PlusAchtergrond

20.000 gestolen en verpatste Chileense baby’s zoeken gerechtigheid

Familieleden van mensen die tussen 1973 en 1990 zijn verdwenen in Chili, tijdens een demonstratie vorig jaar maart. Beeld AFP

Naar schatting zijn meer dan 20.000 Chileense baby’s gestolen en illegaal in Europa geadopteerd, ook in Nederland. Die eisen nu gerechtigheid.

Druk bellend en gebarend zit Constanza del Río in een geïmproviseerd en heet kantoor in de Chileense hoofdstad Santiago. Haar organisatie Nos Buscamos probeert gestolen baby’s met hun biologische ouders te herenigen. Op tafel liggen foto’s van kinderen voor wie dat gelukt is. Del Río – zelf ook illegaal geadopteerd – laat een foto van haar biologische vader zien. Met hem heeft ze sinds drie jaar dagelijks contact. Hij is de eerste die haar goedemorgen wenst en de laatste die haar goedenacht wenst. Ze kan haar geluk niet op.

Haar eigen hereniging was voor haar de aanleiding om Nos Buscamos op te richten, want er zijn veel Chilenen die in dezelfde situatie zitten. In de periode van 1960 tot 2004 zijn volgens schattingen van de Chileense recherche meer dan 20.000 baby’s gestolen. Die werden ver­volgens illegaal geadopteerd. Ze kwamen voornamelijk in West-Europa terecht.

De diefstal gebeurde vooral in ziekenhuizen. Aan de moeders werd verteld dat hun kind overleden was, maar een overlijdensakte kregen ze nooit te zien. “De slachtoffers waren vaak alleenstaande moeders of jonge moeders,” vertelt Del Río. “Die waren een makkelijke prooi.”

Al jarenlang eisen de Hijos y Madres del Silencio – de ‘kinderen en moeders van de stilte’ – rechtvaardigheid. De afgelopen jaren kwamen politiek en justitie eindelijk in actie. Een parlementaire onderzoekscommissie concludeerde vorig jaar dat er inderdaad op systematische schaal sprake is geweest van kinderhandel en pleitte voor de oprichting van een dna-databank om ouders en kinderen te herenigen.

Crimineel netwerk

Sinds 2014 loopt er een strafrechtelijk onderzoek naar de babyroof, onder leiding van onderzoeksrechter Mario Carroza. Het lijkt erop dat zeer veel mensen bij deze illegale kinderhandel betrokken zijn, stelt Carroza. Er bestond een netwerk van mensen in de gezondheidszorg, adoptiebureaus en zelfs overheidsfunctionarissen, die meewerkten aan de illegale adopties naar het buitenland. “Je moet hierbij denken aan drie elementen: mensen die de kinderen stalen, het juridische systeem dat de illegale adopties mogelijk maakte en het vervoer van de baby’s uit Chili naar andere landen.”

Carroza heeft al meer dan vijfduizend aangiftes verzameld van ouders en kinderen. Concrete veroordelingen heeft het strafrechtelijke onderzoek tot nu toe niet opgeleverd.

“Het is gewoon pure maffia,” vertelt Del Río. “Er is een groot crimineel netwerk dat zich hiermee bezighield en misschien nog steeds wel bezig­houdt.” Sociaal werkers, rechters, notarissen, nonnen, verloskundigen en ziekenhuis­directeuren: allemaal werkten ze mee aan het stelen van baby’s om die vervolgens illegaal te laten adopteren. “We schatten dat er per kind tussen 7000 en 15.000 dollar verdiend is,” vertelt Del Río.

Inmiddels zijn er in Nederland al illegaal geadopteerde kinderen herenigd met hun biologische ouders. Adoptiegezinnen worden vaak verrast door de wetenschap dat het om een illegale adoptie ging. Del Río: “Als deze gezinnen hadden geweten dat het om babyroof ging, dan hadden ze de adoptie niet door laten gaan.”

Alejandro Quezada (40) is één van de illegaal geadopteerde baby’s in Nederland. Zijn adoptie is mogelijk gemaakt door een Nederlandse non, die in Chili onder verdenking staat van betrokkenheid bij de babyhandel. Op de documenten die zijn adoptieouders ontvingen, zag alles er keurig uit. Inclusief een handtekening van een rechter en notaris.

In duigen gevallen

“In mijn adoptiedocumenten stond mijn Chileense naam, de naam van mijn ouders en mijn Chileense bsn vermeld. Toen ik besloot op zoek te gaan naar mijn biologische moeder, kwam ik tot de ontdekking dat ik nog steeds Chileens staatsburger ben. Ik heb twee identiteiten.”

Hij gebruikt inmiddels alleen nog zijn Chileense naam. Toen dat hij van zijn Chileense moeder te horen kreeg dat hij gestolen was, viel zijn wereld in duigen. “Ik dacht dat ik een hele vent was, maar niets was minder waar. Het was een mokerslag. Ik ben verkocht voor een zak geld, en mijn moeder dacht dat ik dood was.”

Quezada heeft in Nederland en Europa de stichting Chilean Adoptees Worldwide opgericht, om adoptiekinderen te helpen in hun zoektocht naar hun biologische ouders.

Quezada: “We horen verhalen van moeders die zeggen dat ze een lijkje te zien kregen, zodat ze geloofden dat hun kind gestorven was. Soms wezen sociaal werkers, ziekenhuispersoneel en nonnen al vóór de geboorte van het kind de moeders aan van wie ze een kind wilden stelen. Het kind werd meteen geregistreerd op de naam van de adoptieouders. Kindje op bestelling, zeg maar.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden