Plus

Ex-Ajaxvader Hajo de Boer: 'Topsport en zelfspot gaan niet samen'

Hajo de Boer is zijn leven lang fan van Ajax. Vanaf het moment dat zoontje Felix gevraagd werd voor de F1, leerde hij een andere kant van de club en van zichzelf kennen.

Hajo de Boer met zoon Felix. 'Toen Felix bij Ajax speelde, ben ik me serieus gaan afvragen waarom Ajax zo ontzettend belangrijk is voor me.'Beeld Harmen De Jong

'Ik begrijp het gewoon niet. Waarom koopt Ajax Hakim Ziyech niet van FC Twente? Ze maken het veel te ingewikkeld. Als iemand zich al twee jaar laat zien als de beste speler van de competitie, dan is 'we hebben al voldoende middenvelders' toch een non-argument? Hij kan wedstrijden voor je beslissen."

Hajo de Boer (48) heeft zijn stem iets verheven. Ongelooflijk is het, die club. Al sinds hij zich kan heugen is hij supporter van Ajax. Geboren Amsterdammer, zelf lang gevoetbald bij AFC, DWS en Buitenveldert, op zondag vaak naar 'de wedstrijd'.

Goeie achternaam ook, De Boer. De fascinatie gaf hij door - of beter: drong hij op - aan zijn zoons Bruno en Felix. "Zodra ze op voetbal mochten, heb ik ze ingeschreven."

Vreselijk
De oudste, Bruno, was een leuke voetballer. Zo'n lekkere rechtsbuiten met een verfijnde techniek, die ook nog wel­eens een fraai doelpunt maakte. De jongste, Felix, is keeper.

Daar is verder niks aan toe te voegen. Geen ouder heeft de droom dat zijn zoon de nieuwe Oliver Kahn of Manuel Neuer wordt. De Boer: "Er is een YouTubefragment van Cristiano Ronaldo, waarop zijn zoontje tegen hem zegt dat hij keeper wil worden. Ronaldo weet niet wat hij hoort, hij vindt het vréselijk. Ik heb het Felix ook sterk afgeraden."

Regeltjes
Maar goed, Felix wilde het. Ook al zag zijn vader meer een spits, type Inzaghi, in hem. Nu ruim twee jaar geleden, werd Felix (nu 10 jaar) gevraagd voor Ajax. Of hij in de F1 wilde komen keepen. Dat wilde hij wel. Leuk.

De Boer was overweldigd. "Als je zoon gevraagd wordt door Ajax, staat hij in je gedachten eigenlijk al met de wereldbeker te zwaaien."

Twee jaar later is de wereldbeker ver weg. Felix mocht niet blijven bij Ajax. Twee andere keepers van zijn leeftijd waren beter. Felix ging terug naar AFC. Ook goed.

Vrijheid
In Mijn Zoon, Ajacied beschrijft De Boer, reclamemaker van beroep, op humoristische wijze zijn twee jaar als voetbalvader bij 'zijn' club. Michel van Egmond vroeg hem voor uitgeverij Voetbal Inside notities bij te houden, omdat er volgens de bestsellerauteur (Gijp en Kieft) in dit onderwerp 'wel een boekje zat'.

Aantekeningen maakte De Boer echter nooit. "Eigenlijk pas vanaf het moment dat Felix werd weggestuurd had ik een afgerond verhaal. Toen ben ik het gaan opschrijven. Plus: je hebt dan pas een beetje vrijheid om te schrijven wat je wil, je hoeft je niet meer in te houden als je iets over iemand wil vertellen."

Dat wil niet zeggen dat hij rancuneus spreekt over de jeugdopleiding van Ajax met al zijn regeltjes, persoonlijke ontwikkelingsplannen en mentoren. Nee, De Boer neemt vooral zijn eigen gedrag op de korrel.

Zwaard van Damocles
In een hoofdstuk beschrijft hij een situatie waarbij Ajax-mentor Martijn Middelbeek op een informatieavond uitleg geeft over de houding die verwacht wordt van de spelertjes. 'Zelfs toen ik uit alle macht probeerde mijn hoofd stil te houden, zat ik nog steeds ja te knikken, alsof mijn ruggengraat van rubber gemaakt was. Ik wilde heel graag aardig gevonden worden door die man in dat trainingspak. Ik wilde dat hij zou denken: die vader van Felix, die begrijpt hoe het hier werkt bij Ajax. Waren er maar meer vaders zoals hij.'

Het geeft maar aan: De Boer zat er behoorlijk diep in. Zijn vrouw Kabul probeerde een relativerende factor te zijn. Vaak tevergeefs.

Afgemat
"Wat het zo gek maakt: de aanvankelijke euforie - 'mijn zoon speelt bij Ajax!' - maakt al snel plaats voor angst - 'misschien wordt ie wel weggestuurd!'. Dat zwaard van Damocles hangt permanent boven je hoofd. Ik was daar veel opgefokter over dan Felix. Na een ochtendje voetbal kijken vond ik mezelf totaal afgemat terug op de bank, 's nachts kon ik de slaap niet vatten, dat werk. Belachelijk gedrag, natuurlijk."

Oudste zoon Bruno wist niet hoe snel hij moest stoppen met voetballen. Was ook wel klaar met zo'n irritant broertje die dagelijks met zijn Ajaxtas het schoolplein op kwam wandelen. "Hij is gaan tennissen, en fanatiek ook. Het is een sport waar ik na afloop alleen maar 'goed gespeeld' of 'volgende keer beter' kan zeggen, omdat ik er nauwelijks iets mee heb. Heel verstandig van hem."

Ergens ook veel beter, dat zijn zoon iets kiest omdat hij het zélf leuk vindt, zegt De Boer.

Kadaverdiscipline
Felix' opa, een gepensioneerd psychiater, vond het vanaf het begin al niks dat Felix bij Ajax ging voetballen. Hij sprak over kadaverdiscipline en een walgelijke prestatiescultuur. Maar Felix wilde het graag. En zijn vader misschien nog wel meer.

Bij De Boer leeft Ajax nog in zijn hoofd zoals hij het zag als 27-jarige: de cup met de grote oren stevig in ­handen van Patrick Kluivert. "Ik heb dat in 1995 heel bewust meegemaakt. Ook nog wel daarvoor, toen ze in 1987 de Europa Cup II wonnen. Die grootsheid, daar zijn mijn zoons niet mee opgegroeid. De Nederlandse competitie nemen die jongens nauwelijks serieus, joh. Het gebeurt voor hun in de Engelse Premier League."

Hallucinerende paddenstoelen

De Boer gaat verder. "Toen Felix bij Ajax speelde, ben ik me serieus gaan afvragen waarom Ajax zo ontzettend belangrijk is voor me. Ik bedoel: in de tijd die ik heb besteed aan zomers lang transfernieuws volgen en onbeduidende voetbalwedstrijdjes kijken, had ik ook drie of vier vreemde talen vloeiend kunnen leren spreken."

Hij was altijd al voetballiefhebber, bezocht graag wedstrijden. In 2008 was De Boer met een vriend in Bern op het EK en vond zichzelf terug tussen de supporters die van 's ochtends vroeg tot 's avonds laat, 'Luca Toni is homo' scandeerden (Toni was destijds de spits van Italië).

"Dat heeft zó niks te maken met wat ik leuk of interessant vind. Ik moet er wel bij vermelden dat we er een portie hallucinerende paddenstoelen bij gegeten hadden. Daardoor werd het heel duidelijk dat we naar een soort primitief stammenritueel zaten te kijken. Die oranje stoet die richting het stadion stroomde... Ik heb me kapot gelachen, maar ik kon het daarna niet meer helemaal serieus nemen."

Humorloze omgeving
En toen vond hij zichzelf terug op die informatieavond, instemmend knikkend op werkelijk alles wat Ajaxmentor Middelbeek beweerde.

Uiteindelijk was Felix vrij laconiek over zijn aftocht bij Ajax. Zijn opa, De Boers vader, zag zijn gelijk. "Felix heeft het nu twee jaar meegemaakt, dat is eigenlijk net leuk. Dan heb je toch mooi even tegen Barcelona, ­Milan, Tottenham en Benfica gespeeld.

"Maar je hebt ook jongens die op hun achttiende worden weggestuurd. Dan heb je serieus je hele jeugd doorgebracht in een omgeving waar voortdurend de angst leeft om uit de selectie te worden gezet. En bloedserieus natuurlijk: een totaal humorloze omgeving. Je kan niet als keeper een bal doorlaten en dan gaan lachen."

"Felix was een keer zijn handschoenen vergeten. Wat je dan over je heen krijgt, man. 'Je neemt het niet serieus', 'hoe kun je dat nou vergeten, je tas moet de avond van ­tevoren toch al ingepakt zijn'. Maar dat gebrek aan relativering, dat moet ook. Dat hoort een beetje bij dat hele topsportgedoe. Topsport en zelfspot, dat gaat niet samen."

Sorry
Toch wil De Boer vooral niet oordelen; er zitten nauwelijks meningen in het boek. Sommige jeugdtrainers komen er niet al te best af - het boek is op De Toekomst niet met gejuich ontvangen - maar de grootste idioot in het boek is hij zelf, zegt De Boer nog maar eens.

"Waar ik me achteraf een beetje voor schaam, is de manier waarop ik mezelf tegen Felix heb gedragen. Op een moment schoot hij een nieuwe bal in de Kostverlorenkade. Ik kreeg een aanval van redeloze razernij. In het laatste hoofdstuk van het boek zeg ik daarom sorry - overigens niet alleen tegen Felix, tegen wel meer mensen."

En zijn gevoel voor Ajax? "De liefde voor de club zal nooit echt weggaan," zucht De Boer. "Ik ben net terug van ­vakantie. In Italië koop ik dan toch weer een simkaartje met genoeg data, zodat ik 's avonds op Langs de Lijn naar Ajax - Rostov kan luisteren. Zo diep zit het nog wel."

Hajo de Boer: Mijn Zoon, Ajacied, Voetbal Inside, €19,99

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden