Korrel zout

Geeft bier na wijn echt venijn?

Journalist Laura Obdeijn onderzoekt mythes over ons eten en drinken. Deze week: geeft bier na wijn echt venijn? 

null Beeld Shutterstock
Beeld Shutterstock

Wat feestjes betreft is het op een houtje bijten, maar dry january was zonder al die verleidingen nog nooit zo gemakkelijk. Voor velen betekent de lockdown meer ‘dranquilo’ en minder hoofdpijn – die je kon afschuiven op de zestien gasten die allemaal iets anders mee hadden gebracht. Of konden we de schuld daar al niet leggen? Wat is er waar van de uitdrukking ‘bier na wijn geeft venijn, wijn na bier geeft plezier’?

Bier, wijn, wijn, bier: drink je er meer dan genoeg van, dan bestaat de kans dat je de volgende dag doorbrengt boven de wc. In welke volgorde de drank ook naar binnen gaat, de katers zijn even hevig, bleek uit een Duits onderzoek aan de Universität Witten/Herdecke in 2019.

Het maakt niets uit, zegt ook toxicoloog Daan Touw. Voor zover hij weet, is de uitdrukking vooral overdrachtelijk bedoeld.

“We denken al snel dat het slaat op de invloed van alcohol,” zegt bierhistoricus Leendert Alberts. “De ene combi zou beter zijn dan de andere, maar dat is niet waar het over gaat. Het verwijst naar welstand en status.” In de middeleeuwen, maar ­vermoedelijk al veel eerder, kon je volgens hem de hiërarchie aflezen aan iemands drankje. Water was voor de armen, dus zodra je iets te besteden had, dronk je bier. Dat was niet alleen lekkerder, maar ook voedzaam. Lokaal bier als je zakken nog niet zo diep waren, en luxer bier uit de handelssteden naarmate ze dieper werden. “Dronk iemand wijn, dan had ie het echt gemaakt in de maatschappij. Zoete, witte, mediterrane wijn? Die was het duurst, dus nog beter.”

Dronk je destijds wijn na bier, betekende dit dat je meer geld te besteden had en dat je in status was gestegen. Omgekeerd was minder wenselijk. “Dronk je eerst wijn en daarna bier, dan was je afgezakt. Dat gaf venijn in plaats van plezier.”

De foute interpretatie blijkt tamelijk hardnekkig, want nog altijd is iets van die drankhiërachie zichtbaar, denkt Alberts. “Wijn heeft nog altijd een hogere status dan bier. Kijk maar naar die enorme wijnkaarten in chique restaurants.”

Goed, één katerexcuus minder, maar gelukkig is er nog de chateau migraine.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden