Plus

Oud-atleet Ben Johnson: 'Ik was de Muhammad Ali van het hardlopen'

Oud-atleet Ben Johnson (54) klom hoog als sprinter en viel diep als dopingzondaar. Hij was dit weekeinde hier om zijn biografie te promoten. 'Ik had moeten verdwijnen.'

Ben Johnson geeft een clinic in het Olympisch Stadion Beeld Dingena Mol

'Mensen die zeggen dat Ben Johnson een bedrieger is, moeten eerst naar zichzelf kijken en niet gaan wijzen. Iedereen maakt fouten. Zij ook. Juist zij. Niemand is een leven lang perfect. Ben Johnson ook niet. Iedereen heeft zonden."

De man die met lichte stemverheffing over Ben Johnson (54) praat in een hotel in de Amsterdamse binnenstad, is Ben Johnson zelf. De Canadese oud-sprinter gaat nog even door: "Die mensen zijn niet beter dan dat ik ben. Als ze mij veroordelen, moeten ze dat ook bij zichzelf doen. Ze belazeren zelf ook hun geliefde. Is dat geen bedriegen?"

De populairste man
"Zij zijn niet anders. Ik was alleen de populairste man van de wereld, stond in de spotlight, was de winnaar, dus iedereen wees naar mij, naar deze gast. Ze denken dat ze beter zijn dan een ander omdat ze niet gelukkig zijn met zichzelf en hun eigen leven. Ze willen zelf goed overkomen door te zeggen: hij is slecht, want hij heeft doping gebruikt. Ja, oké. Great."

Hij lacht. Zijn tirade over corruptie in de sport moet dan nog beginnen.

Een paar uur eerder staat Johnson in het Olympisch Stadion om er een clinic te verzorgen én omdat zijn biografie De Outsider er wordt gepresenteerd, de echte reden van zijn flitsbezoek aan Nederland.

Op de atletiekbaan doet hij voor hoe hij zelf altijd warm liep door zijn knieën te heffen. Zijn voorbeeld wordt gevolgd door zo'n vijftig lopers van alle leeftijden en formaten.

De man die ooit de allersnelste van de wereld was, traint de amateurs op routine. Of hij het leuk vindt? "Er waren veel goede mensen, fans van Ben Johnson."

Godfather van het sprinten
Aanbidders heeft Johnson veel gehad in zijn leven. Hij noemt zichzelf de godfather van het sprinten. "Ik was de Muhammad Ali van het hardlopen. Voor alle sprinters die na mij zijn gekomen, heb ik de weg geplaveid. Ook voor de coaches. Want niemand had de 100 meter in 9,79 seconden gelopen voordat ik dat deed. Iedereen die nu sprint denkt het wiel uitgevonden te hebben, maar het wiel wordt maar één keer uitgevonden. En Ben Johnson heeft dat gedaan."

Tijdens de Olympische Spelen van Seoul in 1988 liep Johnson inderdaad een wereldrecord (9,79 seconden) en won goud. Een dag later werd hij gediskwalificeerd vanwege een positieve dopingtest. In zijn biografie beweert de in Jamaica geboren en grotendeels getogen oud-sprinter dat iemand uit de entourage van zijn rivaal Carl Lewis het verboden middel stanozolol in zijn drinken heeft gedaan.

'Als ik me druk zou maken om wat ik allemaal niet meer heb, zou ik mezelf al lang van kant hebben gemaakt' Beeld Dingena Mol

Schoenenmerken
Johnson wijst om zich heen, niet erg blij. "Dit is de prijs die ik betaal doordat ik in 1988 positief ben getest. Niet vanwege steroïden, dat gebruikte iedereen, maar vanwege corruptie en geld. Schoenenmerken. Ik was vlak voor de Spelen gewisseld van sponsor en naar Diadora gegaan."

"Die zouden veel geld verdienen als ik kampioen zou worden. Mizuno, de sponsor van Lewis, Adidas en andere betrokkenen wilden dat niet. Ik werd hun doel. Ik weet wat er is gebeurd. Corruptie, politiek, geld. Veel geld, man. Te veel voor Ben Johnson." Af en toe als hij zich opwindt is er de stotter, waar hij in de jaren tachtig bekend om stond.

Of hij ergens spijt van heeft? Dat hij na zijn schorsing na de Spelen van 1988 weer is gaan sprinten. In 1993 werd hij weer betrapt op het gebruik van verboden middelen en levenslang geschorst.

Verdwijnen
"Ik had gewoon moeten verdwijnen en niet meer terug moeten keren. Maar mijn liefde voor de sport was te groot, net als de krachten die mij niet meer wilden."

Nog iets wat hij niet had moeten doen: voor Canada uit moeten komen, het land waar hij met zijn familie heenging toen hij veertien jaar oud was.

"Jamaica heeft nou eenmaal niet de infrastructuur van andere landen. Wel goede atleten. Ik kom uit dezelfde streek als Usain Bolt. Het is een mix van factoren waarom wij zo snel zijn. Genen. De slavernij. Marrons bloed. De omgeving, het eten. Als je succesvol bent als atleet krijg je er grond en een diplomatenpaspoort. Daar had ik voor moeten kiezen in plaats van voor Canada."

"Wat kreeg ik van hen? Ze hebben mij in diskrediet gebracht, mijn geld afgepakt en geprobeerd me het leven onmogelijk te maken. Zogenaamd omdat ze bang waren dat ik weer verboden middelen zou gebruiken. Sinds wanneer geven die mensen om mijn gezondheid en mijn leven? Ze wilden niet, en dat willen ze nog steeds niet, dat een zwarte man rijk wordt. En als hij het al wordt, zien ze hem nog steeds als nigger."

Verrot
Het grootste deel van de miljoenen die hij tijdens zijn actieve carrière binnenharkte, is Johnson kwijt. Op de vraag hoe het financieel met hem gaat, zegt hij: "Als ik wil kan ik een biertje voor jou halen. Het gaat niet om hoeveel je verdient, maar om wat je uitgeeft. Ga je naar Monaco en koop je daar meerdere jachten? Geld verdien je en geef je weer uit. Als ik me druk zou maken om wat ik allemaal niet meer heb, zou ik mezelf al lang van kant hebben gemaakt."

Het atletiek volgt hij niet echt. In zijn rijtjeshuis in Toronto kijkt hij het liefst films ('spaghettiwesterns en ander klassiekers'). Wat hij van Dafne Schippers vindt? "Ze loopt toch iets van 10,80 seconden? Dan kan ze misschien van me winnen, net aan. Maar dan moet ik wel een jaar trainen."

Doping en corruptie
Doping gebruik en corruptie in de atletiek­wereld? Johnson is stellig: "Het is erger dan in de jaren tachtig. Er gaat enorm veel geld in rond. De bonden en sponsors zijn zo verrot en corrupt als wat en niemand durft er tegen op te staan. Uiteindelijk draait alles om geld."

"De atleten weten nu dat ze heel veel geld kunnen verdienen: met wedstrijden, sponsors, prijzengeld, iedereen wil zijn deel. En als er geld is, is er corruptie en dus ook doping. Simpel. Als jonge jongen heb ik ja gezegd tegen iets waar iedereen die in mijn schoenen stond ja tegen zou hebben gezegd. Dus Ben Johnson is deel van het systeem dat Ben Johnson straft."

De Olympische Spelen van 1988: Ben Johnson wint de 100 meter in 9.79 seconden, maar wordt gediskwalificeerd. Carl Lewis, op de foto achter Johnson, wordt aangewezen als nieuwe winnaar. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden