PlusAchtergrond

Leven zonder smartphone, zij doen het: ‘Hangerig en leeg, dat werd ik van dat scrollen’

De smartphone lijkt onmisbaar, toch kiest een enkeling ervoor om zónder door het leven te gaan. Vier van hen vertellen waarom: ‘Hij stond me al een tijdje tegen. Ik voelde me misbruikt en afhankelijk.’

Caroline van Sprang
Piet Hoogeboom. Beeld Nina Schollaardt
Piet Hoogeboom.Beeld Nina Schollaardt

‘Nu ik geen smartphone meer heb doe ik ook veel niks: heerlijk’

Piet Hoogeboom (44) woont in Bergen. Hij is kunstenaar en winkelmedewerker bij Soup en Zo.

“Een telefoon in de hand vind ik niet stijlvol. Het is echt een vervuiling van mijn blik. Stijl is zeker een van de redenen waarom ik een jaar geleden mijn smartphone expres in de trein liet liggen. Hij stond me al een tijdje tegen. Ik voelde me misbruikt en afhankelijk, je zou kunnen zeggen dat ik een lichte verslaving had. Daar was ik klaar mee. Toen ik de trein uitstapte voelde het alsof een van mijn ledematen was geamputeerd. Maar tegelijkertijd voelde ik me bevrijd: geen berichtjes meer waarop ik moest reageren.

De drie weken daarna was ik telefoonloos. Mijn vriendin vond dat niet fijn, dus die heeft toen zo’n wegwerptelefoontje gekocht in de supermarkt. Zo’n dingetje dat criminelen gebruiken. En ze heeft ook een abonnement geregeld. Ik kan onbeperkt bellen, niet dat ik dat nodig heb. Meestal bel ik alleen met het thuisfront om hen op de hoogte te houden van wat ik doe.

De tijd die ik vroeger aan mijn smartphone besteedde gebruik ik nu om te lezen. Ik bekijk boekjes steeds opnieuw en word telkens verrast door andere dingen die me opvallen. Nu doe ik ook veel niks, heerlijk is dat. Sinds ik meer tijd doorbreng in de wereld, in plaats van op mijn schermpje, zijn mijn voelsprieten weer intact. Ik sta open voor wat en wie er om me heen is. Laatst heb ik in de trein een half uur gekletst met een professor genderstudies. Hartstikke leuk gesprek en als ik in mijn telefoon had gezeten, had ik haar niet gesproken.”

Ernesto Schuddeboom. Beeld Nina Schollaardt
Ernesto Schuddeboom.Beeld Nina Schollaardt

‘Ik gebruik de Nokia die ik op mijn negende van mijn ouders kreeg’

Ernesto Schuddeboom (24) woont in Amsterdam-Oost. Hij studeert taalwetenschappen aan de UvA.

“Ik krijg van veel mensen lof dat ik geen smartphone heb. Wat ik vreemd vind, want dan lijkt het net alsof ik een moeilijk gebaar heb gemaakt door hem weg te doen. Voor mij voelt het helemaal niet bijzonder. Veel mensen geven toe dat ze hem ook graag weg zouden doen. Dan vraag ik: waarom doe je dat dan niet? Vaak weten ze dat niet. Maar dan komt er een argument in de trant van: toch wel handig voor de communicatie of Google Maps. Het leven zonder smartphone lijkt heel onvoorstelbaar. Maar dat is het niet. Je kunt bijvoorbeeld gewoon je route van tevoren opzoeken.

Anderen voelen zich bijna persoonlijk aangevallen dat ik er geen heb. Alsof ik technologie wil ontkennen en ik vind dat de smartphone iets slechts is. Maar dat vind ik niet. Als jij je smartphone precies zo weet te gebruiken dat die alleen maar in je voordeel werkt, win je. Mij lukt dat niet. Ik raak afgeleid door berichtjes en meldingen.

De smartphone is ontworpen door geniale breinen om dingen aan ons te verkopen en onze aandacht te trekken, hij is een doorgeefluik van reclame en persoonlijke informatie. Dat wil ik niet, ik wil dat mijn telefoon enkel een gereedschap is voor communicatie. Daarom gebruik ik nu alweer ruim drie jaar de Nokia die ik op mijn negende van mijn ouders kreeg.”

Laura Keulartz. Beeld Nina Schollaardt
Laura Keulartz.Beeld Nina Schollaardt

‘Foto’s maak ik tegenwoordig met een fototoestel’

Laura Keulartz (26) woont in Amsterdam-Oost. Ze is trainer en adviseur bij Bureau Integriteit van de gemeente Amsterdam.

“Steeds vaker dacht ik na eindeloos scrollen: wat heb ik nou net gedaan? Nooit keek ik met vreugde of blijdschap terug op het zien van twintig filmpjes op mijn smartphone. Hangerig en leeg, dat werd ik ervan. Dus toen mijn iPhone twee jaar geleden stukviel, besloot ik een Nokia te kopen. Ik ben heel blij dat ik dat heb gedaan. Nu voel ik me minder geïsoleerd: ik heb aandacht voor mijn omgeving en nieuwe dingen vallen me op.

Nu ben ik weleens ergens niet van op de hoogte. Dan mis ik bijvoorbeeld een uitnodiging voor een feestje die in een whatsappgroep gestuurd is. Maar als iemand mij er écht bij wil hebben, kan diegene me heus bereiken. Ik bel en sms gewoon. Maar het constante delen op Whatsapp is weggevallen. Nu wacht ik gewoon totdat ik iemand in het echt zie om een verhaal te vertellen. Dat is ook veel leuker, dan komt het tenminste goed over.

Mijn vrienden snappen waarom ik het heb gedaan. Ze willen ook wel hun smartphone wegdoen, maar zien beren op de weg. Zonder smartphone kosten sommige dingen in het leven inderdaad meer moeite. Voor mijn geldzaken heb ik speciaal een scanner moeten aanvragen. Tweestapsverificatie doe ik door middel van een USB-stickje, foto’s maak ik tegenwoordig met een fototoestel en muziek luister ik via mijn iPod. Maar ik zie schoonheid in het doen van die extra moeite. Het liefst zou ik trouwens ook mijn laptop wegdoen.”

Achmed Juan. Beeld Nina Schollaardt
Achmed Juan.Beeld Nina Schollaardt

‘Deze telefoon hoef je ook maar een keer per week op te laden’

Achmed Juan (64) woont in Amsterdam-Zuid. Vroeger werkte hij als orthopedisch schoenmaker, inmiddels is hij met pensioen.

“Sommige mensen vinden me achterlijk. Ze snappen niet hoe je geen smartphone kunt hebben. Mijn kinderen lachen me weleens uit en vinden dat ik achterloop: ‘Papa, je leeft in een andere eeuw,’ zeggen ze dan. Ik heb altijd gedacht dat ik er geen nodig zou hebben, maar het is niet meer van deze tijd om met zo’n kleine Nokia te lopen. Je hebt overal een smartphone bij nodig. Het is écht een beperking om er geen te hebben.

Ik stel het nog even uit, maar ik zal er binnenkort wel eentje nemen. Niet omdat ik wil, maar omdat ik moet. De digitalisering dwingt je. Een laptop gebruik ik ook niet. Gelukkig helpt mijn zus me met e-mailen, want elke instantie stuurt tegenwoordig mails.

In cafés zie ik dat niemand meer met elkaar praat. Iedereen kijkt alleen nog op dat schermpje. Ook op de fiets en in de auto. Als ik met mensen aan tafel zit en iemand pakt ineens zijn smartphone erbij zeg ik: ‘Heeft iemand je gebeld? Nee? Wat doe je er dan op?’

Ik bel alleen. Sms’jes ontvang ik wel, maar sturen doe ik ze niet. Aan 20 euro beltegoed per maand heb ik genoeg. Deze Nokia hoef je ook maar een keer per week op te laden. Andere mensen zie ik overal waar ze komen een stopcontact zoeken.”

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden