PlusAchtergrond

Van een scheiding op proef tot een bevrijdingsfeestje met penispiñata’s: hoe ga je zo goed mogelijk uit elkaar?

Scheidingsmediator Vincent Weggeman: ‘Als er ergens niet mee moet worden gehaast, is het wel met een scheiding.’ Beeld Getty Images
Scheidingsmediator Vincent Weggeman: ‘Als er ergens niet mee moet worden gehaast, is het wel met een scheiding.’Beeld Getty Images

De coronascheidingshausse lijkt mee te vallen, maar er is na de vakantie wel weer een scheidingspiek. Op deze Dag van de Scheiding tips van experts hoe je goed uit elkaar kunt gaan.

Sara Luijters

Het aantal echtscheidingen in Nederland is in 2020 ­gedaald ten opzichte van 2019, blijkt uit cijfers van het CBS. Zo kregen 28.305 minderjarige kinderen in 2020 te maken met getrouwde ouders die uit elkaar gingen. Het aantal scheidingen daalt sinds 2014 gestaag, maar het aantal geregistreerde partnerschappen dat wordt beëindigd neemt toe: in 2020 waren het er 2837, ten opzichte van 2735 in 2019.

Door corona zouden er meer mensen uit elkaar gaan. Hoewel de voorspelde scheidingshausse uitkwam in ­andere landen in Europa, gold dat niet voor Nederland. En in bijna alle Noord-Hollandse gemeenten nam het aantal scheidingen de afgelopen tien jaar toe, maar in Amsterdam zijn de cijfers juist gedaald met 1,1 procent, toonde Independer met het CBS een jaar geleden aan. De huizenmarkt in Amsterdam lijkt daar een oorzaak van te zijn.

“Onzekerheid over de toekomst en het gebrek aan betaalbare woningen hebben ervoor gezorgd dat er minder mensen een scheiding aanvroegen,” zegt Vincent Weggeman, scheidingsmediator bij de landelijke organisatie Zorgeloosch Scheiden, die jaarlijks circa 2000 stellen helpt bij het regelen van hun scheiding.

Minder scheidingen, het lijkt goed nieuws, maar is het dat ook? Aan het begin van corona was de voorspelling dat er duizenden scheidingen meer zouden worden voltrokken, maar de toegang tot persoonlijke begeleiding was ­beperkt en de rechtbanken waren lang gesloten, wat juist tot een stilstand van scheidingszaken leidde. “Nu alles weer terug naar normaal lijkt te gaan, komen mensen zich ook weer melden voor een scheiding,” merkt Saskia Braun, scheidingsadvocaat bij Family Affairs en bestuurslid van de Nederlandse vereniging van Familierecht ­Advocaten, de vFAS. Brauns praktijk loopt inmiddels weer als vóór corona. Het aantal nieuwe (echt)scheidingszaken is bij ruim 42 procent van de scheidingspraktijken gelijk gebleven, laat onderzoek van de vFAS zien. Ook Braun bespeurt niet méér meldingen van scheidingen dan voor corona: “Partners van wie de relatie tijdens corona onder druk stond stelden een scheiding weliswaar uit, maar nu komen ze alsnog langs.”

Traditioneel is er altijd wél een piek in het aantal meldingen van scheidingen na de zomervakantie. Braun: “Het begin van het schooljaar is, net als na de kerstvakantie en de start van het nieuwe jaar, een moment om knopen door te hakken. Partners worden tijdens de zomervakantie ­geconfronteerd met elkaars minder leuke eigenschappen. Sommige ouders hopen dat de vakantie ze weer dichter bij elkaar zal brengen, maar meestal is het besluit al eerder genomen en willen mensen nog één keer als gezin samen weg. Daarna vertellen ze het nieuws aan de kinderen.”

Er is geen goede of foute manier om te scheiden, stelt Braun, maar er zijn wel zaken die helpen om het pijnlijke proces iets soepeler te laten verlopen, om voor een ‘zachte landing’ te zorgen, zoals mediator Weggeman het noemt.

Hoe voorkom je een vechtscheiding en kun je ‘goed’ scheiden? Hier volgen zes tips van de experts.

1. Bij twijfel doe het niet, zegt mediator Weggeman. “Soms komen er stellen bij me langs die er nog niet over uit zijn; daar begin ik niet aan. Als er ergens niet mee moet worden gehaast, is het wel met een scheiding. Ga eerst in relatietherapie, of neem een time-out.”

2. Weggeman: “Als je de moeilijke beslissing eenmaal hebt genomen, is het belangrijk om niet te lang te wachten met het informeren van de kinderen. Maar deel het ook met je omgeving. Niet alleen met familie en vrienden, maar ook met je werkgever, zodat ze op je werk ook weten wat er speelt en kunnen meedenken.”

3. Braun: “Bij veel scheidingen is de ene partner vaak al veel verder dan de andere, voor wie het nieuws als donderslag bij heldere hemel komt. Geef het rust en tijd om de scheiding emotioneel te verwerken vóór je aan tafel gaat met een mediator of advocaat. Grote beslissingen kun je niet maken als het verdriet of de boosheid overheerst. Uiteindelijk wil je afspraken maken waarmee je allebei kunt leven. Dat is essentieel voor een goede afwikkeling.”

4. Duidelijke en heldere afspraken maken is heel ­belangrijk. “Van afspraken die betrekking hebben op de kinderen (zorgschema, vakanties, alimentatie), tot de verdeling van het vermogen, het huis en je toekomstige financiën,” adviseert Weggeman.

5. Braun: “Breng je kind niet in een loyaliteitsconflict door slecht over elkaar te praten. Je gaat als partners uit elkaar, maar niet als ouders.”

Weggeman: “Communicatie is het belangrijkste bij een echtscheiding. Ga in ieder geval één keer per half jaar met elkaar om de tafel om te checken of alles nog naar wens verloopt. En vraag ook aan de kinderen hoe zij vinden dat het gaat en wat zij anders zouden willen.”

6. Weggeman: “Neem een specialist in de hand, want je krijgt te maken met een stortvloed aan regels. Er is meer mogelijk dan mensen denken. Je kunt alle zaken rondom een scheiding los van elkaar regelen, maar overzichtelijker is het om een organisatie in de hand te nemen die alle specialisten onder één paraplu aanbiedt, van een kindercoach tot een financieel adviseur en mediation.”

I do, I did

Van penis piñata tot de zilveren scheiding; dit zijn de scheidingstrends van het moment.

Divorce party
Nadat Gwyneth Paltrow en Chris Martin hun scheiding in 2015 aankondigden als ‘conscious uncoupling’ volgden rocker Jack White en topmodel Karen Elson met een ‘divorce party’ om hun ‘vriendschap en het verleden en de toekomst te vieren met geliefden’. In de VS is divorce planner inmiddels een beroep. Exen geven steeds vaker samen een scheidingsfeest, maar het is vooral onder kersverse gescheiden vrouwen in zwang om de herwonnen vrijheid te vieren, inclusief penispiñata’s, sekstoys en divorce cake.

Proefscheiden
Steeds vaker kiezen stellen met relatieproblemen ervoor om elkaar eerst fysiek wat lucht te geven, voor ze ­beslissen definitief uit elkaar te gaan. Ze logeren tijdelijk bij vrienden in de logeerkamer of verblijven in het volkstuinhuisje.

Organisatie Zorgeloosch Scheiden werkt samen met Europarcs en biedt ook stellen die al in scheiding liggen een tijdelijke vakantiewoning aan. Meer afstand en rust kan helpen op een goede manier uit elkaar te gaan.

Birdnesting
Na de scheiding blijven de kinderen op ‘het nest’, terwijl de ouders van huis wisselen. Zo voorkom je dat kinderen tussen twee huizen met hun spullen moeten slepen. Het zorgt zo voor veel rust; ze zijn in hun eigen vertrouwde omgeving met altijd een van de ouders aanwezig. Als exen vraagt het nogal wat van je, zoals extra woonlasten en je moet er maar zin hebben om in het bed te stappen waar je ex net de lakens heeft verschoond (of niet).

Zilveren scheiding
Mensen worden niet alleen veel ouder dan vroeger, ze scheiden ook vaker op latere leeftijd nog. Zestigers of zelfs zeventigers en tachtigers zetten steeds vaker een punt achter hun ­huwelijk. Na het empty nest is ‘tot de dood ons scheidt’ geen heilig huisje meer. Tinder is er ook voor senioren en de grijze of zilveren scheiding is bezig aan een opmars.

Podcast

Filosoof en programmamaker Stine Jensen maakte de podcast Scheiden met Stine. Zelf scheidde ze toen haar dochter Vicky twee jaar oud was. Wat vindt haar dochter (11 jaar inmiddels) daar nu van? Jensen praat ook met haar ex en met vrienden over waarom we scheiden. Van de exitstrategie en scheidingsrituelen tot hoe te zorgen voor een goed nahuwelijk, het komt allemaal voorbij in de zevendelige podcast. Tot 15 oktober staat er ­iedere vrijdag een nieuwe podcast op www.human.nl.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden