PlusAchtergrond

Amerika gaat de wereld uit de (corona)crisis trekken

De VS prikt rap tegen corona, schrapt restricties en strooit met steungeld. Amerika - zwaar getroffen door corona - gaat de wereld uit de crisis trekken, voorspellen economen.

In veel Amerikaanse staten en steden is de lockdown afgebouwd, zoals in Los Angeles, waar restaurants en cafés weer open zijn.  Beeld Los Angeles Times via Getty Imag
In veel Amerikaanse staten en steden is de lockdown afgebouwd, zoals in Los Angeles, waar restaurants en cafés weer open zijn.Beeld Los Angeles Times via Getty Imag

Restaurants zitten in New York weer halfvol. Museumkaartjes, netjes verdeeld over verschillende tijdsloten, zijn niet zelden uitverkocht. De metro rijdt weer ‘s nachts, winkelen kan wanneer je wil. De eerste New Yorkers organiseren zelfs weer zorgeloze etentjes met vrienden en familie, nu zoveel mensen in hun omgeving gevaccineerd zijn.

Lang was Amerika een coronazorgenkind, met een schier eindeloze reeks besmettingen, een haperend zorgstelsel en een zwabberende president die zich er weinig zorgen om leek te maken. Vorig jaar keken vele Amerikanen middenin een golf aan ontslagen een tikje jaloers naar Europa, waar overheden wel hielpen om salarissen door te betalen en dus minder banen verloren gingen. De bestaande sociale zekerheid hielp om de ergste corona-ellende te voorkomen. In de VS konden voedselbanken het werk niet aan.

Maar na een jaar coronavirus verliest Europa juist terrein op de VS. Waar delen van Europa nieuwe lockdowns invoeren uit vrees voor mutaties van het virus, versoepelen Amerikaanse staten de regels. Nederlanders mogen na 21.00 uur nog altijd de straat niet op, sommige Amerikaanse regio’s hebben optimistisch – té optimistisch, vinden veel gezondheidsexperts – alle restricties geschrapt. In Texas, bijvoorbeeld, zijn alle coronabeperkingen van tafel.

Vliegvelden in de VS zagen vorige week meer passagiers dan op elk ander moment sinds het begin van de pandemie, want Amerikanen vieren zelfs weer vakantie. Virologen waarschuwen dat voorzorgsmaatregelen tegen het coronavirus nodig blijven, maar de stranden van Miami zijn al volgelopen met jongeren die in het warme zuiden komen feesten tijdens hun traditionele spring break.

Verwachte economische groei

Het maakt dat economen rooskleurige vergezichten beginnen te schetsen over de Amerikaanse economie. Goed, er zijn nog altijd bijna tien miljoen banen minder dan een jaar geleden. Maar de voorzitter van de centrale bank Fed, Jerome Powell, voorspelde afgelopen week dat de economie in de VS een grote vlucht gaat nemen als gevaccineerde burgers weer op pad kunnen. De Fed verwacht maar liefst 6,6 procent groei dit jaar. Zulke groeicijfers zijn sinds de jaren 80 niet meer gesignaleerd.

Powell is van plan de rente laag te houden, ook als de inflatie zou gaan oplopen. Het geld moet rollen om Amerikaanse burgers weer aan het werk te krijgen, was de boodschap. “We geloven dat we de vrijheid hebben om een hoge mate van werkgelegenheid na te streven zonder ons zorgen te hoeven maken over inflatie,” zei Powell in een persconferentie.

Ergens halverwege 2021 is de Amerikaanse economie weer op het niveau van voor de crisis, verwachten veel economen. In Europa kan dat zomaar een jaar langer duren. De situatie is vergelijkbaar met de crisis van 2008, toen Europa ook langzamer herstelde dan Amerika.

Optrekken aan de VS

Powell kreeg verontruste vragen van journalisten. Zou de zwakke Europese economie Amerika niet gaan schaden? In de eurozone wordt in 2021 maar een procent of 4 groei verwacht. Powell denkt dat het andersom werkt: Europa kan zich optrekken aan de VS. “Amerikaanse vraag, zeer sterke Amerikaanse vraag naarmate de economie verbetert, zal in de loop van de tijd ook de wereldwijde economische activiteit ondersteunen.”

Amerika gaat wereldwijd economisch de kar trekken in 2021, voorspelt ook wereldhoofdeconoom Catherine Mann van Citibank in de Wall Street Journal. Dat was na de diepe crisis van 2008 wel anders: toen wakkerde vooral rivaal China de vraag in de rest van de wereld aan. Maar voor het eerst sinds 2005 zal de VS weer meer bijdragen aan de wereldeconomie dan China, denken analisten van Oxford Economics.

“De belangrijkste reden voor dat snelle herstel is het steunpakket van de overheid. Dat is een aantal maten groter dan in Europa en stimuleert veel activiteit,” zegt Megan Greene, econoom van universiteit Harvard en de Britse denktank Chatham House. Amerika pompt een bedrag het land in ter grootte van zo’n vijf keer de ‘outputkloof’, het verschil tussen de economische potentie en de productie die daadwerkelijk tot stand kwam in het de pandemie. In Europa is de waarde van het steunpakket juist kleiner dan die outputkloof, schetst Greene.

Het scheelt op lange termijn ook dat de Amerikaanse arbeidsmarkt flexibeler is dan de Europese. Werknemers kunnen rap ontslagen worden, maar worden daardoor ook sneller weer aangenomen. “Daarbij komt dat het vaccineren in de VS beter gaat,” zegt Greene.

Amerika prikt veel sneller dan wij. Leraren, gemeenteambtenaren, jongeren met kwetsbare gezondheid – ze kunnen in een stad als New York allemaal hun prik al halen. In sommige staten kan iedereen zich al laten vaccineren. Op 1 mei moet dat voor heel Amerika gelden, kondigde president Biden aan. Na een reeks blunders in het begin van de pandemie heeft de VS zich daarmee ontpopt tot een van de snelst vaccinerende landen in de wereld. In de afgelopen week zijn drie miljoen prikken per dag gezet.

Oververhit

Amerika herstelt zich zo rap van de coronacrisis, dat de economie wel eens oververhit kan raken nu president Biden onlangs een derde steunpakket ter waarde van 1900 miljard dollar vrijmaakte en plannen heeft voor nog eens 3000 miljard aan investeringen in onder meer infrastructuur, waarschuwen sommige economen. Megan Greene maakt zich er niet zoveel zorgen over. “Veel van dat geld lekt weg naar de rest van de wereld. Importen naar de VS staan op recordhoogten.” Dat kan goed nieuws zijn voor landen die veel exporteren naar Amerika, zoals Nederland.

Het is overigens niet gegarandeerd dat de vooruitzichten voor razendsnel herstel aan de overkant van de Atlantische Oceaan ook allemaal waarheid worden. De coronacijfers zien er nu overwegend goed uit – de VS zag het aantal nieuwe gevallen met 79 procent dalen ten opzichte van januari. Maar de vrees bestaat dat nieuwe varianten ook in de VS toch weer voor uitbraken kunnen zorgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden