PlusExclusief

Sexyland verhuist en krijgt ‘World’ achter de naam: ‘Dit is onze liefdesverklaring aan de stad’

De ploeg van Sexyworld. Beeld Marjolein van Damme
De ploeg van Sexyworld.Beeld Marjolein van Damme

Cultuurhuis Sexyland verhuist van de NDSM-werf naar de Noordwal. En krijgt ‘World’ achter zijn naam. Het idee blijft hetzelfde: elke dag een andere eigenaar. Welkom in de galerie, kapsalon, karaokebar of dragclub. ‘Het is onze liefdesverklaring aan de stad.’

Binnen is het nog een janboel. “Gedeelde verantwoordelijkheid is geen verantwoordelijkheid, dat maken we nu mee,” zegt Aukje Dekker buiten, voor de deur van het nieuwe onderkomen van Sexyland World. “Maar goed, we hebben nog even.” Ze klokt een glas wijn weg en lacht. “Voor dit soort zaken hebben we inhuis-relatietherapeut Jean Pierre van de Ven, maar hij is helaas nog niet begonnen.”

Het is anderhalve week voor de opening. Het enorme ‘SEXYLAND’-neonlogo dat het keetje op de NDSM-werf sierde, is zojuist provisorisch bevestigd aan de gevel van het oranje pandje aan de Noordwal 1 in Noord, aan het water tegenover het Centraal Station. En nu wordt ‘WORLD’ in neon naar boven getakeld.

Jenifer Tnejing, Etienne Memon en Joshua Hogeboom.  Beeld Marjolein van Damme
Jenifer Tnejing, Etienne Memon en Joshua Hogeboom.Beeld Marjolein van Damme

Sexyland World heet het nieuwe onderkomen van Sociëteit Sexyland, die sinds 2017 was gehuisvest op de NDSM-werf, een initiatief van het Eddie the Eagle Museum. Dekker richtte dat kunstcollectief samen met Arthur van Beek op. Het is vernoemd naar ’s werelds slechtste skischansspringer annex cultheld Eddie ‘the Eagle’ Edwards, een symbool voor het lef te durven falen, en wilde destijds tegenwicht bieden aan het potdichte en pretentieuze Amsterdamse kunstlandschap. ‘Meer creativiteit, vrijheid en mislukking binnen de kunst’, luidde het credo. Het Eddie the Eagle Museum programmeerde op wisselende locaties kunstenaars, wetenschappers en muzikanten, maar ook artiesten van buiten het gevestigde establishment, zoals koks, stuntmannen en straatmuzikanten.

Arthur van Beek en Aukje Dekker Beeld Marjolein van Damme
Arthur van Beek en Aukje DekkerBeeld Marjolein van Damme

Met het keetje op de NDSM-werf kreeg de georganiseerde chaos een vast onderkomen, maar de grondgedachte bleef dezelfde: een podium voor iedereen, van iedereen. Iedere avond had de club/sociëteit een andere ‘eigenaar’, die ervan kon maken wat hij of zij wilde. De afgelopen drie jaar was Sexyland onder meer studio, laboratorium, bioscoop, salsaclub, whiskybar, kinderknutselclub en boksschool. Er was een queer kerstfeest, een Senegalees dansfeest, een Boliviaanse dodenherdenking, een Chinees voedselkunstenaarsdiner en een bar mitswa voor een poes.

Het is niet onopgemerkt gebleven: in 2018 won Sexyland de Over Hoop-prijs, een onderscheiding ‘voor wie echt iets overhoop haalt op het grensvlak van cultuur en maatschappij’, en vorig jaar was Sexyland genomineerd voor de Amsterdamprijs voor de Kunst, de belangrijkste kunstprijs van de stad Amsterdam. Sinds 1 januari krijgt de conceptuele club subsidie van het Amsterdamse Fonds voor de Kunst – voor een periode van vier jaar.

Carly Renwarin, Jan Hoek en Bruin Parry. Galerie Outsiderland. Beeld Marjolein van Damme
Carly Renwarin, Jan Hoek en Bruin Parry. Galerie Outsiderland.Beeld Marjolein van Damme

Van Beek: “Eddie the Eagle was goed, maar zijn tijd misschien te ver vooruit. En iets te ingewikkeld om uit te leggen. De naam was ingewikkeld, iedereen schreef ’m verkeerd, en mensen wisten niet wanneer ze moesten komen naar een museum zonder uren en muren. Sexyland had wél een goeie hoek: eigenaren voor een dag op een vaste plek. Door het succes van Sexyland kunnen we nu weer terug naar de basis: alles dwars door elkaar heen, soms onbegrijpelijk, maar op een vaste plek.”

Dekker : “Het is onze liefdesverklaring aan de stad. Een nieuw experiment met één deur die openstaat voor iedereen. Waar kunst en horeca samengaan en dag en nacht elkaars gelijken zijn. Ons ultieme doel is te bewijzen dat radicale samenwerking en georganiseerde chaos een betere stad kunnen opleveren.”

Kapsalon Face Amsterdam van Faysal. Beeld Marjolein van Damme
Kapsalon Face Amsterdam van Faysal.Beeld Marjolein van Damme

Het nieuwe onderkomen op de Noordwal is eigendom van Bart Lubbers, die fortuin maakte met een bedrijf dat laadstations voor elektrische auto’s exploiteert. Dekker: “We zijn via via aan hem voorgesteld. Toen we hier kwamen kijken, dachten we meteen: fuck, dit is een soort Tokio! Daar zijn ze niet bang om allemaal leuke dingen op één plek te concentreren. En de architectuur heeft er ook veel van weg.”

Van Beek: “Het enige nadeel is dat het maar honderd vierkante meter groter is dan Sexyland. We willen iedereen zo graag de ruimte geven.”

Dekker: “We hebben een keer een Sexyland-sjaal gemaakt. Daarvoor mochten 26 kunstenaars een patch ontwerpen, ze waren helemaal vrij. Toen stelden ze allemaal een patch voor van 25 bij 25 centimeter, maar dat past natuurlijk nooit op één sjaal.”

Patrick van der Klugt bij de fontein van de Franse kunstenaar Simon Wald-Lasowski. Beeld Marjolein van Damme
Patrick van der Klugt bij de fontein van de Franse kunstenaar Simon Wald-Lasowski.Beeld Marjolein van Damme

Het plan is om over drie jaar Super Sexyland World te openen, hun magnum opus; hetzelfde principe maar dan op 2000 vierkante meter. Van Beek: “Het wordt een experimentele mini-maatschappij. Daar bestaat continu alles naast en door elkaar, met uiteenlopende groepen en mensen die ieder een subcultuur vertegenwoordigen en elkaar versterken.”

Er is al een financierder, die onder de noemer ‘Gift aan de stad’ de realisatie van een nieuw pand mogelijk wil maken. Er is een locatie op het Buikslotermeerplein op het oog; dezer dagen wordt een haalbaarheidsstudie uitgevoerd.

Art Bar Kippy: Arthur Stokvis, Bonno van Doorn en (in het midden) kunstenaar Yasser Ballemans.  Beeld Marjolein van Damme
Art Bar Kippy: Arthur Stokvis, Bonno van Doorn en (in het midden) kunstenaar Yasser Ballemans.Beeld Marjolein van Damme

Voor het zover is, opent zondag 6 juni eerst Sexyland World. Vanwege de coronabeperkingen en allerlei onzekerheden in eerste instantie met ‘inloopdagen’. Over de precieze invulling wordt nog hardop nagedacht.

Van Beek: “We zijn alles wat we willen zijn. Dus we zouden om alle regels heen kunnen.”

Dekker: “De kapper is al open. Outsiderland is een galerie, die mag ook al open.”

Van Beek: “Sexyland kan ook een galerie zijn.”

Dekker: “Zonder corona zou het plaatje er heel anders uitzien; dan zouden we opengaan met een ontploffing.”

Tirino Yspol en Iyiapo Tafari van snackbar Kukru en Hendrik Leyendeckers van jazzpodium De Ruimte. Beeld Marjolein van Damme
Tirino Yspol en Iyiapo Tafari van snackbar Kukru en Hendrik Leyendeckers van jazzpodium De Ruimte.Beeld Marjolein van Damme

Hoe Sexyland World er na corona uit komt te zien, kunnen Dekker en Van Beek al wel laten zien. Ze gaan voor in het oranje gebouwtje, allereerst naar Outsiderland van kunstenaar Jan Hoek, dat opent met De Grote Keramiek Show met kunst van insiders én outsiders. En alles ertussenin. Later dit jaar organiseert Hoek een show met een pizzabakker die ook skater is en het absoluut noodzakelijk vond dat je op pizza’s kunt skaten. Een deur verder zit de kapsalon van Faysal, FACE Amsterdam, waar jongeren uit Noord aan de slag kunnen als kapper. Ook gaat het Haagse platform voor hedendaagse beeldende kunst Nest er maandelijks een kunstsalon organiseren.

De Iraanse Stichting Andishe creëert in Sexyland World een open ontmoetingsplek, waar onder meer koffie wordt geschonken en taallessen worden gegeven. Jazzpodium de Ruimte begint er een podium annex huiskamer annex platenzaak, de Belgische conceptueel kunstenaar Steven de Peven beheert de museumwinkel, waarin hij zijn tegeltjes met wijsheden over tegeltjes verkoopt (‘Soms zit het mee, soms zit het tegel’).

Gastheer Jordi Ariza Gallego van Sociëteit Sexyland. Beeld Marjolein van Damme
Gastheer Jordi Ariza Gallego van Sociëteit Sexyland.Beeld Marjolein van Damme

Chinees restaurant Order Sichuan opent zijn vierde vestiging in Sexyland. In de vegan snackbar Kukru gaan Iyiapo en Tirino Yspol Caribisch eten serveren dat ‘mooie, positieve energie’ geeft. En Maru Asmellash, bekend van het straatmodemerk The New Originals, gaat daar avonden omheen organiseren.

Op het grote terras aan het IJ staat een uitbundige ‘fontein’ van de Franse kunstenaar Simon Wald-Lasowski, afgestudeerd aan de Rietveld. Helemaal achterin staat Art Bar Kippy, een bar als eerbetoon aan de Duitse kunstenaar Martin Kippenberger, ‘die als geen ander bier, drank en kunst belichaamde’. Er komen wisselende tentoonstellingen en er wordt bier geschonken dat zijn naam draagt, gebrouwen bij KRUX Brouwwerf.

En dan is er nog Sociëteit Sexyland zelf, met Jordi Ariza Gallego als gastheer, waar als vanouds elke dag iemand anders de baas is. “Gezamenlijk voetbal kijken in de binnentuin, Hollandse karaokeavond, en dan weer een pittige avond met de dragqueens van Club Church. Soms zal het schuren, soms zullen de acts elkaar versterken, maar iedere dag wordt weer anders.”

Ook de overige partners van Super Sexyland World zijn betrokken. Het Amsterdamse kunsttijdschrift Mister Motley, Garage Noord, Pacific Ondergronds, Pip, Skatecafé, Unfair, de Performance Bar, House of Hopeless, de Warme Winkel en de boksschool van Lamyn Belgaroui gaan allemaal programma’s maken in en met Sexyland World.

Dekker: “Alles valt of staat met hoe je met elkaar omgaat. We delen hier alles; niet alleen de ruimte, maar ook geld. Dat vereist dat je je kunt verplaatsen in een ander. Dag en nacht zijn elkaars gelijken: een kapper en een Chinees restaurant ook.”

Jasper Bruns Beeld Marjolein van Damme
Jasper BrunsBeeld Marjolein van Damme

Van Beek: “Als iedereen zijn ei kwijt kan bij onze huistherapeut, voorkom je onderlinge spanningen. Want dat willen we niet, wij willen leuk tegen elkaar blijven doen. Wat we proberen is nog niet zo vaak gedaan; we zijn hier geen concurrenten van elkaar, maar werken samen. Dat vergt nogal wat van iedereen.”

Dan moeten ze door, de arbeid roept. “Er is nog zo verschrikkelijk veel te doen, je wilt het niet weten,” verzucht Dekker. Van Beek: “Het hoort erbij, maar hoe minder wij op productioneel vlak hoeven te doen, hoe beter wij weer kunnen gaan nadenken als kunstenaars. En hoe beter dit gaat worden.”

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden