Eva Cleven: ‘Ik schrok echt van de opmerkingen van Frank Dane. Wat een totale onzin.’

Plus Interview

Eva Cleven: ‘Wat wij doen, wordt het nieuwe normaal’

Eva Cleven: ‘Ik schrok echt van de opmerkingen van Frank Dane. Wat een totale onzin.’ Beeld © Jitske Schols

Dankzij Expeditie Robinson was 2019 voor Eva Cleven (33) het ‘meest hysterische jaar’ van haar leven. Ondertussen maakte de dj zich sterk voor een nieuw geluid op de radio. ‘Blijf nou niet hangen in dat clubje witte mannen.’

Een van de momenten die Eva Cleven meeneemt naar het nieuwe jaar, beleefde ze in het zeewater aan de oostkust van de Filipijnen. In het aardedonker. “Alleen met de sterren boven mij. Ik ben blij dat het me gelukt is daar ten volle van te genieten. Midden in alle druk van het spel was het zo rustig. Zo mooi. Ik zal dat gevoel nooit vergeten.”

Dat spel was Expeditie Robinson. Haar tweede plaats in de tv-show is een van de redenen dat ze bij de omschrijving van haar 2019 uitkomt bij vier woorden. “Druk. Veel. Mooi.” En: “Hysterisch.” Daarmee doelt ze vooral op de herfstmaanden, toen haar 33 dagen als deelnemer van Expeditie Robinson werden uitgezonden. De presentatrice van jeugdprogramma Het Klokhuis en van twee eigen shows bij jongerenradiozender FunX werd bedolven onder de reacties. “Mensen leefden zo intens mee. Zoiets heb ik nog nooit meegemaakt.”

Bent u niet teleurgesteld dat u niet won?

“Nee joh. Ik ben juist ontzettend tevreden hoe het is gegaan. Ik heb er van begin tot eind bij mogen zijn. Ik heb de afleveringen teruggezien: ik herken mezelf er helemaal in. Daar ben ik eigenlijk het meest blij mee.”

Waarom wilde u zo graag meedoen?

“Ik twijfelde juist best wel om ja te zeggen. Op basis van een paar beelden vormen kijkers zich vaak snel een mening over je. Die correspondeert soms niet met hoe je echt bent. Daarvoor was ik best bang. Maar, dacht ik, nee zeggen wordt dan een beslissing uit angst. Dat is nooit goed.”

Was u ook niet bang voor de ontberingen op zo’n onbewoond eiland?

“Daar keek ik juist naar uit! Ik houd onwijs van de natuur en van de oncomfortabele situaties waarin reizen je kunnen brengen. Daardoor ontwikkel ik me als mens. Je leert dingen die je niet kunt leren in een veilige omgeving.”

U presenteert ook het reisprogramma Trippers op NPO3. Daarvoor maakte u begin dit jaar in Seoel een reportage over K-pop, Koreaanse popmuziek. In de herfst pleegden drie grote namen uit die scene zelfmoord. Was u ­verbaasd?

“Niet echt. K-pop is een hele heftige wereld met hele strenge beauty-standaarden, zelfs qua lengte en gewicht. K-popsterren moeten precies zo zijn als de mensen in de industrie het hebben bedacht. Je kunt niet uitblinken, je mag jezelf niet zijn. Die jonge jongens en meisjes zijn rijk en beroemd – op steeds meer plekken op de wereld slaat K-pop aan – maar moeten meer en meer van zichzelf opgeven om in de mal te blijven passen.”

Wat doen dat soort reiservaringen met u?

“Je waardeert Nederland meer. Hier ben je vrij om je eigen manier van expressie te kiezen. Je mag ongeremd je mening geven. Je bedenkt: wat is het fijn dat we juist ­kunnen genieten van alle verschillen tussen mensen.”

Is Nederland niet ook aan het verharden?

“Volgens mij is er een groot verschil tussen online discussies en die in het echte leven. Elke keer merk ik dat in persoonlijke gesprekken nog steeds veel onderling begrip is. Bij FunX krijg ik via de app ook haatreacties in de vreselijkste taal. Vaak bel ik dan even terug. Zo iemand is dan heel normaal en bedeesd: ‘Sorry, zo bedoelde ik het niet, ik wilde het gewoon even kwijt.’ En: ‘Wat leuk dat je belt.’ Dan blijkt de persoon met de allergrootste bek gewoon een beetje aandacht nodig te hebben.”

Past zo’n actie bij uw stijl als radiomaker?

“Ik houd ervan mijn luisteraars erbij te betrekken, ja. Ik wil geen eenrichtingsverkeer. Als mijn luisteraars zich gehoord voelen, betrokken zijn, heb ik het gevoel dat ik mijn werk goed doe.”

FunX bestaat sinds 2002 en is gericht op jongeren van 15 tot 30 jaar. Dat lijkt volkomen tegen de huidige trend in te gaan. 3FM verliest al jaren luisteraars. De jeugd luistert niet meer, wordt gezegd.

“Wij bereiken juist steeds meer jongeren. Radio heeft nog steeds toekomst, dat weet ik heel zeker. Er is zo’n groot verschil tussen een playlist op Spotify en wat wij doen. Goede radio is veel socialer, daar blijft behoefte aan. En wij draaien vooral het genre dat de afgelopen jaren ongekend groot is geworden: hiphop. Daarmee onderscheiden we ons. We doen veel op sociale media, maken losse filmpjes van onze beste radiofragmenten. Dat past bij het mediagebruik van jongeren: die springen makkelijk van het ene medium naar het andere.”

Filmpjes?

“Visual radio is deel van de toekomst, ja. Alles wat in de radiostudio gebeurt, is nu ook te zien en daardoor makkelijk te delen. Zo vergroot je je bereik enorm.”

Wat ziet u nog meer veranderen?

“De manier waarop nu programma’s worden gemaakt. Er zijn nu wel heel veel radioshows die draaien om een clubje mannen die elkaar grapjes vertellen. Ik weet dat je daar nog steeds superveel mensen een plezier mee doet, maar toch hoop ik dat die langzaam gaan, eh...nou, niet verdwijnen. Maar wel dat het landschap een stuk diverser wordt.”

Wat moet er anders?

“Wat echt niet meer kan, is dat bijna iedereen bij het woord ‘radiodeejay’ nog steeds denkt aan een witte man van middelbare leeftijd. Zo is het al sinds dag één. Zo’n dj maakt een praatje, een grapje, kondigt een liedje aan en dan begint het weer opnieuw. Je kunt toch ook proberen om het anders te doen?”

Hoe?

“In mijn weekendshow Works maak ik problemen van jongeren bespreekbaar. Dat gaat van misbruik van stagiairs tot het schrijven van een goede sollicitatiebrief. Ze kunnen inbellen, ik regel er deskundigen bij, we gaan in gesprek. Natuurlijk draai ik genoeg muziek, maar het is wel inhoudelijk.”

En in de presentatie?

“Bij FunX is de verdeling man-vrouw ongeveer gelijk, we hebben allemaal verschillende culturele achtergronden. Bij 3FM zijn er de laatste tijd een paar hele goede vrouwelijke dj’s bijgekomen. Radio 1 en BNR doen het ook goed. De enige zenders waar niet één vrouw een eigen programma heeft zijn Radio10 en 538. Vind ik echt jammer.”

Frank Dane van 538 zei in deze krant: ‘Ik ken geen vrouw die dertien liedjes in een uur kan draaien.’ En: ‘Ons soort snelle radio is technisch heel moeilijk.’

“Ik schrok daar echt van. Wat een totale onzin. Dat soort opmerkingen zegt meer over hem dan over de veranderingen die nu spelen. Die vrouwen zijn er wel, maar werken buiten zijn vertrouwde wereld. En kom op zeg: of je nou dertien liedjes in het uur draait of twee, de techniek blijft hetzelfde. Die is echt niet zo ingewikkeld. Zo’n commentaar klinkt hetzelfde als ‘vrouwen kunnen niet autorijden’. Ik werd er best wel verdrietig van.”

“Ik had veel zin om Frank even te bellen. Waarom zou je dat soort dingen zeggen? Het helpt niemand. En het doet afbreuk aan het werk van je vrouwelijke collega’s. Kijk naar Vera Siemons of Eva Koreman. Of Angelique Houtveen. Allemaal geweldige dj’s. En ik maak zelf ook alweer vier jaar radio.”

Eva Cleven

25 oktober 1986, Beër Sheva (Israël)

2005-2007 Dansacademie Amsterdam (niet afgemaakt)
2007-2010 Muziekwetenschappen UvA (niet afgemaakt)
2010-2012 Media, Informatie en Communicatie HvA (niet afgemaakt)
2015-heden Dj bij FunX
2015-heden Presentatrice Het Klokhuis
2016 Winnaar Philip Bloemendalprijs voor jong mediatalent
2018-heden Presentatrice Trippers (BNNVARA)
2019 Tweede plek spelshow Expeditie Robinson (RTL4)
Eva Cleven woont samen met haar vriend in Amsterdam.

Dane noemde Claudia de Breij.

“Ook zoiets, ja! Hoelang geleden is zij ook al weer gestopt bij 3FM? Dan luistert Frank dus gewoon niet meer. Claudia was lange tijd zo ongeveer de enige vrouw op de radio. Zo’n verdeling zonder andere voorbeelden houdt de situatie ook in stand. Ik hoorde in mijn jeugd alleen maar mannen op de radio. Waar had ik moeten merken dat vrouwen zoiets ook kunnen? Pas toen ik werd gevraagd, durfde ik het te proberen. Nu denk ik: het is op mijn lijf geschreven.”

Toch vinden heel veel mensen de manier van radiomaken op 538 en Radio 10 prettig. Ze horen bij de drie grootste zenders van het land.

“Hun succesformule scoort nog steeds, ja. Omdat oudere radioluisteraars hechten aan gewoontes, houden ze eraan vast. Maar neem van mij aan: er komt verandering aan en sneller dan je denkt. De generatie die nu onder de 25 is, denkt anders. Je ziet het aan FunX: met een veel diverser personeelsbestand trekken we een jongere doelgroep. Die raakt er gewend aan meer verschil op de radio te horen. Wat wij doen, wordt het nieuwe normaal.”

Uw luisteraars krijgen als ze straks dertigers of veertigers zijn geen behoefte aan een clubje mannen die elkaar moppen vertellen?

“Dat zou me enorm verbazen, ja.”

Dit was het jaar van het vrouwenquotum in de top van het bedrijfsleven. Zou u zoiets in radioland zien zitten?

“Het is niet dat ik tegen een quotum ben, maar het moet passen. Nú een paar vrouwen proppen in een bedrijf waar verder geen beleid op dit vlak is, werkt denk ik niet. Het echte punt is: hoe graag wil je het als bedrijf anders doen? Als ik iets móet van iemand, ga ik ook op de rem staan. Ik hoop dat die stations zelf gaan nadenken: misschien zijn nieuwe perspectieven ook in ons belang. Blijf nou niet in je wittemannenhokje hangen, er is zoveel meer te ­ontdekken!”

Terugblik 2019

Hoogtepunt “De reizen die ik heb gemaakt. Ik hoopte in 2017 dat ik zou mogen reizen voor mijn werk en het is gewoon gelukt. Met Expeditie Robinson, maar ook met Trippers. En ik ben voor het eerst tante geworden!”
Dieptepunt “De polarisatie in Nederland. Dat mensen niet meer de behoefte lijken te hebben om tot elkaar te komen, maar liever keer op keer bevestigd worden in hun eigen gelijk.”
Persoon van het jaar “Tim Hofman. Hij zwengelde de discussie over het kinderpardon aan en had recent nog een aandeel in het van de buis halen van die vreselijke programma’s als De Villa en Temptation Island. Hij heeft lef.”
Wat zal u het meeste bijblijven?Expeditie Robinson. Ik heb gewoon 33 dagen op een onbewoond eiland overleefd.”
Wat hoopt u volgend jaar niet terug te zien? “Mensen die in de media dingen zeggen over zaken waarvan ze eigenlijk niet zoveel afweten. Zoals Frank Dane in dat interview, ja.”

Dit is de vijfde aflevering van de interviewserie ‘Het jaar van’, waarin ­markante Amsterdammers terug-blikken op hun 2019. Lees hier de eerdere afleveringen terug:

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden