Nanne Tepper - De lijfbard van Knut de Verschrikkelijke

Nanne Tepper (1962) is een tijdje uit beeld geweest. Hij had andere dingen aan zijn hoofd, blijkt uit De lijfbard van Knut de Verschrikkelijke, het boek dat hij nu heeft gepubliceerd bij De Bezige Bij. Een nieuwe uitgever; hij zat bij Contact. Het gaat om 'atonale schertsen', zoals de ondertitel luidt - regels zullen op grappige wijze worden overschreden, suggereert die omschrijving.

De ándere dingen die Tepper aan zijn hoofd had, bevinden zich in de privésfeer. Tepper pakt daar niet breed over uit, zo'n schrijver is hij niet; slechts zijdelings kom je het een en ander te weten. Tepper verbaast zich daarentegen juist over het exhibitionistische proza dat tegenwoordig in nogal wat kringen voor literatuur doorgaat: 'Een tot mensch gemuteerde teelbal bleek een roman te hebben geschreven waarin hij vertelde over de stijve die hij had gekregen van de borstkanker van zijn vrouw.'

Meer tikken worden uitgedeeld. De kwesties waar Tepper zich druk over maakt, zijn niet alle even actueel (in dit boek zitten dan ook voornamelijk oudere stukken). Interessant blijft het bij vlagen wel. Zo kan ik me levendig voorstellen dat het een bevreemdende ervaring is genomineerd te worden voor de Libris Literatuurprijs - zoals Tepper in 1999 gebeurde met zijn roman De vaders van de gedachte - en daar in het echt te worden geconfronteerd met de mensen die in dat soort jury's zitten: 'Een van hen - een dame met drie vierkante meter rode pruik, een moeizaam genezende communiste zo ging het gerucht - wist me zelfs aan te kijken als het eenzame meiske dat de hele vakantie in de verregende tent zit omdat zelfs de meest bezopen knapen van de camping haar geen blik waardig keuren.'
Toegegeven, deze 'aanval' op Elsbeth Etty kan wel wat scherper. Daarnaast kun je je afvragen of je zo laag moet willen schieten.

Maar Tepper pakt ook werkelijk grote namen aan, en op die momenten wordt De lijfbard van Knut de Verschrikkelijke meteen interessanter. Tepper houdt niet van het werk van Paul Auster ('onnozel'), Franz Kafka en Frans Kellendonk ('een voorganger'); bewondering heeft hij voor William Faulkner, J.D. Salinger en vooral voor Vladimir Nabokov. Tepper verhaalt over de magische belevenissen in de bibliotheek van zijn jeugd: 'Toen ik eindelijk de N had bereikt en de vertaalde Nabokov ontdekte, deed ik een onverbiddelijke wens: ook ik wilde een stijl die in nooit eerder geziene kleurencombinaties van de bladzijden spatte (...).' Wat Tepper vervolgens over beïnvloeding en stijl opmerkt, is boeiend.

Wat Tepper in elk geval gemeen heeft met Nabokov, die inderdaad misschien wel de grootste schrijver van de twintigste eeuw is, is een soms wel erg flauw gevoel voor humor. Tepper gaat melige woordspelingen niet uit de weg. Zo heeft hij het over 'halve liters Herstella Artois'. En ik meen dat hij zelfs mij op de hak neemt met de snedigheid 'Storm in een glas water'. Die heb ik niet eerder gehoord!
Een zekere ijdelheid en koketterie kunnen Tepper evenmin worden ontzegd; ook daarin lijkt hij op Nabokov. Tepper lijkt er in elk geval van uit te gaan dat wij al zijn romans (nu ja, het zijn er drie) uit ons hoofd hebben geleerd. Ook citeert hij lustig uit een oud interview met hem, om daar dan weer commentaar op te leveren.

Dat neemt niet weg dat Tepper er in De lijfbard van Knut de Verschrikkelijke inderdaad in slaagt (weer) interesse te wekken voor zijn werk. Hoe goed was De eeuwige jachtvelden, zijn debuut in 1995, eigenlijk? vroeg ik me tijdens het lezen af. Ik ben dan ook blij dat Tepper terug is en dat hij aan een nieuwe roman werkt. Ik ben benieuwd naar het resultaat. (ARIE STORM)

Nanne Tepper - De lijfbard van Knut de Verschrikkelijke
De Bezige Bij, 18,90.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden