Review

De prooi, blinde trots breekt ABN Amro

Rijkman Groenink, voormalig topman van ABN Amro, is de meester van de verkeerde grap. Heeft een Belgische overnamekandidaat zich uitgesloofd om een bijzondere wijn op tafel te zetten, dan jaagt de bankier hem de gordijnen in door een biertje te vragen. Humor die in België niet in goede aarde valt. Na een gesprek met een belangrijke aandeelhouder wijst hij haar op een stofzuiger en grapt hij dat zij nu weer met schoonmaken kan beginnen. De vrouw is zo beledigd dat zij al haar aandelen verkoopt. Groenink begrijpt niets van deze reactie.

De topbankier is een man zonder empatisch vermogen. Hij communiceert slecht en zoekt continu de confrontatie, met ruzies tot gevolg, blijkt uit het boek De prooi van Jeroen Smit, een reconstructie over de val van ABN Amro.

De auteur heeft 133 gesprekken gevoerd en die hebben veel kleurrijke details opgeleverd. Zo krijgen we aan de hand van nauwkeurige verslagen van belangrijke bijeenkomsten en persoonlijke gesprekken een kijkje in de keuken van de top van het Nederlandse bedrijfsleven, inclusief het beleg op de broodjes: voor wie dat wil een kroket.

Een ontluisterend kijkje overigens. Sinds de fusie van ABN en Amro in de jaren negentig zucht de bank onder ruzies en intriges in de top. Bestuurders maken fouten waarvoor de voorzitter van de plaatselijke speeltuinvereniging zich zou schamen.

Groenink, de man die in 1974 bij de Amrobank begon met als doel tot hoogste baas uit te groeien, speelt de hoofdrol in het boek. Hij slaagt, dankzij zijn intelligentie en ongekende ambitie. In 2000 treedt hij aan als topman van ABN Amro.

Direct na zijn aantreden maakt Groenink zijn eerste grote fout. Hij wil zich waarmaken en besluit tot een fundamentele koerswijziging: ABN Amro zal zich vooral richten op de zakenbankiers, de mannen van de grote deals. Consumenten komen op het tweede plan.

Groenink neemt dit besluit zonder over de juiste cijfers te beschikken. Als die cijfers er wél zijn, ziet hij tot zijn schrik dat de bank vooral verdient aan consumenten en niet aan bedrijven. Groenink kan niet terug. Hij heeft zijn nieuwe strategie met te veel kabaal geïntroduceerd.

Groenink wil dat ABN Amro tot de top van Europa behoort, maar slaagt er niet in geschikte overnamekandidaten te vinden. Hij paait niet, maar schrikt af. Zijn enige grote klapper, de overname van het Italiaanse Antonveneta, voegt niets aan de bank toe.

Groenink krijgt de bank niet onder controle. Hij verandert telkens van koers. De eindeloze reeks reorganisaties eist zijn tol. Een vlucht in de armen van ING mislukt, onder meer doordat Groenink - opnieuw - weerstand oproept bij de concurrent. De commissarissen zijn te zwak om in te grijpen.

Eind 2007 ziet Groenink geen andere oplossing dan een overname van ABN Amro zelf. Hij hoopt op een fusie met het Britse Barclays, maar ook die komt er niet. Het consortium van Fortis, Banco Santander en Royal Bank of Scotland, gehaat door Groenink, doet een hoger bod en krijgt de bank in handen.

Groenink bestookt minister Wouter Bos van Financiën met telefoontjes om hem zo ver te krijgen dat hij deze overname blokkeert. Ook nu slaat hij zo'n hoge toon aan dat hij Bos tegen zich in het harnas jaagt.

Groenink gaat de geschiedenis in als de man onder wiens leiding ABN Amro ten onder ging. Hij heeft alles gewonnen, behalve de belangrijkste slag. (MICHIEL COUZY)

Jeroen Smit: De prooi, blinde trots breekt ABN Amro
Prometheus, 19,95 euro.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden