PlusAchtergrond

Wereldberoemd, uit de Rivierenbuurt: ‘De gitaren van RebelRelic voelen als een oude vriend’

De doorleefd ogende maar nieuwe elektrische gitaren van RebelRelic zijn wereldberoemd. Toch komen ze gewoon uit de Amsterdamse Rivierenbuurt. In zijn atelier bouwt eigenaar Luke Whitfield (61) zo’n tien exemplaren per maand. ‘Hier draait alles om ambacht.’

Roos Post
Luke Whitfield: ‘Klanten mailen me foto’s ter inspiratie en vertellen me welk model en welke beschadigingen ze mooi vinden.’ Beeld Daphne Lucker
Luke Whitfield: ‘Klanten mailen me foto’s ter inspiratie en vertellen me welk model en welke beschadigingen ze mooi vinden.’Beeld Daphne Lucker

Op de Waverstraat, om de hoek van de Amstel, zit een atelier verstopt tussen de woonhuizen. Het is de werkplaats van RebelRelic Guitars, waar de Amerikaanse Luke Whitfield elektrische gitaren bouwt voor particulieren en gitaarwinkels wereldwijd.

“Wat ons onderscheidt van andere bouwers, is dat alle gitaren die wij maken een authentieke, vintage uitstraling hebben,” vertelt Luke Whitfield, sigaar in z’n mond, zonnebril op. De gitaren krijgen een speciale behandeling, zodat ze er ‘gerelict’ uitzien. En belangrijk: zodat elk exemplaar net anders is. Met een baksteen of een oude verfkrabber brengt Whitfield zorgvuldig beschadigingen – ‘dirt marks’ – aan, die de gitaren er doorleefd uit laten zien. Hij noemt dat ‘aging’.

“Ik ben een vintagefreak, ik hou van spullen die oud en gebruikt zijn,” vertelt Whitfield, leunend tegen zijn werkbank. “Dat is altijd al zo geweest. Vroeger maakte mijn moeder zich weleens zorgen. ‘Luke,’ zei ze dan. ‘Je bent zo destructive, je maakt alles kapot. Later word je vast of heel rommelig, of heel creatief.’” Hij grinnikt. “Het werd gelukkig dat laatste.”

Goed in kapotmaken

Whitfield groeide in de jaren zeventig op in een hippiegemeenschap in New York. Al op de middelbare school ging hij het liefst alleen naar de kunst- en muzieklessen. Hij zat op de School of the Arts Rochester, volgde een architectuuropleiding en werkte een tijdje als architect en interieurdesigner. Creatief bezig zijn en dingen maken, dat is wat Whitfield altijd al wilde.

Hij verhuisde naar Amsterdam met zijn Nederlandse vriendin, die hij ontmoette tijdens haar vakantie in New York – inmiddels zijn ze dertig jaar getrouwd. “Op een dag zat ik op internet te zoeken naar een nieuwe gitaar. Ik vond er eentje, maar die was helaas onbetaalbaar. Toen dacht ik: volgens mij kan ik dit ook best zelf.”

Zodoende begon hij met experimenteren. In 2006 maakte hij de eerste échte RebelRelic-gitaar, en was zijn bedrijf een feit. Whitfield opent een inbouwkast voorin in zijn atelier en wijst een gitaar aan. “Dat eerste exemplaar heb ik nog steeds. Kijk, ik heb er ‘No 1’ op geschilderd.”

Inmiddels werkt Whitfield samen met onder anderen Mingus van Itallie (27) en Jessye Carmi (24). “Mingus kwam hier binnen als stagiair, toen nog heel rustig en verlegen,” vertelt Whitfield. “Maar hij was heel artistiek en creatief, dat zag ik gelijk.” Met een lach: “Niet iedereen is goed in dingen kapotmaken, Mingus kon dat. Inmiddels kent hij het bedrijf goed, en doet hij ook veel administratie en contact met klanten.”

“Dit is al acht jaar mijn vaste baan. Ik had allerlei opleidingen kunnen doen, maar ik heb het gitaren bouwen gewoon hier geleerd, bij RebelRelic,” vertelt Van Itallie terwijl hij een dieprode gitaar aan het schuren is. “Kijk, de verf is net droog. Door ’m te schuren en polijsten maak ik de gitaar eerst zo goed als nieuw, waarna we hem gaan relicen (een gitaar kunstmatig oud maken, uit te spreken als ‘relikken’, red.)”

Ilse DeLange en Billy Gibbons

Whitfield en zijn team bouwen nu zo’n tien tot twaalf gitaren per maand. Negentig procent van de particuliere klanten is professioneel muzikant, de rest speelt gewoon als hobby. “De eerste kopers kwamen vooral uit Amsterdam, het waren gitaristen van lokale bandjes,” vertelt Whitfield terwijl hij een nieuwe sigaar opsteekt. “Ik verkocht af en toe aan gitaarwinkels in de stad, zoals De Plug hier in De Pijp. Toen we iets bekender werden, klopten ook Ilse DeLange en de gitarist van Anouk bij ons aan.”

Via de website kwamen er steeds meer internationale klanten. De gitarist van Aloe Blacc, bijvoorbeeld. “Dat is die van I Need a Dollar, you know?” Zelfs Billy Gibbons van ZZ Top speelt op een RebelRelic. Trots vertelt Whitfield: “Hij kocht een Holy Grail Mantra Series in een gitaarwinkel in Bilbao. Ik wist niet wat ik hoorde. Ik ben naar een concert van hem gegaan, toen nog in de Heineken Music Hall.” Hij pakt er een gitaar bij. “Kijk, ik heb deze laten signeren. Die is niet voor de verkoop, hoor, ik hou ’m lekker zelf.”

Producer en gitarist JB Meijers is ook een trouwe klant. Hij is bekend van The Common Linnets en trad op met Acda en De Munnik, De Dijk en Barry Hay. “Ik speel al ruim tien jaar op de gitaren van RebelRelic, ik heb er een stuk of acht thuis staan,” vertelt Meijers telefonisch vanaf Bonaire, waar hij sinds drie jaar woont. “De gitaren voelen als een oude vriend. Het antieke karakter sprak me direct aan, alsof de gitaren al jaren bespeeld zijn.”

“Eerst kwam ik alleen bij Luke voor reparaties. Maar toen ik voor het eerst zijn S-series probeerde, was ik om.” Hij voegt toe: “Luke en ik zijn in de afgelopen jaren goede vrienden geworden. Wat ik bijzonder aan hem vind, is dat hij echt liefde in zijn gitaren stopt. Hij zou wel zakelijker en commerciëler kunnen zijn – maar dat wil hij niet.”

Oeroud Amsterdams hout

Whitfield denkt dat mensen daarom graag bij RebelRelic aankloppen. “Je hebt hier te maken met liefhebbers die het vak serieus nemen. Gitaren zijn voor ons een piece of artwork. We zijn geen groot merk, we hebben geen enorme fabriek. En alles is op maat gemaakt. Klanten mailen me allerlei foto’s ter inspiratie en vertellen welk model, welke kleur en welke beschadigingen ze mooi vinden”

Ambacht, daar draait het om bij Whitfield en z’n team. Daarom werkt hij uitsluitend met mooie, goede producten. “We gebruiken de bekende tonale houtsoorten: Louisiana Swamp Ash, Indian Rosewood, Khaya Mahogany. De houtkeuze is heel belangrijk bij een gitaar – het moet goed resoneren, niet te zwaar zijn, en het moet er mooi uitzien.”

Een tijd geleden werd er een vierhonderd jaar oude pijnboom gekapt in een tuin op de Brouwersgracht. Whitfield kocht een stapel planken en bouwde er 35 gitaren van. “Het was oeroud, écht Nederlands hout – geweldig om met zulke lokale producten te werken.”

Winkel met bar

Jarenlang had Whitfield ook een fysieke winkel. Eentje naast de werkplaats in de Waverstraat, en eentje in De Pijp. “Ik vond het leuk om in de winkel te werken, zodat mensen zagen wat we deden. Maar uiteindelijk ging het niet meer. We hadden geen tijd om de winkel te runnen en tegelijkertijd gitaren te bouwen.”

Daarom besloot hij drie jaar geleden beide winkels te sluiten. Nu verkoopt hij alles via internet. “Toch mis ik de winkel ontzettend. Het contact met klanten, een praatje maken, mensen adviseren. Wie weet gaan we zoiets in de toekomst wel weer doen.” Met een knipoog: “En dan het liefst een winkel met een bar erbij.”

Achter zijn huidige werkplaats is wel een kleine repetitieruimte, die je bereikt via een kleine binnenplaats. Een grote leren bank, vloerkleden in Oosters motief, cowboyhoeden aan de muur. Whitfield neemt plaats op een grote geluidsbox. “Hier kunnen klanten hun gitaar uitproberen. Maar vrienden komen hier ook vaak op vrijdagavond, omdat ze weten dat we bier hebben. En whisky, en soms tequila. Een beetje jammen, kletsen en drinken.”

De ambachtelijk gemaakte gitaren van RebelRelic zien er (opzettelijk) uit alsof ze al jaren bespeeld zijn. Beeld Daphne Lucker
De ambachtelijk gemaakte gitaren van RebelRelic zien er (opzettelijk) uit alsof ze al jaren bespeeld zijn.Beeld Daphne Lucker

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden