PlusDa's Logisch

‘Romeins wonder’ nodig: hier liggen de kansen voor Ajax

In de rubriek Da’s Logisch analyseert Het Parool elke maandag ‘het spel achter het spel’. Met deze keer aandacht voor de aanstaande returnwedstrijd tegen AS Roma. Waar liggen de kansen voor Ajax in de Italiaanse hoofdstad?

Dusan Tadic stuit op AS Romadoelman Pau López. Beeld Reuters
Dusan Tadic stuit op AS Romadoelman Pau López.Beeld Reuters

Doelpogingen: Ajax 18, AS Roma 8. Schoten op doel: 9 om 4. Balbezit: de Amsterdammers 65 procent, de Romeinen 35 procent. Kan het nog eenzijdiger? Ja – qua ‘expected goals’, de statistiek die de kwaliteit van het kansentotaal berekent, was het 3,2 tegen 0,7.

Afgelopen donderdagavond was een keiharde herinnering dat voetbal geen eerlijk spel is, maar een spel van kansen en fouten. Een ploeg die én de kansen mist én de grootste fouten maakt, verhoogt het eigen risico op dikke, vette pech. En precies daarvan kreeg Ajax tegen AS Roma een portie voorgeschoteld.

Toch is de hoop op een ‘wonder van Rome’ (winnen met twee goals verschil) nog niet verloren. Aan de hand van de vijf grootste kansen uit het heenduel, is goed te zien waar de ruimtes in de return liggen.

Schaakspel op de flank

Tot aan de 1-0 van Davy Klaassen in de 39ste minuut kreeg Ajax niet al te veel kansen. Toch hadden de Amsterdammers tot dat punt de bezoekers in een houdgreep. Buitenspelers Antony en David Neres waren weliswaar niet beslissend met een actie voor rust, maar met hun aanwezigheid en positionering speelden zij een hoofdrol in het tactische steekspel.

Dat is terug te zien in aanloop naar de eerste kans in het duel, een schot uit de tweede lijn van Ryan Gravenberch.

In balbezit krijgt de vleugelspits aan de kant van de bal de opdracht om zo breed mogelijk te staan. In dit geval is dat Neres aan de zijlijn op links. De Ajaxback bezet vervolgens een opvallende positie tijdens de spelopbouw, namelijk aan de binnenkant. Op onderstaand beeld zie je wat dit buiten-binnen-spelletje tussen Neres en Tagliafico veroorzaakt. Wanneer Gravenberch achterin opbouwt, kan de wing-back (omlijnd, onder) van Roma niet een linie naar voren opschuiven om druk te zetten.

Ajax forceert Roma in een 5-2-3-formatie te blijven, door een back (hier: Tagliafico) aan de binnenkant te posteren tijdens de spelopbouw. Beeld Screenshot RTL7
Ajax forceert Roma in een 5-2-3-formatie te blijven, door een back (hier: Tagliafico) aan de binnenkant te posteren tijdens de spelopbouw.Beeld Screenshot RTL7

Aan de overkant, waar de actie nog niet plaatsvindt, gebeurt hetzelfde. Ook daar is het de wing-back die op Antony staat. In tegenstelling tot Tagliafico blijft de Ajaxback aan de overkant, Devyne Rensch, juist achterin staan.

Dit heeft een reden. Dat zien we een paar passes later, wanneer de bal bij Rensch is beland. De rechtsback staat op een teruggetrokken plek, om zo de wing-back van Roma alsnóg uit zijn hok te krijgen. Leonardo Spinnazola (hieronder omlijnd) bijt, en stapt inderdaad uit om op Rensch te jagen.

Door de andere back (hier: Rensch) juist achterin te houden, krijgt Ajax een gunstige één-tegen-één-situatie tussen buitenspeler Antony en centrumverdediger Ibañez. Beeld Screenshot RTL7
Door de andere back (hier: Rensch) juist achterin te houden, krijgt Ajax een gunstige één-tegen-één-situatie tussen buitenspeler Antony en centrumverdediger Ibañez.Beeld Screenshot RTL7

Het gevolg: de gunstige één-op-één waar Ajax naar op zoek is. De wendbare buitenspeler Antony tegen de statische centrumverdediger Roger Ibañez. De voor Ajax gunstige situatie levert meteen een kans op.

Dit tactische spel op de vleugels, waarbij Ajax dicteert wanneer de vleugelverdedigers van Roma juist niet of juist wel mogen doorjagen, biedt kansen in de return.

Vrije rol Tadic

Ook met de middelste aanvaller van Ajax, Dusan Tadic, blijkt Roma moeite te hebben. De 1-0 van Ajax valt na persoonlijke fouten bij midmid Amadou Diawara (te zachte terugspeelbal) en centrumverdediger Gianluca Mancini (twijfel bij uitstappen). Daarvoor al speelt Tadic een sleutelrol bij de totstandkoming van de goal.

De aanvoerder komt in een lange bal van Rensch gelopen. Brian Cristante, de middelste centrumverdediger bij Roma, volgt Tadic als directe bewaker (omlijnd in onderstaand beeld). Hierdoor opent zich een rechte looproute naar voren voor Klaassen.

Tadic trekt bewaker Cristante weg uit het centrum, voorafgaand aan de 1-0. Beeld Screenshot RTL7
Tadic trekt bewaker Cristante weg uit het centrum, voorafgaand aan de 1-0.Beeld Screenshot RTL7

Bij dergelijke momenten laat Cristante zien geen pure verdediger te zijn. De Italiaan is van origine een spelmaker, die vanwege zijn kalme passing door trainer Paulo Fonseca in de achterhoede is geposteerd.

Het manipuleren van Cristante, door Tadic veel richting de bal te laten komen, levert in het heenduel veel open ruimtes op voor Ajax. De Serviër komt in de aanvalspunt tot 64 balcontacten, meer dan elke speler van Roma in de wedstrijd.

Roma blijft kort spelen onder druk

Ondanks het geringe balbezit blijft Roma trouw aan de eigen speelstijl. Ook na de 1-0 van Ajax prefereren de bezoekers om via de voetballende oplossing onder de druk uit te spelen. Een riskante keuze, die kort na rust bijna de wedstrijd volledig in Amsterdams voordeel doet kantelen.

Ook onder hoge druk koos Roma vaak voor de oplossing via de korte pass. Balverlies levert uit bovenstaand moment een penalty op voor Ajax. Beeld Screenshot ESPN
Ook onder hoge druk koos Roma vaak voor de oplossing via de korte pass. Balverlies levert uit bovenstaand moment een penalty op voor Ajax.Beeld Screenshot ESPN

Onder hoge druk verspeelt Roma de bal rond het eigen strafschopgebied. Hierop legt Ibañez de vrijgekomen Tadic neer.

Door de gemiste penalty van de Serviër straft Ajax het genomen risico niet af. Toch verraadt het de aard van Roma. Dit is geen ploeg die gewend is om een gehele wedstrijd ‘lange halen, gauw thuis’-voetbal te blijven spelen. Ook in Rome zullen er met georganiseerd drukzetten vanuit Ajax kansen te verdienen zijn in de omschakeling.

Het Brobbey-effect

Hoewel de vrije rol van Tadic en de brede positionering van Neres en Antony tactische voordelen voor Ajax opleveren in het eerste uur, lijkt een basisplaats voor Brian Brobbey niet uitgesloten in de return. De twee zelf uitgespeelde kansen die Ajax in het heenduel creëert, krijgt het pas met Brobbey in de aanvalspunt.

De jonge spits stuit oog-in-oog op doelman Pau López, nadat Ajax een gunstige overtalsituatie heeft verkregen op de rand van het zestienmetergebied. Roma komt een man tekort om Tadic, Klaassen én Brobbey te dekken, omdat Gravenberch op de linkerflank een verdediger uit het centrum wegtrekt.

Tadic, Klaassen en Brobbey creëren een overtal op de rand van het strafschopgebied. Beeld Screenshot ESPN
Tadic, Klaassen en Brobbey creëren een overtal op de rand van het strafschopgebied.Beeld Screenshot ESPN

Gezien de organisatorische kwetsbaarheden bij vooral Cristante en Mancini, lijkt een dergelijk plan voor herhaling vatbaar in Rome.

Niet alleen op tactisch vlak vertoont de Romadefensie scheurtjes na het inbrengen van Brobbey. Ook in de persoonlijke duels zorgt de invaller voor problemen. Dit is zichtbaar bij de laatste goede kans voor Ajax, de hakbal van Antony van dichtbij.

De ruimte voor Ajax ontstaat wanneer Brobbey op pure fysieke kracht Mancini wegzet. De lange Italiaan kan zich positioneel niet herstellen van deze beuk, waarop Gravenberch na een-tweetje met Klaassen op links vrijkomt en een lage voorzet geeft.

Roma-verdediger Mancini had flinke moeite met de fysieke kracht van invaller Brobbey. Beeld Screenshot ESPN
Roma-verdediger Mancini had flinke moeite met de fysieke kracht van invaller Brobbey.Beeld Screenshot ESPN

Of Ajax nu start met beide Brazilianen op de flanken, of juist Brobbey (tegen RKC licht geblesseerd) vanaf het begin laat meedoen, er liggen kansen.

Roma heeft in Amsterdam laten zien dat de defensie even kwetsbaar is als in de Italiaanse topwedstrijden, waarin de ploeg zo worstelde dit seizoen. Wie afgaat op het vertoonde spel en niet de uitslag op het scorebord, zal hoop koesteren op een wonder in Rome.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden