Wijnand Duyvendak - Klimaatactivist in de politiek

'Heeft onze vader dat gedaan?' In zijn vanmiddag verschenen boek Klimaatactivist in de politiek beschrijft Wijnand Duyvendak de verbazing bij zijn kinderen als hij ze vertelt over 'grootschalige ontruimingen, inbraken en gevangenisstraf'. 'Het staat heel ver af van de huidige actualiteit en van wat we nu normaal vinden,' schrijft hij nog. Inmiddels zal hem duidelijk zijn geworden dat zijn in het boek opgebiechte actieverleden ook bij veel volwassenen nog de nodige vraagtekens oproept.

Een persbericht voor dit boek wekte twee weken geleden al veel verontwaardiging. 'Mijn eerste milieuactie vlak bij het Binnenhof was een inbraak in het ministerie van Economische Zaken, in 1985,' citeerde uitgeverij Bert Bakker uit het boek. 'Minister Van Aardenne kwam in het nauw. Niemand heeft ooit geweten wie in deze actiegroep zaten.' Het persbericht werd als triomfantelijk ervaren, en als een stunt om zijn boek onder de aandacht te brengen. En misschien ook wel terecht.

Maar feit is dat Duyvendak het boek wel degelijk gebruikt om afstand te nemen van zijn verleden. Hij beschrijft hoe hij langzaam maar zeker ontdekte dat het isolement en geweld de kraakbeweging geen goed deden. Nog weer later raakte hij ervan overtuigd dat activisten 'in principe' binnen de grenzen van de wet moeten blijven en zich moeten richten op het overtuigen van de politiek.

Opmerkelijk is verder, gezien alle verdachtmakingen omtrent mogelijke betrokkenheid bij de antiracistische terreurgroep RaRa, dat hij zich bij een blokkade van Shell juist tegen RaRa keerde. 'Mijn stelling was dat Shell veel gevoeliger was voor imagoschade dan voor financiële schade ten gevolge van geweld.' Ook schrijft hij dat er in het Vara-archief nog beelden moeten zijn van een jonge Duyvendak die tijdens een ontruiming in de Vondelstraat 'iedereen die alleen is gekomen om te vechten', oproept weg te gaan.

Zijn actieverleden diept hij op om uit te leggen dat het klimaat eigenlijk meer gebaat is bij ingrijpen door de politiek. 'Bij actievoeren ligt uiteindelijk altijd een zwaar accent op aanklagen. Nu wil ik echter oplossen, oplossen en nog eens oplossen.' Met zijn boek wilde hij de aanzet geven tot een brede maatschappelijke beweging tegen de klimaatverandering.

Het is tragisch dat hij zich juist door dit boek onmogelijk heeft gemaakt bij een groot publiek, zodat hem uiteindelijk niet veel meer restte dan terug te treden als Kamerlid voor GroenLinks. In zo'n brede beweging is hij binnen enkele weken van een mogelijke voortrekker tot de zwakste schakel geworden.

En dan blijken tot overmaat van ramp de eerste vijftig bladzijden over dat actieverleden slechts de opmaat voor een boek te zijn dat maar weinig lezers zal inspireren zich bij zo'n beweging aan te sluiten. Dat is jammer, want Duyvendak overtuigt de lezer wel dat het milieu bij dit kabinet niet in goede handen is. Nederland is 'één van de vieze mannen van Europa', met een 21ste plaats op een ranglijst van 27 EU-landen.

Interessant is ook zijn conclusie dat alleen de politiek het tij kan keren. Aan de hand van de terrasverwarmers, die ook in Amsterdam aan populariteit winnen, betoogt hij hoe een caféhouder, hoe milieubewust ook, niet kan achterblijven als zijn collega wil 'stoken voor de mussen'. De slogan 'een beter milieu begint bij jezelf' brengt ons kortom niet veel verder.

Maar hoe hij zo'n brede maatschappelijke beweging die de politiek oppookt tot meer groene wetgeving op de been wil krijgen, blijft de grote vraag. Het is even schrikken als het antwoord bestaat uit zinnen als: 'Het is broodnodig dat een groene stroming binnen de vakbeweging zich organiseert en gewicht in de schaal gaat leggen.'

Dat hij enthousiast is over de mogelijkheden van internet en dat illustreert met een recente campagne om vijf minuten het licht uit te doen, belooft ook niet veel goeds. En zijn opsomming van alle rekentrucs, rookgordijnen en andere kluitjes waarmee hij het riet in werd gestuurd als Kamerlid, lijkt toch vooral bedoeld te zijn om zijn eigen frustratie af te reageren. (BART VAN ZOELEN)

Wijnand Duyvendak - Klimaatactivist in de politiek
Bert Bakker, 14,95.

null Beeld
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden