Plus Reportage

De holistische kapper knipt innerlijke blokkades uit je haar

De holistische kapper is aan een opmars bezig. Journalist Tom Grosfeld probeerde het uit en ging langs bij Michelle van Coeverden (34) in De Baarsjes. ‘Ik geef je een reset. Het is alchemie, echte magic. Ik kan het moeilijk uitleggen.’

Beeld Renate Beense

Het is zondagavond, ik heb een tijdlang op de bank gezeten en nagedacht. Daarna ben ik opgestaan en naar buiten gelopen, naar de Westlandgracht in Zuid, op steenworp afstand van mijn woning. Daar sta ik nu, gapend naar het water, in mijn hand een dubbelgevouwen papieren zak met daarin mijn afgeknipte haar. Ik denk aan eerder vandaag, aan de woorden van de kapper: “Neem je haar mee, geef het terug aan het water van de aarde, want dit haar, dat ben jij.”

Een paar dagen eerder besloot ik naar de holistische kapper te gaan. In Het Parool was een kort artikel verschenen over Mahara, waar eigenaresse Michelle van Coeverden blokkades uit je haar knipt. Klanten zouden zich na het knippen op alle fronten lichter voelen.

Ze zegt bijvoorbeeld: “Op energetische lagen ontstaan energie-ophopingen. Door je haar af te laten knippen begin je met een schone lei en ontstaat er ruimte voor een transformatie.” Het zijn zinnen waar je langer over na moet denken. Maar dan is alles ook ineens volstrekt helder. Het is een inzicht dat me benauwt: hoelang loop ik al rond met energie-ophopingen? Wat voor mens zou ik zijn zonder?

Voordat ik een afspraak bij Mahara maak, google ik de definitie van holisme, een in zwang geraakte term die diverse beroepsgroepen te pas en te onpas hanteren, zoals basisschooldocenten, fitness-trainers, verplegers, advocaten (je kunt holistisch scheiden, doe er uw voordeel mee) en fysiotherapeuten. 

De definitie op Ensie: ‘Volgens het holisme hangt alles met elkaar samen. Iets kan niet bekeken of geanalyseerd worden door naar een gedeelte van dat geheel te kijken.’

Het woordenboek vat holisme bondiger samen: ‘allesomvattend.’ Voor mij is het genoeg. Ik bel Michelle van Coeverden en maak een afspraak.

Vrouw in kimono

Op zondagochtend stap ik Mahara binnen, aan de De Clercqstraat in De Baarsjes. Van Coeverden doet open. Een charmante vrouw gehuld in een Japanse kimono. Haar gezicht straalt, mede door de glittertjes op haar wangen. Ze praat zachtjes. Ik praat zachtjes terug. Voorzichtig leg ik mijn jas en tas neer en neem plaats op een zitbank.

Van Coeverden biedt me thee aan, ik kijk de ruimte in. Aan de muur heel veel planken met daarop potten kruiden, oliën, planten en superfoods. Er klinkt flamencomuziek, het licht is gedempt, de gordijnen voor het raam aan de straatzijde hangen op een kier. Het lijkt hier op een knusse wereldwinkelwoonkamer. Alles straalt uit dat plots heel hard iets roepen over het weer niet de bedoeling is. Ik hou me in.

Tussen alle potten en planten hangt een spiegel met daaromheen kappersspullen: flessen shampoo, zeezoutspray en een föhn. Er staat een kappersstoel en op de vloer liggen twee tapijten. Aan de winkel grenst een riante, ruige tuin.

Verstopt tussen bomen en struiken staan twee hutten. De een dicht, een soort tipi, waarin wordt gemediteerd. De ander open: er is een houten vloer zichtbaar met daarop kussens. Ik denk dat je daar ook kunt mediteren. Zelf noemt Van Coeverden haar tuin een oase. Ik denk dat dat terecht is.

In de tuin van Mahara zijn plekken ingericht om te mediteren. Beeld Renate Beense
Beeld Renate Beense

Kruidenwinkel Edelwijs

Van Coeverden nam dit pand zo’n vier jaar geleden over van kruidenwinkel Edelwijs. Ze was net terug in Amsterdam nadat ze, bewapend met haar schaar, jarenlang de wereld over was gereisd. Ze vond dat de stad toe was aan een plek waar open minded mensen kunnen samenkomen. 

Bij de kruidenwinkel was een beginnende community aan het ontstaan, Van Coeverden bouwde dat uit. Ze knipt, maar organiseert ook lezingen, workshops, poëzieavonden, yogalessen, massages, meditaties en ceremonies. Samen met vijftien vrijwilligers die allemaal in meer of mindere mate hun steentje bijdragen. “De community bestaat uit zo’n vijftig vaste gasten, maar bereikt honderden mensen wereldwijd.”

Van Coeverden staat op het punt om het aangrenzende pand te huren. Die uitbreiding is noodzakelijk: “De vraag naar een holistische plek in de stad groeit enorm.” Prettig voor Van Coeverden, want toen ze Mahara begon, moest ze noodgedwongen in de winkel slapen omdat ze geen geld voor een woning had.

Inmiddels heeft ze de financiële ruimte om antikraak te huren. Ze trekt van pand naar pand, zit ze ergens langer dan een halfjaar, wordt ze onrustig. Dat moet de reiziger in haar zijn. Maar bij Mahara is ze op haar plek: “Hier blijf ik voor altijd. Is het niet fysiek, dan in mijn hart.”

Terwijl ik met Van Coeverden over Mahara praat, komt het moment dat ze mij gaat knippen steeds dichterbij. Door mijn hoofd spookt het scenario dat ze mijn coupe om zeep helpt. Geen ramp, ik zou mezelf niet ijdel noemen. Ik heb dat nagevraagd bij mijn vriendin en vrienden, zij zagen dat anders. Laten we zeggen dat de waarheid ergens in het midden ligt.

Michelle van Coeverden van Mahara knipt het haar van verslaggever Tom Grosfeld: ‘Overal een paar centimeter vanaf.’ Beeld Renate Beense

Wel hou ik van vastigheid en het vermijden van risico’s. Mijn leven lang heb ik al nagenoeg hetzelfde kapsel. Telkens geef ik de kapper dezelfde instructies: ‘Overal een paar centimeter vanaf, aan de voorkant iets langer houden’. Dat gaat altijd goed, maar op een holistische kapper ben ik niet voorbereid. Terloops vraag ik of Van Coeverden een kappersdiploma heeft. Een regulier kappersdiploma. Dat heeft ze. Het stelt me deels gerust.

Van Coeverden: “Je komt niet zomaar in mijn stoel. Je moet voor mijn methode openstaan. Ik geef je een reset. Het is alchemie, echte magic. Ik kan het moeilijk in woorden uitleggen.”

“Wat ga ik voelen?”

“De een ervaart niets, de ander heel veel. Als je niets voelt, komt dat vaak na een paar uur, of een paar dagen. Dat je ineens denkt: wauw.”

Ik merk het al. De druk ligt bij mij.

Van Coeverden: “Je haar valt met je persoonlijkheid. Ik kan jou knippen, omdat ik je écht kan zien. Ik lees mensen. Dat is mijn kracht.”

“Wat zie je in mij?” vraag ik. Ik heb meteen spijt.

“Ik ben geen psycholoog. De magic zit ’m in alles wat je niet ziet. Knippen is als kungfu. Ik streef perfectie na door practice.” 

Ik haal opgelucht adem. Dat klinkt als een positieve lezing.

Ik vraag haar wat het verschil is met een gewone kapper. “Die knipt eerder een esthetisch kapsel volgens de laatste trends. Ik knip een kapsel dat van binnenuit komt.”

Het is even stil. En dan: “Maar hoe wil je eigenlijk geknipt worden?”

“Overal een paar centimeter vanaf en voor een beetje lang houden.”

“Ga eens met je hand door je haar.”

Ik ga met mijn hand door mijn haar.

“Oké, got ya.”

Dat was het dan. 

Nu gaan we echt beginnen

Ik volg Van Coeverden naar een kleine badkamer waar ook de wc is. Daar neem ik plaats op een kruk en leg mijn hoofd in de wasbak. Van Coeverden wast mijn haar, masseert mijn hoofd. Dit voelt vertrouwd. Ik staar naar boven, er hangen dorre, dode rozen in een cirkel aan het plafond.

Het wassen is een belangrijk ritueel voor Van Coeverden, zegt ze later. “Het is dan stil en mijn handen gaan door het haar, het water maakt schoon, mijn intentie zit erin. Ik was de mind weg. Zo hebben we tijdens het knippen geen mindgesprekken (over koetjes en kalfjes praten, red.), maar natuurlijke. Dat zijn de mooiste gesprekken. Wanneer ik praat tijdens het knippen, is het altijd intentioneel.”

Het uitzicht tijdens het haren wassen in de badkamer. Beeld Renate Beense

Na het wassen neem ik plaats op de stoel. Van Coeverden begint te knippen. Ze zegt niets. Ik zeg ook niets. Ik vraag me af of ik een gesprek moet beginnen, maar kan niets bedenken wat niet uit mijn mind komt. Ik wil ook niet als eerste iets zeggen. 

Na tien minuten vraag ik toch maar wat er nu door haar heen gaat, qua knippen van mijn kapsel. “Ik zie het gewoon,” zegt ze. “Ik heb je van tevoren ingeschat, en daar borduur ik nu op voort. Eerst knip ik een kloppend kapsel. Na het drogen knip ik de flow erin. De vorm die ik wil maken wordt steeds helderder.”

De stilte die daarop volgt, wordt onderbroken door een man die de zaak binnenstapt. “Is meditatie happening” vraagt hij. Ik vind dat hij hard praat. Hij herhaalt zijn vraag. “Yes,” zegt van Coeverden. “Perfect,” zegt de man. De man komt naast Van Coeverden staan, zwaait naar Ramon op de zitbank, een vrijwilliger die ongemerkt is binnengekomen en straks een meditatieles geeft.

Woke up and felt like dancing,” zegt de man. Van Coeverden antwoordt dat ze precies hetzelfde had. Hij vraagt of ze meegaat naar Thuishaven vanavond. “Yeah, let’s do it,” zegt Van Coeverden.

Van Coeverden tegen mij: “Wanneer ik knip is het vaak stil, maar soms ben ik van alles aan het doen, zoals met twee mensen tegelijk praten. Dat is niet erg. Ik heb altijd mijn focus bij het knippen. Ik kan naar achteren lopen om een klant te helpen, maar eigenlijk sta ik dan nog naast jou. Het maakt niet uit waar ik ben, ik ben bij je.”

Ik dommel intussen een beetje weg. Normaal ben ik binnen tien minuten klaar bij de kapper, vandaag zit ik al een halfuur in de stoel. Van Coeverden maakt telkens een nieuw rondje door m’n haar, knipt dan heel precies kleine beetjes weg. Alsof mijn haar een mozaïekwerk is waarin ze zich in heeft vastgebeten. De angst dat ze mijn kapsel verpest is dan allang vervlogen. Sterker: ik overweeg de volgende keer terug te komen.

Ik ben net heerlijk aan het dagdromen wanneer er iemand binnenkomt die cacao wil kopen. Hij geeft Van Coeverden een knuffel. Dit moet een vaste gast zijn. De man, jaar of dertig, overal tatoeages, petje op, komt niet om te mediteren. Dat heeft hij vanochtend al gedaan. Hij legt een tientje neer bij de kassa en verdwijnt met een bak cacao onder zijn arm. “Life is meditation,” zegt hij voordat de deur dichtvalt. “Leuk,” zegt Van Coeverden. “Zo krijg je de familie een beetje te zien. De tribe.”

Na ongeveer drie kwartier ontvouwt zich dan ons eerste natuurlijke gesprek. We praten over waar we als kind woonden en hoe we zijn opgegroeid. We komen allebei uit een dorp, dat was fijn leven. We vinden de stad ook erg aangenaam. In Holten (Overijssel), het dorp waar Van Coeverden opgroeide, zeiden ze het al: ‘Jij bent een stadse.’ Dat vond Van Coeverden zelf ook.

Dan: “Kun je even opstaan?” Ik sta op. Van Coeverden loopt met trage pas om me heen, knipt hier en daar nog wat haar weg. En dan is het klaar.

Van Coeverden is dankbaar. “Het was heel humble om dit te doen. Tijdens het knippen voelde ik waar meer af kon, en waar niet. Ik reageer op hoe jij reageert. Ik hoor je gedachten. Ik voel ze.”

Ik vertel dat ik mijn haar heel mooi geknipt vind. Ik voel ‘het’ nog niet, maar misschien komt dat nog.

Van Coeverden: “Het begon met ons mooie gesprek vooraf. Het knippen was een soort muziek, een dans. Het is spelen met de energie die vrijkomt. En ik voel hier echt een zee aan energie.”

Na het knippen wordt het haar bij elkaar geveegd en meegegeven in een zakje. Beeld Renate Beense

Oude versie van mezelf

Ze wijst naar mijn haren op de grond. Ik verbaas me over hoeveel er ligt, want er zit nog best wat op mijn hoofd. Ze veegt mijn haar bij elkaar en geeft het mee in een zakje.

“Neem je haar mee, geef het terug aan het water van de aarde, want dit haar, dat ben jij,” herhaalt zich als een mantra in mijn hoofd.

Ik sta al een poos besluiteloos aan de Westlandgracht. Mijn nieuwsgierigheid heeft me hier gebracht, al vind ik het een krankzinnig idee om mijn haar uit te strooien over de gracht, alsof de oude versie van mezelf is overleden en dit een laatste toegift is. Bovendien: er zwemmen mensen hier. Verward wandel ik terug naar huis. Ik leg het zakje haar op de eet­tafel en ga naar bed.

Het is inmiddels een week later. Elke dag kijk ik even naar het zakje. Ik wacht tot ik het voel. Het wauwmoment. Tot die tijd gaat dat zakje nergens heen. 

Wekelijks een overzicht van de nieuwste hotspots, uitgaanstips, films en restaurants in je mailbox? Schrijf je dan nu in voor de Uit-nieuwsbrief van Het Parool.

Ook leuk: volg @hetparool op Instagram.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden