PlusAchtergrond

Duurzaam beleggen: hoe begin je ermee en wat levert het op?

Beleggen in duurzame bedrijven en groene projecten: wat levert dat op en waar moet je op letten? Vijf vragen en antwoorden over duurzaam beleggen.

null Beeld Yoko Heiligers
Beeld Yoko Heiligers

Wat verstaan we onder duurzaam beleggen?

“Dat is best lastig te omschrijven,” zegt Jochen Harkema, auteur van het boek Duurzaam beleggen voor dummies en analist duurzaam beleggen van ING. “Je investeert dan in bedrijven die rekening houden met meer doelen dan zoveel mogelijk dividend creëren voor de aandeelhouder. Bijvoorbeeld door ook te kijken naar hun impact op milieu, het personeel of de maatschappij.”

Tegelijkertijd is ‘duurzaam’ een term die aan inflatie onderhevig is, ziet projectmanager Hester Holtland van de Vereniging van Beleggers voor Duurzame Ontwikkeling (VBDO). “Iedereen mag een product ‘groen’ of ‘duurzaam’ noemen. Er is een wildgroei aan beleggingsproducten met dat stempel.”

Neem een ‘best in class’-fonds. Zo’n fonds belegt in het best presterende bedrijf van een bepaalde sector. “Die fondsen worden omschreven als duurzaam, maar als belegger steek je dan nog steeds geld in tabak- of oliebedrijven.” Europese wetgeving dwingt fondsen transparanter te zijn over de keuzes die zij maken en wat zij zien als duurzaam. “Een goede ontwikkeling,” vindt Holtland.

Duurzaam beleggen is veel breder dan groen beleggen, waarbij het milieu vooropstaat. Daarbij steek je bijvoorbeeld geld in een specifiek groenfonds, meestal via een bank. Die leent je geld uit aan groene projecten, zoals windmolenparken, duurzame bouw of duurzame landbouw.

Het rendement op zo’n groenfonds is lager, maar de ­belegger profiteert wel van fiscale voordelen. Groene investeringen (mét groenverklaring van de overheid) zijn tot een bedrag van 60.429 euro vrijgesteld van vermogens­belasting. En je hebt recht op een heffingskorting van 0,7 procent.

Door die voordelen leveren groenfondsen een rendement op van 1,3 tot 2,3 procent, zegt expert in duurzaam beleggen Hubrien Meijaard van Stan&Wende. “Daar komt het rendement van het fonds zelf nog bij.” Groenfondsen zijn nog niet zo bekend bij particulieren, maar de belangstelling groeit. “Mensen zoeken alternatieven voor de lage rente op sparen. Een groenfonds is vaak een veilige manier om je geld onder te brengen.” Het aanbod van projecten met een groencertificaat is alleen schaars (zie kader).

Wat zijn de opties om duurzaam te investeren?

Harkema onderscheidt vier categorieën beleggen:
– De ‘niet’-variant: regulier beleggen zonder rekening te houden met duurzaamheid.
– Bewust beleggen: hierbij vermijd je de ‘foutste’ bedrijven, die investeren in
bijvoorbeeld tabak, wapens of kolen.
– Duurzaam beleggen: je kiest bewust voor bedrijven waarin je wel en niet investeert.
– Impactbeleggen: je investeert in bedrijven die een positief effect hebben op mens en milieu.

Duurzaam beleggen gaat dus niet alleen over klimaat en milieu, maar ook over rekening houden met de maatschappij en de eigen werknemers. “Het is vaak lastiger om een bedrijf op deze criteria te beoordelen,” zegt Holtland. Zo is het moeilijk na te gaan of een bedrijf indirect gebruikmaakt van kinderarbeid. “Neem kobalt, dat in accu’s wordt gebruikt. Dat wordt veel gewonnen in conflict­gebieden in Congo. Misstanden zijn daar bijna niet te vermijden.”

Kun je dan niet duurzaam beleggen in een bedrijf als ­Tesla? Dat kan wel, maar vooral met actief aandeelhouderschap, zegt Holtland. Zo zijn er actieve beleggingsfondsen die, onder meer bij stemmingen tijdens jaarvergaderingen, bedrijven aanspreken om zich duurzamer te ge­dragen.

Holtland: “Bij zo’n traject gaat een fonds of grote belegger in gesprek met het bedrijf en verwacht het dat het bedrijf binnen een bepaalde periode bepaalde veranderingen doorvoert. Doet het bedrijf dat niet, dan kan een fonds of belegger dat bedrijf uitsluiten.” Dat heeft soms meer ­impact dan een bedrijf op voorhand te vermijden.

“Als particuliere belegger kun je dus voor een fonds ­kiezen dat actief aandeelhouder is en de dialoog aangaat met bedrijven.” Wel betaal je dan meestal meer beleggingskosten, omdat actief beleggen een fonds meer tijd en middelen kost.

Wat levert duurzaam beleggen op?

“Als je je geld voldoende spreidt over duurzame bedrijven, behaal je gemiddeld evenveel winst als een reguliere belegger,” weet Harkema uit ervaring. Dat concludeert ook de universiteit van Oxford, die diverse studies hierover doorlichtte. Uit 88 procent van die studies bleek dat duurzame bedrijven zelfs beter presteren.

In het eerste kwartaal van dit jaar werd wereldwijd dan ook 19 procent meer geld gestoken in fondsen die zich richten op milieu, mens en/of goed bestuur. Wereldwijd is nu bijna 2 biljoen dollar hierin belegd, blijkt uit gegevens van het Amerikaanse ratingbureau Morningstar, dat beleggingsfondsen vergelijkt.

In Nederland verdubbelde de beleggingen in duurzame fondsen tussen 2015 en 2019, blijkt uit onderzoek van VBDO. Inmiddels is een op de vijf belegde euro’s geïnvesteerd in een duurzaam fonds of bedrijf. De invloed daarvan reikt verder dan je ­eigen portefeuille, zegt Harkema. “Als we allemaal investeren in bedrij­ven die een positieve impact hebben op mens, milieu en maatschappij, dan wordt het voor bedrijven die dat niet doen moeilijker hun aandelen kwijt te ­raken. Uiteindelijk dwingen we bedrijven zo om zich aan te passen.”

Hoe voorkom je dat je geld naar bijvoorbeeld wapens of olie gaat?

Daarvoor kun je kijken op eerlijkegeldwijzer.nl. Die beoordeelt acht grote banken op vijftien duurzaamheidsthema’s zoals mensenrechten, dierenwelzijn en klimaatverandering. De Volksbank (bestaande uit SNS, ASN en RegioBank) krijgt de hoogste scores op de meeste thema’s.

De meeste banken vermelden op hun website waar ze het spaargeld in investeren. “Bij ING bieden we geen apart product voor duurzaam sparen,” zegt Harkema. “Wel zijn we bezig met het uitzetten van doelen. Vanaf 2023 beleggen wij bijvoorbeeld niet meer in tabak en vanaf 2025 niet meer in kolen.”

Hoe begin je met duurzaam beleggen?

Ga eerst na waaróm je duurzaam wilt beleggen, adviseert Holtland. “Is winst het belangrijkste, wil je vooral foute ­bedrijven vermijden, of wil je positieve impact uitoefenen met je geld? De Triodos Bank richt zich bijvoorbeeld sterk op impactbeleggen.”

Bepaal dus wat duurzaam voor jou betekent. Houd rekening met de beleggingstermijn en kies vervolgens een product dat bij jou past. De meeste mensen beginnen bij hun eigen bank. Harkema: “Kijk welke duurzame fondsen je bank aanbiedt en hoe zij dat vormgeven. Als dat je bevalt, maak dan een keuze die bij jouw risico- en rendementswensen past.”

Natuurlijk kun je ook zelf een portefeuille met aandelen van duurzame bedrijven samenstellen. “Maar daar gaat veel tijd en moeite in zitten,” zegt Harkema. Zit je er ­bijvoorbeeld op te wachten om jaarverslagen uit te pluizen?

Een andere mogelijkheid is het eerder genoemde rating­bureau Morningstar raadplegen. Dat vergelijkt en beoordeelt wereldwijd duizenden fondsen, sinds 2016 ook op duurzaamheid. Harkema: “Op hun website vind je infor­matie over milieu, sociaal beleid en goed bestuur.” Die site is deels gratis toegankelijk.

Groene fondsen

In totaal zijn vijf groenfondsen actief. Soms zijn ze tijdelijk dicht, als er meer geld wordt aangeboden dan ze in de projecten kunnen wegzetten.

– Rabobank GroenSparen, geopend. Volgens expert Hubrien Meijaard het voorzichtigste fonds. “Je betaalt 0,5 procent kosten en het rendement is gelijk aan nul. Hierin beleg je voor het fiscale voordeel.”
– ASN Groenprojectenfonds. Het rendement is circa 1 procent.
– Triodos Groenfonds, geopend. ­Meijaard: “Deze bank heeft veel groene projecten en investeert veel in duurzame landbouw.” Het rendement was afgelopen jaren gemiddeld 1,43 procent.
– Regionaal Duurzaam (Meewind), geopend. Investeert in regionale energieprojecten. Rendement 3 à 4 procent.
– Groenwoningen Fonds/Eco­woningen Fonds, nu gesloten. Investeert in duurzame woningprojecten. Het rendement bedraagt ongeveer 5 tot 6 procent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden