Stadsgids Bewaar

Is Amsterdam ready for Engelstalig toneel?

Een scène uit toneelstuk Volts van Sam Morris (2014) gespeeld door Orange Tea Theatre
Een scène uit toneelstuk Volts van Sam Morris (2014) gespeeld door Orange Tea Theatre © Bas Niemans

Orange Tea Theatre brengt toneel in het Engels voor iedereen die iets in de originele taal wil horen en zien.

Toen de Britse acteur, schrijver en regisseur Sam Morris enkele jaren geleden naar Amsterdam verhuisde, dacht hij dat er veel meer Engelstalig theater te zien zou zijn in de stad dan het geval bleek.

"Het aantal expats dat hier is, de vele Amsterdammers die Engels spreken en verstaan," somt hij op. "Ik dacht dat het een ready made audience zou zijn."

Nieuw theatergezelschap
Maar dat viel toch tegen. Mede daarom begon Morris met de Amerikaanse regisseur Lora Mander een nieuw theatergezelschap, dat inmiddels iets meer dan vijf jaar bestaat onder de naam Orange Tea Theatre.

Dit jaar hoopt het gezelschap uit te breiden. Iedere maand is er een voorstelling en ze hebben voorlopig een vaste speelplek: podium Toon in de Jan Evertsenstraat. Eerder stond Orange Tea Theatre onder andere al op theaterfestival Fringe.

"We willen een internationaal publiek bedienen, maar we zetten niet in op de toerist," vertelt Morris. De acteur verhuisde enkele jaren geleden na zijn studie drama aan de Universiteit van Exeter naar Amsterdam, omdat hij het leven hier gemoedelijker vindt dan in Londen, de stad waar hij vandaan komt.

Eigentijds en modern
Aanstaande donderdag speelt hij in Toon de theaterhit White Rabbit, Red Rabbit van de Iraanse schrijver Nassim Soleimanpour. Morris speelt dan onder zijn acteursnaam Eli Thorne (er was in Groot-Brittannië al een acteur die Sam Morris heet).

Orange Tea Theatre brengt eigentijdse, moderne stukken en niet zozeer de klassiekers van bijvoorbeeld Shakespeare. "We zijn ook wel op zoek naar nieuwe toneelschrijvers," zegt Morris, "ook die Nederlandse stukken schrijven."

Zo is er op 25 mei een uitvoering van Planeet Alles (Planet Everything) van Esther Gerritsen uit 2002. Iets eerder, op 28 en 29 april, wordt het stuk Art van de Franse toneelschrijver Yasmina Reza gespeeld.

Er zijn ook zat mensen die een roman liever in de originele taal lezen dan in de vertaalde versie

Sam Morris

Orange Tea Theatre werkt met tien vaste acteurs met daaromheen een poule van nog ongeveer dertig spelers die iets minder vaak actief zijn. Het gaat om een professioneel, betaald gezelschap.

Buitenlands publiek
Financiering komt onder andere uit de kaartverkoop en projectsubsidies van het Amsterdams Fonds voor de Kunst. Het publiek bestaat doorgaans voor de helft uit Nederlanders en voor de helft uit een buitenlands publiek, vertelt Morris.

Is er eigenlijk wel een markt voor Engelstalig theater in Amsterdam? Veel Nederlandstalige podia kunnen het ook al moeilijk voor elkaar krijgen om al hun voorstellingen uit te verkopen. Spelen in een andere taal is een risico, erkent Morris. "Theaters kunnen aarzelen om Engelstalig theater te programmeren. Je perkt toch je publiek in."

Toch denkt hij dat het publiek er wel degelijk is. "Er zijn ook zat mensen die een roman liever in de originele taal lezen dan in de vertaalde versie. Datzelfde kun je ook zeggen voor toneelstukken. Zeker in een stad zoals Amsterdam zijn mensen daar denk ik wel vatbaar voor."

Orange Tea Theatre, White Rabbit, Red Rabbit. Donderdag, podiumwinkel Toon, 20.00 uur, €15.

Meer Engels op het podium
In Amsterdam is het op meer plekken mogelijk om Engelstalig theater te zien. Zo speelt Toneelgroep Amsterdam in co­productie met Barbican Centre deze zomer het Engelstalige ­Obsession (met boventiteling en in de hoofdrol Jude Law).

Aan de ­Oudezijds Voorburgwal verzorgt Amsterdam Magic Show een Engelstalige goochelshow en improvisatiecomedygezelschap Boom Chicago maakt sinds jaar en dag Engelstalige comedy- en improvisatieshows, momenteel in het Rozentheater.

White Rabbit, Red Rabbit
White Rabbit, Red Rabbit (Wit konijn, rood konijn) is een toneelstuk uit 2010 van de Iraanse schrijver Nassim Soleimanpour. Het stuk heeft geen regisseur nodig, geen decor en slechts één ­acteur. Die leest het script voor de eerste keer als hij of zij het stuk gaat spelen.

Daarom kan elke acteur White Rabbit, Red Rabbit slechts een keer uitvoeren. Soleimanpour schreef het stuk toen hij Iran niet mocht verlaten, maar creëerde het op zo'n manier dat het kunstwerk de maker niet nodig heeft.