Oorlogsdagboek 1940-1945, Hanny Michaelis

PlusLijstje

Geef mij maar Amsterdam: 10 boeken over de stad om tijdens thuisvakantie te lezen

Oorlogsdagboek 1940-1945, Hanny Michaelis

U bent dus op thuisblijfvakantie. Hét moment om een stapel vakantieboeken over uw eigen stad te lezen. Welke romans en egodocumenten over Amsterdam zijn er u zoal? 

Oorlogsdagboek 1940-1945

Hanny Michaelis

Ja, de oorlog. Een beetje ongemak mag wel, op vakantie. ­Ontzettend goed geschreven, dit 400 pagina’s tellende ­Oorlogsdagboek dat is samengesteld uit de in 2016 en 2017 verschenen dagboeken Lenteloos voorjaar en De wereld waar ik buiten sta (samen 2000 bladzijden). Het toont een slimme, jonge, Joodse vrouw die haar ontwikkeling gedwarsboomd ziet, die in spanning zit over het lot van haar ouders, die verliefd is, die ventileert over literatuur en kunst,die moet onderduiken en die als dienstmeisje bij andersgezinden werkt. Ze vindt troost in schrijven en dichten. Lees die 26 bladzijden tellende, adembenemende notitie van maandag 27 juli 1942. ‘Vannacht om 2 uur zou ik in de Hollandsche Schouwburg moeten zijn om op transport naar Polen te worden gezet.’ 
(Van Oorschot)

I.M., Connie Palmen

I.M.

Connie Palmen

Alleen al het begin – waarin Connie Palmen en Ischa Meijer, als ze elkaar in de Reestraat zien, het tegelijkertijd in hun broek doen – is befaamd, en een literair, Amsterdams hoogtepunt. In I.M. beschrijft Palmen hun liefde, van het begin (het simultaanpoepen) tot Meijers dood in 1995, wanneer ze het weer in haar broek doet. Er wordt veel gereisd, maar altijd komen ze weer terug in Amsterdam, waar hij aantekeningen maakt voor zijn column De dikke man. Nooit meer kun je door de Reestraat lopen en fietsen zonder aan die twee te denken.
(Prometheus)

Het fluwelen labyrint, Jan van Aken

Het fluwelen labyrint

Jan van Aken

Hier hadden we ook Gimmick! Van Joost Zwagerman kunnen noemen, maar het wordt Het fluwelen labyrint. In dit tijdsbeeld van de jaren tachtig van Jan van Aken draait het om drugs, liefde, de underground van Amsterdam. Het speelt voornamelijk op de Wallen (hier hadden we ook De oesters van Nam Kee kunnen noemen, of Dichter op de Zeedijk, beide van Kees van Beijnum). Laat u verleiden door Van Aken, die in deze onderschatte roman van de met zijn verleden gebroken Einar een vernuftig literair spel speelt. Bedwelmend.
(Querido)

Min of meer opmerkelijke gebeurtenissen uit het leven van een treuzelaar, Cindy Hoetmer

Min of meer opmerkelijke gebeurtenissen uit het leven van een treuzelaar

Cindy Hoetmer

Grappiste roman die dit jaar verscheen. Tevens autobiografie. Er gebeurt niet zo veel in deze roman, maar dat is dan wel weer bijzonder goed en treffend opgeschreven. Hoetmer werkt wat (ze is vormgever), drinkt een drankje (en een drankje meer) en leeft er zo’n beetje op los, en dat alles in Amsterdam. Maar onder die luchtigheid schuilt ook de angst of ‘dit’ het allemaal is. Na lezing ben je zelf ook een beetje Cindy Hoetmer, want er zit ontzettend veel herkenbaars in deze ‘gewone’ roman over dagelijkse beslommeringen (steek een stukje komkommer in je neus als die in aanraking is geweest met rode peper).
(Meulenhoff)

Wees onzichtbaar, Murat Isik

Wees onzichtbaar

Murat Isik

Meesterlijk is het privédomeindeel dat August Willemsen schreef over zijn alcoholisme. De val (De Arbeiderspers) speelt in de Bijlmer. Toch is het Murat Isik die de Bijlmer echt een gezicht gaf in zijn roman Wees onzichtbaar, waarmee hij in 2018 de Libris Literatuur Prijs won. Stilistisch is hij de veel mindere van Willemsen. Toch schetst Isik in zijn familieroman een mooi en treffend beeld van de ontwikkeling van de Bijlmer in de jaren zeventig en tachtig van modelwijk tot getto, waarin een vijfjarig Turks jongetje zich probeert te ontworstelen aan zijn tirannieke vader en een verstikkend milieu.
(Ambo/Anthos)

Over het water, H.M. van den Brink

Over het water

H.M. van den Brink

Schitterende roman over roeien, vriendschap, de oorlog. Speelt tussen 1939 en 1944. Anton en David zijn voorbestemd het te gaan maken als roeiduo, maar eigenlijk is het een verhaal over de Amstel, de rivier die in dit boek maar blijft stromen terwijl al het andere om de twee roeiers heen verandert. Ook een verhaal over geluk, dat eigenlijk alleen op het water ervaren wordt. Geraffineerd, verholen, en net niet helemaal onthullend verteld.
(Atlas Contact)

Bleekers zomer, Mensje van Keulen

Bleekers zomer

Mensje van Keulen

Willem Bleeker heeft er genoeg van, van z’n gezin en van z’n baan. Hij vertrekt naar Amsterdam, maar daar vindt ie het ook niet, daar zorgt Van Keulen wel voor in haar korte debuutroman uit 1972. En dan heeft ze Bleeker ook nog opgezadeld met een extra probleem: hij heeft al drie dagen niet gepoept. In een café ontmoet hij een vrouw, die zegt: “Ga met Annie mee, dan zal ze je lekker wassen.” Volgen prachtige scènes waarin Van Keulen met sardonisch genoegen haar personage niet spaart. Ook in de rest van de roman is het zwoegen met Bleeker. En Amsterdam is niet echt de beloofde stad.
(Atlas Contact)

Advocaat van de hanen, A.F.Th. van der Heijden

Advocaat van de hanen

A.F.Th. van der Heijden

Ga mee op een Amsterdamse kroegentocht met kwartaaldrinker en advocaat Ernst Quispel in dit vierde deel van de romancyclus De tandeloze tijd. Een roman waarin ook de dood van kraker Hans Kok, die in 1985 in een Amsterdamse politiecel overleed, centraal staat. Maar vooral die kroegentochten, waarin Quispel meetkundige figuren over de plattegrond van Amsterdam legt om langs die lijnen op hoek- en snijpunten cafés te bezoeken. Hilarisch is het oeverloze verhaal dat Quispel in een café aan een Franse vrouw vertelt, over het verschil tussen Nederlandse en Franse toiletten. Een roman om dorst van te krijgen. Open die wijn! U viert toch vakantie?
(Querido)

Zondagsrust, Frans Coenen

Zondagsrust

Frans Coenen

Dat het niet altijd een lolletje was om in Amsterdam te leven (zie ook de historische roman De schilder en het meisje van Margriet de Moor over Rembrandt en de terechtgestelde Elsje Christiaens), lezen we in Zondagsrust. In deze naturalistische roman uit 1902 volgen we een dag lang het leven van het arme arbeidersgezin Verhoef in De Pijp. De verveling slaat op deze vrije dag al snel toe. Het kind dreint, men grijpt naar de fles, ruzie volgt (heerlijke scheldpartijen), tot de rust is weergekeerd. Prachtige schets van het leven rond de vorige eeuwwisseling. Slotzin: ‘En buiten, waar geen stap meer klonk langs de stille huizen, bevloog de nachtwind de holle, donkere straten…’ 
(alleen nog tweedehands verkrijgbaar)

Een man een man, Wanda Reisel

Wanda Reisel

Een man een man

Een Amsterdamse roadnovel, deze fraaie roman van Wanda Reisel. Over de vriendschap tussen de schuchtere Eden Pendraat en de avontuurlijke Duco ‘Duuk’ Hellenberg. Beiden willen de ander zijn, en Duuk slaagt daar bijna in, door zich op vernuftige wijze in het leven van Eden te wringen. De roman begint met een zwerftocht door Amsterdam nadat Eden zijn vriend iets heeft aangedaan. Of toch niet? Mooi is het hoe Reisel in deze roman over een verdoemde vriendschap de stad ook tot een personage maakt, een beklemmend decor dat herinneringen oproept.
(Querido)

Genoeg te kiezen

En dan is er natuurlijk heel veel niet genoemd. Bijvoorbeeld boeken van Hanna Bervoets, Maartje Wortel, Mano Bouzamour, de boers Heerma van Voss, en Jamal Ouariachi. F. Bordewijk, Nescio en Theo Thijssen. Van Charlotte Mutsaers en Margriet de Moor. Grunberg. Philip Snijder. Zo’n beetje alles van Herman Koch. Publieke werken! Reve. Wolkers. J.J. Voskuil, niet te vergeten. Hermans en Haasse. Vondel en alles tot aan Frans Coenen. Nou ja, genoeg te kiezen, genoeg te lezen over Amsterdam. Fijne staycation!

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden