PlusAchtergrond

Roep om uitstel Spelen klinkt steeds luider

Het lijkt een kwestie van tijd voordat het IOC de Spelen van Tokio uitstelt. Het wereldwijde verzet onder atleten, bonden en bestuurders groeit met het uur. Maar de regie ontbreekt.

Voor het eerst sinds de coronacrisis uitbrak, wordt in Japan voorzichtig uitstel van de Spelen gesuggereerd.Beeld Reuters

Het waren afgelopen weekeinde allemaal losse snippertjes nieuws. Een Duitse schermer boycot Tokio. De Amerikaanse zwem- en atletiekbond vragen om uitstel van de Olympische Spelen. Noorwegen, Brazilië, Kroatië, Servië en Spanje geven aan dat er van Spelen deze zomer toch geen sprake kan zijn. Olympisch boegbeeld Michael Johnson riep op tot duidelijkheid vanuit Japan, uit angst dat atleten bij hun voor­bereidingen hun leven riskeren.

Tot dusver hebben de berichten en noodkreten nog niet tot iets tastbaars geleid, al lijkt er eindelijk iets te bewegen bij het IOC. Dat gaf zichzelf zondag na een spoedzitting nog vier weken om tot een beslissing te komen. Het ligt voor de hand te denken dat men er intern wel uit is, en dat nu wordt gekeken hoe de schade van uitstel zoveel mogelijk kan worden beperkt.

In de internationale sportwereld, zoveel werd dit weekeinde duidelijk, is er steeds minder twijfel. Gezien de coronapandemie en alle overweldigende gevolgen is er maar één besluit mogelijk, vinden steeds meer atleten, sportbonden en olympische comités. Een openingsceremonie op 24 juli, 123 dagen van vandaag, het kán niet. Nog los van de vraag of je het moet willen.

Duidelijke bewoordingen

Midden in de zeer ongewisse coronacrisis stapelen de praktische en morele bezwaren zich op. De olympische voorbereiding van bijna alle deelnemers is in de war geschopt, maar de verschillen tussen de landen zijn groot. Bijna de helft van de olympische startbewijzen moet nog worden verdeeld en dreigen nu arbitraire aanwijsplekken te worden. Dopingcontroles kunnen in aanloop naar Tokio amper nog worden uitgevoerd, zonder wedstrijden en met tal van reisbeperkingen.

In Nederland belden, mailden en appten de bestuurders van de sportbonden zich zondag een ongeluk. Marcel Wintels, voorzitter van de KNWU, was zaterdagavond de eerste die zich in duidelijke bewoordingen uitsprak. Hoewel zijn bond een zeldzaam grote en kansrijke ploeg wielrenners, baanwielrenners, mountainbikers en BMX’ers mag uitzenden, pleitte Wintels voor uitstel van de Spelen. Hij noemde het onverstandig en onverantwoord dat atleten zich onder deze omstandigheden moeten blijven voorbereiden. Veel bijval kreeg hij aanvankelijk niet. Andere bonden verwezen naar NOC*NSF. De hockeybond zei zelfs verrast te zijn dat de KNWU zelf naar buiten was getreden.

Solidariteit

De sportkoepel kwam zondag met een statement en een brief aan IOC-voorzitter Thomas Bach. De strekking was niet nieuw: de gezondheid staat voorop. Het virus moet verslagen zijn, bij besmettingsgevaar blijft Nederland thuis. NOC*NSF-voorzitter Anneke van Zanen vroeg Bach om meer duidelijkheid, en die kwam later op de dag, met het IOC-statement over de vier weken.

NOC*NSF gaf tegelijkertijd zelf niet aan in welke richting het zelf denkt. De Atletiekunie had dat liever anders gezien. “Een tijdlijn is geen duidelijkheid en verlengt het dilemma waar sporters en coaches nu mee worstelen,” zei technisch directeur Ad Roskam. “We hadden liever een stellig verzoek om uitstel met minimaal een jaar gezien.”

Zo was de regie in de sportwereld opnieuw zoek. Zoals eerder deze maand in het wielrennen, toen het peloton al voor de start van Parijs-Nice uit elkaar viel. In Melbourne wilden sommige Formule 1-teams nog gewoon van start bij de Grand Prix van Australië, terwijl het virus de paddock had bereikt. Roland Garros schortte zijn grand slam zonder overleg een aantal maanden op.

Zo heeft de olympische beweging ook moeite met haar eigen kernwaarde ‘solidariteit’. Bach noemde het uitstellen van de Olympische Spelen vorige week oneerlijk. Het IOC komt vooralsnog niet veel verder dan dat de veiligheid van de atleten en bezoekers vooropstaat en dat het de adviezen van de wereldgezondheidsorganisatie volgt, al werd zondag eindelijk erkend dat er op de achtergrond aan alternatieve scenario’s wordt gewerkt. De gevolgen van uitstel met een maand tot twee jaar worden in kaart gebracht.

Het moment lijkt dichtbij dat het IOC niet anders meer kan dan de Spelen uitstellen. Dat denkt KNWU-voorzitter Wintels ook. “Wij hopen dat de toenemende internationale druk van bonden, atleten en nationale sportkoepels dezer dagen snel duidelijkheid brengen.”

Premier Abe hint op latere datum

Voor het eerst sinds de uitbraak van het coronavirus, heeft de Japanse regering hardop durven suggereren dat dat misschien invloed zal hebben op de uitvoering van de Olympische Spelen in Tokio. In het parlement zei premier Shinzo Abe vanochtend dat uitstel onvermijdelijk wordt wanneer de Spelen niet gehouden kunnen worden zoals ze zijn bedoeld. “Als het moeilijk wordt om een volledig evenement te organiseren, is een besluit over uitstel onvermijdelijk.”

En een volledig evenement organiseren lijkt nu al onmogelijk. De sportbonden van Australië en Canada wachten het oordeel van het Internationaal Olympisch Comité niet af en hebben besloten hoe dan ook geen atleten mee te laten doen dit jaar. Voorzitter van de internationale atletiekunie Seb Coe voegde daar vanochtend aan toe dat de doorgang van de Olympische Spelen deze zomer niet alleen onhaalbaar, maar ook onwenselijk is. Vanuit verschillende hoeken wordt de bal dus naar het IOC gekaatst, dat het vetorecht heeft over uit- of afstel van de Olympische Spelen.

De impact die het coronavirus in Japan heeft gehad, valt relatief gezien mee. Zondag stond het aantal geregistreerde besmetting in het land op 1719, waarbij het in 712 gevallen om passagiers van een cruiseschip ging. Er zijn 43 mensen om het leven gekomen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden