Plus Achtergrond

Bouwbeloften: dit zijn de beste ontwerpen van jonge architecten

Om de nieuwe lichting architecten en stedenbouwers te vieren, organiseert Arcam vrijdag de Dag van de jonge ontwerper. Vier grote talenten over hun beste ontwerp.

Frederick Ulijn voor Blauw Architecten via opdrachtgever Liffin Beeld LIFFIN

Iruma Rodríguez Hernández (35), senior stedenbouwkundige bij gemeente Amsterdam
Afgestudeerd in 2018, beste ontwerp: Towards a happier Havana

Artist ImpressionTowards a Happier Havana Beeld Iruma Rodríguez Hernández

“Ik heb stedenbouw gestudeerd in Amsterdam, aan de Academie voor Bouwkunst, maar kom uit Havana. Op school hielden we ons bezig met grote uitdagingen die zich hier aandienen. Steeds vroeg ik me af of deze uitdagingen hetzelfde zouden zijn in de derde wereld en op Cuba. Als we het in Nederland hebben over de gezonde stad, gaat het al snel over fietspaden, parken en gezondheidszorg, maar al die voorzieningen zijn er niet in Havana. Ik wilde nagaan welke uitdagingen er in Havana zijn en daar oplossingen voor ontwerpen.”

“Ik besloot me te focussen op geluk en ben inwoners van ­Havana en mensen die de stad hebben ­verlaten gaan interviewen. Ik vroeg waar ze gelukkig van worden, maar ook wat ze minder vinden. Veel mensen noemden subjectieve dingen, zoals met familie en vrienden zijn in de stad, maar ook praktische zaken als niet ver hoeven lopen naar een winkel of de markt en de kwaliteit van huizen.”

“Op basis van die gesprekken heb ik een aantal aanbevelingen gedaan voor Havana. Dwars door de stad loopt bijvoorbeeld de Almendares, een galerijrivier: de bomen die langs het water groeien vormen een boog over de rivier. Daardoor is er een eigen ­ecosysteem ontstaan. Het water in de rivier is echter vervuild en er worden steeds vaker bomen gekapt. Mijn aanbeveling is om het gebied rond de rivier te ontwikkelen tot een volwaardig bos waar mensen kunnen recreëren en waardoor het ecosysteem herstelt.”

“Ik ga nu af en toe terug naar Havana om de plannen verder uit te werken; hopelijk kunnen ze worden uitgevoerd. Het zou leuk zijn om op een dag ook zo’n onderzoek te doen voor ­Amsterdam.”

Jeffrey Bolhuis (39), architect en mede-oprichter AP+E 
Afgestudeerd in 2005, ontwerp: spoorzone

Artist impression van de Spoorzone. Beeld Jeffrey Bolhuis

“Utrecht heeft een groot station en een gigantische spoorzone – een gebied van 100 meter breed dat als een soort Berlijnse Muur door de stad loopt. Je kunt er niet komen en er gebeurt ook niets. Rond dat gebied ontstaan rafelranden, midden in de stad. In opdracht van het College van Rijksadviseurs en het Rijksvastgoedbedrijf hebben we een onderzoek gedaan naar wat je zou kunnen doen met dat gebied. Eerst hebben we gekeken naar wat er speelt op die plek en daarna hebben we een aantal mogelijkheden verbeeld.”

“Het viel ons bijvoorbeeld op dat er weinig overbruggingen zijn over de spoorzone, terwijl het spoor een ­interessante plek is. We hebben onder andere een brug over de spoorzone voorgesteld, zo breed als een plein. Het moet een plek worden waar je elkaar kunt ontmoeten en de spoorzone op een andere manier kunt beleven.”

“Ik heb een fascinatie voor de publieke ruimte. Daar komt eigenlijk alles samen. Het leven vindt daar plaats, verschillende mensen ontmoeten elkaar en het is een soort weerspiegeling van de maatschappij. Als ontwerper kun je daar een bijdrage aan leveren.”

“Het liefst zou ik ooit een publiek gebouw ontwerpen, een bibliotheek of een museum, en de ruimte daaromheen. Het ontwerpen van een publieke ruimte is bijna een politieke daad; je kunt natuurlijk niet bepalen hoe mensen met die plek en met elkaar ­omgaan, maar je kunt er als ontwerper wél ­invloed op uitoefenen.” 

Frederick Ulijn (29), projectontwikkelaar bij Lingotto
Afgestudeerd in 2015, beste ontwerp: modulaire festivallodges

Frederick Ulijn voor Blauw Architecten via opdrachtgever LIFFIN. Beeld LIFFIN

“De opdracht kwam van de organisatie van festival Tomorrowland. Het wilde de ­bezoekers een luxe accommodatie aanbieden. Mensen betalen veel geld voor zo’n lodge, dus dan wil je ze wel wat meer dan een tentje geven. Ik heb modulaire lodges ontworpen: huisjes met alles erop en eraan. Er zit een tweepersoonsbed in, een keukentje en een badkamer. Het mooie is, vind ik, dat zo’n lodge is opgebouwd uit dezelfde elementen. De vloeren, de wand en het dak: ze zijn hetzelfde. Daardoor kan iedereen het met een minimale handleiding in elkaar zetten. Nu worden de huisjes op een festival gebruikt, maar je kunt ze op verschillende manieren inzetten – denk aan tijdelijke woningbouw voor asielzoekers.”

“Het is nu een beetje een hypewoord, maar ik sta voor een duurzame kijk. Er zijn al veel bedrijven mee bezig, maar in de bouwsector valt nog veel te winnen. Er wordt bijvoorbeeld nog vaak met beton gewerkt, maar bij de productie daarvan wordt veel CO2 uitgestoten. Daar moeten alternatieven voor worden bedacht. Het probleem is dat circulair bouwen vaak duurder is dan bouwen met beton en we blijven toch Nederlanders: geld is geld. Ik heb wel het idee dat die manier van denken ­begint te kantelen. Duurzaam bouwen wordt steeds meer de standaard.”

“Mijn droom is om op die manier een hele wijk te ontwerpen en duurzaam te produceren. Een plek waar mensen ­volledig harmonisch en zero footprint met de natuur samenleven. Als het kan, wil ik daar dan zelf ook wel wonen.”

Jolijn Valk (40), architect en eigenaar Urban Echoes
Afgestudeerd in 2011, beste ontwerp: basisschool De Knotwilg

Ontwerp van De Knotwilg Beeld Jolijn Valk

“Het project waarop ik het trotst ben, wordt na de zomer ­gerealiseerd. Het is een basisschool in Gaasperdam, De Knotwilg, met kinderdagopvang, naschoolse opvang, een ­publieke gymzaal op het dak en een broedplaats. De school bestaat al een tijdje, maar is duidelijk aan vernieuwing toe. Het hele gebied wordt herontwikkeld en Urban Echoes – het architectenbureau dat ik heb opgezet – werd gevraagd een plan te maken voor de school. We willen er een baken van maken voor de buurt, een plek waar iedereen welkom is. Op het dak staat bijvoorbeeld een kas. Die is belangrijk voor de ventilatie in het hele gebouw, maar het is ook een plek waar buurtbewoners na schooltijd moestuintjes kunnen onderhouden. Ook hebben we gekeken naar de manier waarop het gebouw in de buurt staat. Het viel op dat het fietspad achter de school geen prettige plek was: donker en het gaf een onveilig gevoel. Daarom hebben we een groot rond raam in het ­gebouw gemaakt en vroegen we lichtkunstenaar Arnout Meijer daar een werk voor te ontwerpen. Zo ­verander je ook de openbare ruimte om de school heen.”

“Tijdens het ontwerpproces laat ik me altijd goed informeren door de gebruiker. Ik heb dus ook mijn kinderen, hun vriendjes en de kinderen die nu op De Knotwilg zitten ­gevraagd wat zij zouden toevoegen. ‘Ik wil een glijbaan,’ zei een van hen – dat paste goed in het plan, dus die komt er.

Als architect kun je een bijdrage leveren aan het plezier van naar school gaan. Je kunt een gebouw zo ontwerpen dat er ruimte is voor ontmoeting en beweging. Geen bedompte ­lokalen waar je doodmoe wordt als je er een dag gezeten hebt – dat is de kracht van architectuur.”  

Eerste Editie Dag van de Jonge Ontwerper
Op 21 juni is voor het eerst de Dag van de jonge ontwerper in De Studio van Nemo op het Marineterrein. De dag is ­bedoeld om jonge ontwerpers in contact te brengen met opdracht­gevers. In architectenland betekent jong ‘alles onder de 40’. Wanneer er ­bijvoorbeeld prijzen te winnen zijn in een jonge categorie, is dat dus onder de 40. De dag is een jaarlijks terugkerend ­evenement van Architectuurcentrum Amsterdam (Arcam), ­Archiprix en Professional ­Experience Programme. Meer info op arcam.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden