maken.

Foto's van bevoorradingstrucks en raketwerpers bij Berestyanka, 30 kilometer noordwestelijk van Kiev.  Beeld EPA
Foto's van bevoorradingstrucks en raketwerpers bij Berestyanka, 30 kilometer noordwestelijk van Kiev.Beeld EPA

Biologische wapens

Van nucleaire dreiging is de focus inmiddels verlegd naar biologische en chemische wapens. Rusland roept vrijdag de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties bijeen met de beschuldiging dat de Verenigde Staten betrokken zouden zijn bij het ontwikkelen van militaire biologische wapens in Oekraïne. De VS hebben de Russische beweringen ‘belachelijk’ genoemd en waarschuwden dat Moskou zich mogelijk zelf voorbereidt op het gebruik van chemische of biologische wapens.

In een televisietoespraak maakte ook de Oekraïense president Volodimir Zelenski zich zorgen over Russisch ‘nepnieuws’ dat zijn land biologische wapens prepareert voor een tegenaanval. Juist het omgekeerde dreigde, zei ook Zelenski.

Oekraïne heeft verschillende laboratoria waar wetenschappelijk onderzoek wordt gedaan naar besmettelijke ziekten. Deze laboratoria werken samen met de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), de Europese Unie en de Verenigde Staten. Of dergelijke laboratoria beschadigd zijn door het oorlogsgeweld is niet bekend. Russische troepen hebben wel herhaaldelijk een instelling in Charkov onder vuur genomen waar kernonderzoek wordt gedaan. Daarbij zou geen radioactiviteit zijn vrijgekomen.

Kritiek op televisie

In zijn televisietoespraak hekelde Zelenski Rusland ook vanwege ‘regelrechte terreur van ervaren terroristen’ omdat burgers nog steeds niet mochten vertrekken uit de omsingelde Oekraïense stad Marioepol. Pogingen om voedsel, water en medicijnen naar de stad te brengen mislukten toen Russische tanks een humanitaire corridor aanvielen, aldus Zelenski.

Het Russische ministerie van Defensie zei eerder dat het voor vrijdag weer een staakt-het-vuren zal afkondigen en humanitaire corridors zou openen vanuit Marioepol, Kiev, Soemy, Charkov en Chernihiv.

Een muurschildering van de Oekraïense president in Barcelona. Beeld EPA
Een muurschildering van de Oekraïense president in Barcelona.Beeld EPA

Op sociale media zijn opmerkelijke fragmenten verschenen van de Russische staatstelevisie. Zowel studiogasten als presentatoren lieten zich donderdagavond ongekend kritisch uit over de oorlog. Een legerofficier vertelde op de zender van het ministerie van Defensie dat er op meerdere plekken jonge soldaten sneuvelden en dat daarover niets gezegd mocht worden. Het leidde tot geruzie met de presentator die dit niet wilde horen.

In een andere, veelbekeken, talkshow zeiden doorgaans Poetin-getrouwe presentatoren dat de oorlog beter kon stoppen omdat Rusland er zelf aan kapot ging en niet de middelen zou hebben om Oekraïne volledig te bezetten.

Facebook en Instagram versoepelen op hun beurt de regels rondom inhoud op hun platforms. Gebruikers die aanzetten tot haat worden niet geblokkeerd als de bedreigingen zich richten tegen bijvoorbeeld Russische militairen in Oekraïne. Uitlatingen als ‘dood aan de Russische bezetters’ worden voorlopig in enkele landen toegestaan.

EU blokkeert versnelde toetreding Oekraïne

Ondertussen keurde het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden extra militaire en humanitaire steun aan Oekraïne toe ter waarde van 13,6 miljard dollar (12,4 miljard euro). De Europese Unie wil Oekraïne eveneens meer steun geven na de Russische aanval, maar houdt het snelle toetredingsproces dat Kiev wil tegen. Na vijf uur debat zijn de 27 staatshoofden en regeringsleiders het donderdagavond in Versailles eens geworden over een verklaring waarin het recht van Oekraïne op zelfbeschikking over zijn politieke koers wordt benadrukt.

De Nederlandse premier Mark Rutte zei dat er geen kortere weg is in het toetredingsproces. “Dit zou een klap in het gezicht zijn voor Montenegro, voor Servië en Albanië en Noord-Macedonië, die zo lang hebben gewacht om in het toetredingsproces te worden opgenomen,” aldus Rutte.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden