Review

Pop: Franz Ferdinand - Tonight ****

Britpop, het is niet voor het eerst dat het op deze pagina's wordt geconstateerd, verkeert al jaren in een artistieke impasse. Ze zijn leuk hoor, Little Man Tate, Pigeon Detectives en al die andere energieke London Calling-bandjes van de afgelopen tijd. Vooral met een biertje op. Maar van Britse gitaarpop verwachten we nu eenmaal meer dan alleen fijne, op Kinks-, Beatles- of Clash-leest geschoeide liedjes die zich lekker mee laten zingen. Een beetje vernieuwing, dát willen we, zelfs al komt die voort uit het verleden; een frisse blik, eigenzinnigheid en een zekere urgentie. Uitzonderingen (Artics/Last Shadow Puppets, Radiohead) daargelaten, ontbrak het daar de laatste jaren aan in het eilandenrijk aan de overkant van de Noordzee. Anders gezegd: waar zijn de Britse Arcade Fire of Animal Collective?
De vraag stellen is hem beantwoorden.

Maar als er één Britse band was op wie we de hoop konden vestigen, dan was het Franz Ferdinand. De Schotten debuteerden in 2004 met een album dat in veel opzichten de blauwdruk was voor een hele nieuwe lichting Britpopbandjes. De messcherpe, dansbare gitaarpop, gebaseerd op de postpunk uit de jaren tachtig, kreeg overal navolging, maar werd alleen door Arctic Monkeys overtroffen. Een jaar na die titelloze plaat kwam Franz Ferdinand al met een opvolger, het gedreven You Could Have It So Much Better. Dat liet geen dramatische, artistieke ontwikkeling horen, maar was een overtuigende bevestiging van Franz Ferdinands potentieel. Hier was een hoorbaar intelligente band aan het werk die hun kunstacademieachtergrond (Russisch deconstructivisme!) niet verloochende, en desondanks gewoon een toegankelijke popgroep bleef. Een band die zelfrelativering niet schuwde, maar niet aan ironie ten onder ging. Een band, kortom, met een zekere gelaagdheid, en misschien daarom wel de ideale aanjager van nieuw elan in de Britpop.

De berichten die aan Tonight voorafgingen stemden wat dat betreft hoopvol. Franz Ferdinand had er dit keer de tijd voor genomen (vier jaar, om precies te zijn), er waren geruchten dat de band zowel de afrobeat als de synthesizer ontdekt had. Bovendien had het kwartet de productionele hulp ingeroepen van het team achter de gehaaide meisjespopgroepen Girls Aloud en Sugababes. Dat de keus uiteindelijk op iemand anders viel maakt de intentie er niet minder uitdagend op
Des te treuriger is het dat Tonight een tikje tegenvalt. De plaat begint sterk met Ulysses, een bijna prototypisch FF-nummer, met een uitbundig lalala-refrein en een glansrol voor een knorrende, analoge synth. Maar al snel daarna krijgt de luisteraar (althans, deze) de indruk dat de zoektocht naar een nieuw groepsgeluid nog niet helemaal voltooid is. Dat komt het best tot uiting in Lucid Dreams, een track van bijna acht minuten die als Talking Heads-achtig funknummer begint, om halverwege in knetterende, instrumentale electro te transformeren. Het is een eenmalige stijlbreuk, zonder aanleiding of gevolg. Weliswaar gebruikte de band meer elektronica dan ooit tevoren, maar de dansmuziek waaraan de band refereert is, op die ene eruptie na, volledig geworteld in de jaren zeventig en tachtig. Tamelijk knullig klinkende disco in Live Alone, fopreggae in Send Him Away en op het niet-onaardige Twighlight Omens kunnen we, godbetert, de gedachte aan Godley & Creme ineens niet onderdrukken. Franz Ferdinand komt daar aardig mee weg, vooral door de pakkende dynamiek van de songs en Alex Kapranos overtuigende zang.

Desondanks laat Tonight zich beluisteren als een plaat waarop de vier muzikanten voorzichtig, voetje voor voetje, naar nieuwe wegen tasten. Daarmee heeft Franz Ferdinand aan stootkracht ingeboet. Want hoewel een paar songs aardig in de buurt komen, is geen enkel liedje op Tonight zo onontkoombaar en doeltreffend als Take Me Out of Do You Want To.

Het album, opgezet als de verklanking van een avondje stappen, eindigt met twee vertrouwd kabbelende, akoestische nummers. Én de impliciete belofte dat Franz Ferdinand zich op een volgende plaat wellicht helemaal hervonden zal hebben. Want dat de Schotten niet zomaar het zoveelste London Calling-bandje zijn, bevestigt Tonight, ondanks alles, ook. (JERRY GOOSSENS)
(Domino)

www.franzferdinand.co.uk
www.myspace.com/franzferdinand

null Beeld
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden