PlusAchtergrond

Bende vergaarde 80 miljoen door masker van minister te gebruiken

In Parijs staat een bende oplichters terecht. Met een siliconenmasker van een minister op hun hoofd, wisten ze 80 miljoen euro te ontfutselen aan rijke goedgelovigen.

Nep, maar overtuigend: de oplichter draagt een siliconenmasker van minister Le Drian.Beeld Screenshot France 2

In 2016 kreeg een van de rijkste mannen van Turkije, Inan Kiraç, een telefoontje. Het was de Franse minister van Defensie, Jean-Yves Le ­Drian. De minister had hulp nodig. In Syrië werden Fransen gegijzeld door terroristen. Frankrijk wilde wel losgeld betalen, maar niet publiekelijk. Het moest stiekem gebeuren via omwegen. Zakenman Kiraç werd gevraagd als intermediair 47 miljoen dollar over te boeken. Dat deed hij. “Ik kreeg wel argwaan toen ze zeiden dat het geld naar een Chinese bankrekening moest worden overgemaakt,” vertelde Kiraç ­later.

Rond diezelfde tijd kreeg ook Corinne Mentzelopoulos een telefoontje van minister Le Drian. Zij is de eigenaresse van een van Frankrijks prestigieuste wijngoederen, Château Margaux. Het gesprek verliep op dezelfde manier. De Franse minister vertelde over de gijzelaars, hij zei dat 40 miljoen euro nodig was, en dit keer moest het geld naar een Slovaakse rekening.

Nog dezelfde middag vroeg Mentzelopoulos haar bank om een eerste overboeking van 990.000 euro te doen. De dag erna liet ze nog eens 2 miljoen euro overmaken. De zakenvrouw ontving daarna een officiële brief van de minister, om haar te bedanken.

Officieel papier

Zo ging het maar door. In 2015 en 2016 werden zo’n honderdvijftig politici, ondernemers en organisaties, verspreid over veertig landen, gebeld door minister Le Drian – steeds met het verzoek miljoenen te storten op buitenlandse bankrekeningen.

Alleen: het was niet de minister die belde. “Het waren regelrechte oplichters,” aldus advocaat Delphine Meillet van Le Drian.

De Franse justitie verdenkt een bende van zeven mannen ervan zich te hebben uitgegeven voor de bewindsman. Ze zouden met hun telefoontjes in totaal voor 80 miljoen euro aan overboekingen hebben binnengehaald. Vanaf deze week staan ze in Parijs terecht.

Volgens het strafdossier ging het zevental slinks te werk. “Mensen werden zogenaamd gebeld door Le Drian en daarna nog door één van zijn medewerkers,” aldus advocate Meillet. “Er volgde altijd een mail met een schijnbaar geloofwaardig officieel adres; en dan ook nog een brief op officieel papier van de minister met het stempel ‘vertrouwelijk’. Tot slot werd er contact gelegd via Skype.”

Bij dat laatste contact gebeurde iets opmerkelijks. Le Drian kwam persoonlijk in beeld. “Hij zat dan achter een bureau met officiële vlaggen achter zich,” aldus Meillet.

Niet haarscherp

Op beelden die uitlekten in de Franse pers is ‘Le Drian’ te zien tijdens zo’n Skypegesprek. Hij heeft papieren voor zich liggen en heeft zijn bril op het puntje van zijn neus – zoals ook vaak in het echt. Het beeld is niet haarscherp, waarvoor ‘Le Drian’ zich tijdens zo’n gesprek verontschuldigt. “We zitten namelijk in een kelder.”

De man op Skype was echter niet de minister, maar een van de criminelen, met een siliconenmasker over zijn gezicht.

Het was oplichting die in een Hollywoodfilm niet zou misstaan: er kwamen geen pistool of schot aan te pas. “We gebruikten een tafel, een computer en een telefoon. Dat was alles,” zei een van de verdachten tijdens een verhoor.

Politie en justitie kregen al in 2015 lucht van de zaak. De Tunesische minister van Defensie en de president van Gabon deden een melding van telefoontjes van Le Drian. Zij vonden die wel verdacht. De eerste was 19 miljoen euro gevraagd, de tweede moest 10 miljoen overboeken.

Onderzoekers gingen aan het werk, traceerden telefoongesprekken en kwamen al snel uit bij een adres in Israël. Daarmee was de optelsom snel gemaakt, want in dat land woonde een ­oude bekende: de Frans-Israëlische meester­oplichter Gilbert Chikli. Hij was eerder bij verstek veroordeeld tot zeven jaar cel, na meer dan dertig bedrijven voor 8 miljoen euro te hebben opgelicht. Ook dat deed hij met behulp van misleidende telefoontjes.

Zelf zou hij ooit gezegd hebben: “Je koopt een telefoon voor 100 euro en je verdient een miljoen euro. Wie zou dat niet doen?”

Zolang de verdachte in Israël zat, konden de Fransen evenwel weinig ondernemen. Israël levert geen onderdanen uit. Pas nadat Chikli in 2017 naar Oekraïne was gereisd, kon hij worden opgepakt en uitgeleverd aan Frankrijk. Op zijn telefoon werden berichten gevonden over de productie van nieuwe siliconenmaskers, onder meer van prins Albert van Monaco en van president ­Macron.

Van de door de bende buitgemaakte 80 miljoen euro is nog steeds een groot deel zoek.

Minister Jean-Yves Le Drian tijdens een internationale conferentie in Rome.Beeld EPA
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden